Με πληθυσμό που δεν ξεπερνά τους 200 μόνιμους κατοίκους (191 κάτοικοι το 2001) ο Πεδουλάς είναι ένα χωριό σχεδόν έρημο, αφού παρόλο το δοξασμένο του παρελθόν, το μόνο που έμεινε να θυμίζει τα περασμένα μεγαλεία που πέρασε είναι τα πολλά ακατοίκητα σπίτια, που ανέρχονται στα 645.
Να ξεκαθαρίσουμε όμως ότι λέγοντας τουριστικό θέρετρο, σε καμία περίπτωση να μην πηγαίνει η σκέψη σας σε κάποια πυκνοκατοικημένη περιοχή, με πολύβουους δρόμους, γεμάτους από τουρίστες, φασαρία και ακριβά μαγαζιά. Αν και η οικονομική του ανάπτυξη βασίζεται σε ποσοστό πέραν του 90% στον τουρισμό, ωστόσο όλα αυτά τα χρόνια καταφέρνει να διατηρεί την γραφικότητα που του δίνει το μαγευτικό περιβάλλον του καταπράσινου δάσους και η βυζαντινή ατμόσφαιρα - λόγω των εννέα εκκλησιών που φιλοξενεί - και στέκει αντιστεκόμενο στην αστυφιλία και στο χρόνο.
Αν και ολόκληρη η κοιλάδα της Μαραθάσσας είναι κατάσπαρτη από βυζαντινά μνημεία (Ιερά Βασιλική και Σταυροπηγιακή Μονή της Παναγίας του Κύκκου, Ιερά Μονή Παναγίας Τροοδίτισσας, Ιερά Μονή Παναγίας της Τρικουκκιώτισσας κ.α.), ο Πεδουλάς είναι από μόνο του ένα στολίδι της ορθοδοξίας, μιας και φιλοξενεί ρεκόρ - σε σχέση με τα πλείστα από τα υπόλοιπα χωριά της Κύπρου - εκκλησιών (βυζαντινών και μη) στις πλάτες του.
Με τρεις νέες εκκλησίες - ξωκλήσια και με έξι βυζαντινές είναι αναμφίβολα ένας must προορισμός για ντόπιους και ξένους. Μάλιστα μία από τις έξι βυζαντινές εκκλησίες είναι ενταγμένη στον κατάλογο της Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO από το 1985.
Τις τρεις νέες εκκλησίες αποτελούν ο κεντρικός ναός του Τιμίου Σταυρού, το ξωκλήσι του Σταυρού της Φιθκιάς («τα φίθκια» στην κυπριακή σημαίνει «τα φίδια») και το ξωκλήσι του Αγίου Ραφαήλ των Βράχων. ’ξιο αναφοράς είναι το γεγονός ότι μεγάλοι ευεργέτες του χωριού με σημαντικά έργα κυρίως που αφορούν τις εκκλησίες είναι τα μέλη της οικογένειας Έλληνα, εφοπλιστές από τον Πεδουλά που όμως διαμένουν στην Ελλάδα.
Αναφορικά με τις έξι υπόλοιπες - τις βυζαντινές εκκλησίες, είναι αυτή του Αρχαγγέλου Μιχαήλ που προαναφέρθηκε, η εκκλησία του Αγίου Ονουφρίου, του Αγίου Γεωργίου, της Αγίας Μαρίνας, της Αγίας Παρασκευής και της Παναγίας της Βορεινής.
Λόγω της πλούσιας βυζαντινής και πολιτιστικής κληρονομιάς που διαφυλάσσει το χωριό ανά τους αιώνες, έγιναν τα τελευταία χρόνια οι κατάλληλες κινήσεις και κτίστηκαν στο χωριό δύο μουσεία με σημαντικά εκθέματα: το Βυζαντινό Μουσείο και το Λαογραφικό Μουσείο. Το πρώτο μάλιστα, που υπάγεται στην Ιερά Μητρόπολη Μόρφου, φιλοξενεί ένα ανεκτίμητο θησαυρό με βυζαντινές εικόνες, εκκλησιαστικά σκεύη και βιβλία που προέρχονται από τα έξι παρεκκλήσια. Και στα δύο η είσοδος είναι δωρεάν έτσι ώστε ο καθένας να μπορεί χωρίς καμία επιβάρυνση να θαυμάζει την Ιστορία και την Παράδοση της ευρύτερης περιοχής του Τροόδους.
Το χωριό διαθέτει πολλά καταλύματα στα οποία μπορούν οι παραθεριστές να περάσουν εκεί τις διακοπές τους είτε να σταματήσουν για ποτό και βεβαίως μια γεύση από τα φημισμένα γλυκά του Πεδουλά.
Πηγές
* http://www.ikypros.com/cgibin/hweb?-A=24020&-V=villages&w
* http://www.pi.ac.cy/pedoulas/Pou_briskete.htm
* http://www.sigmalive.com/city/plus/travel/124438
* http://www.mcw.gov.cy/mcw/da/da.nsf/All/603D457698170BDBC2257199002C95A4?OpenDocument
Ο Πεδουλάς πάνω στον χάρτη.
Το κέντρο του χωριού έτσι όπως φαίνεται από τη ξωκλήσι του Αγίου Ραφαήλ.
Το κέντρο του χωριού. Κάτω δεξιά διακρίνεται ο κεντρικός ναος ενώ στον λόφο πάνω βρίσκεται το ξωκλήσι του Σταυρού της Φιθκιάς.
Το γνωστό «Βρυσίν», περιοχή με πεντακάθαρη πηγή ( το νερό που αναβλίζει έχει θερμοκρασία 7?C).
[Ναός Τιμίου Σταυρού]
Ο κεντρικός ναός του Τιμίου Σταυρού.
[Εξωκλήσι Σταυρού της Φιθκιάς]
Το ξωκλήσι του Σταυρού της Φιθκιάς στην αυλή του οποίου υπάρχει ένας σταυρός που έχει ύψος 25 μέτρα. Ευεργέτης του η οικογένεια των εφοπλιστών Έλληνα οι οποίοι κατάγονται από το χωριό.
[Εξωκλήσι Αγίου Ραφαήλ των Βράχων]
Το ξωκλήσι του Αγίου Ραφαήλ των Βράχων.
[Ναός Αρχαγγέλου Μιχαήλ]
Ο βυζαντινός ναός του Αρχαγγέλου Μιχαήλ. Η αγιογραφημένη εκκλησία του Αρχαγγέλου Μιχαήλ βρίσκεται στο χαμηλότερο μέρος του χωριού και χρονολογείται από το 1474μ.Χ. Ανήκει στον τύπο των ξυλόστεγων μονόχωρων ναών της οροσειράς του Τροόδους και είναι ανάμεσα στις λίγες της Κύπρου που διέσωσαν το όνομα του ζωγράφου που τις ιστόρησε. Πρόκειται για τον ντόπιο Μηνά, ο οποίος καταγόταν απ' την περιοχή της Μαραθάσας. Παρουσιάζει εξαίρετες τοιχογραφίες του Δαυίδ, του Σολομώντα και άλλων θρησκευτικών μορφών. Τα αυθεντικότατα σκαμνιά διασώζονται σε καλή κατάσταση. Κτίστηκε με δαπάνη του ιερέα Βασίλειου Χάμαδου. Ο ιερέας εικονίζεται πάνω από την κτητορική επιγραφή, συνοδευόμενος από τη σύζυγο και τις δύο θυγατέρες του, να προσφέρει ομοίωμα της εκκλησίας στον Αρχάγγελο Μιχαήλ.
[Εξωκλήσι Αγίου Ονουφρίου]
Το ξωκλήσι του Αγίου Ονουφρίου.
[Εξωκλήσι Αγίου Γεωργίου]
Το ξωκλήσι του Αγίου Γεωργίου. Δίπλα διακρίνεται το κοιμητήριο του χωριού.
[Εξωκλήσι Αγίας Μαρίνας]
Το ξωκλήσι της Αγίας Μαρίνας.