Επιπτώσεις της βιολογικής ανάπτυξης του αιώνα μας
Cyberian
Αναρωτηθήκατε ποτέ τι είμαστε "εμείς",
ναι εμείς οι άνθρωποι. Κάποιοι συνάδελφοι ίσως
μου πούνε ένα μάτσο από πρωτείνες, νουκλεικά οξέα,
υδατάνθρακες, φωσφολιπίδια κτλπ...'.Ωραία δεν
διαφωνώ καθόλου με την βιοχημεία των ανθρωπίνων
όντων, την οποία και ασπάζομαιαφού αποτελεί το
βασικότερο εργαλείο για την δουλειά μου αλλά
αυτό που θέλω από εσάς είναι το εξής: θέλω να με
ακολουθήσετε σε ένα ταξίδι που θα κάνω μέσα σε
έναν κλάδο της γενετικής, με τον οποίον λίγοι
έχουν ασχοληθεί ενώ ακόμη λιγότεροι τον
γνωρίζουν. Αυτός ο κλάδος είναι η εξέλιξη ή
αλλιώς εξελικτική βιολογία. Τι είναι η εξέλιξη
λοιπόν; Είναι ένας επιστημονικός τομέας που σε
αντίθεση με τους άλλους επιστημονικούς τομείς
δεν αναζητά καινούργια γνώση, αλλά επαληθεύει
και μετατρέπει σε πράξη, της θεωρίες ενός
ανθρώπου που έζησε πριν μερικούς αιώνες του
Κάρολου Δαρβίνου. Ο άνθρωπος αυτός λοιπόν, στην
εποχή που έζησε, με αυτά που έλεγε και τις πράξεις
του θεωρήθηκε παρανοϊκός. Όμως μερικούς αιώνες
μετά, στην σημερινή εποχή το έργο του θεωρείται
ως τα μεγαλύτερα επιτεύγματα στην ιστορία της
επιστήμης καθώς και ότι αυτός έθεσε τις βάσεις
της σημερινής βιολογίας. Ούτως η άλλως έτσι δεν
γίνεται πάντα; Όποιος αποφασίσει να ασχοληθεί με
την επιστήμη και την παραγωγή νέας γνώσης, ξέρει
εκ των προτέρων ότι αυτά που θα ανακαλύψει στην
πορεία, μπορεί να είναι πολύ "προχωρημένα"
για την εποχή του και ίσως το έργο του
αναγνωριστεί μετά θάνατον.....
Σήμερα σαν πατέρας της βιολογίας και γενικά ως
αυτός που καθιέρωσε την εξέλιξη και την φυσική
επιλογή σαν έννοια, θεωρείται ο Κάρολος Δαρβίνος.
Αυτός λοιπόν έλεγε το εξής "σε έναν πληθυσμό
ομοειδών ατόμων (πχ άνθρωποι) που ζουν σε ένα
συγκεκριμένο περιβάλλον (πχ πλανήτης Γη και οι
διάφορες τοποθεσίες αυτού του πλανήτη), θα
επιβιώσουν και καταφέρουν να πολλαπλασιαστούν,
δηλαδή να δώσουν απογόνους, μόνο τα άτομα που
έχουν ανώτερο γονότυπο, δηλαδή έχουν καλύτερο
γενετικό υλικό (το πήραν από τους προγόνους τους)
και το γενετικό τους υλικό είναι τέτοιο που θα
τους δώσει την μέγιστη προσαρμογή στο περιβάλλον
όπου αναπτύσσονται και "πολλαπλασιάζονται".
Για να σας προετοιμάσω, αυτό που θα ακολουθήσει
παρακάτω είναι μια εκτενής ανάλυση της θεωρίας
του Δαρβίνου (και δεν είναι μόνο θεωρία, έχει
μελετηθεί και επαληθευτεί εκτενώς) και θα
προσπαθήσουμε να δούμε πως τα κομμάτια που
απαρτίζουν την θεωρία αυτή, αποτελούν εξίσου
κομμάτια της καθημερινής μας ζωής.
Ας ξεκινήσουμε λοιπόν με τον προσδιορισμό της
έννοιας "ανώτερος γονότυπος". Τι είναι
λοιπόν κάτι τέτοιο; Πρώτα από όλα κοιτάτε τους
ανθρώπους γύρω σας ξεκινώντας από τον ίδιο σας
τον εαυτό. Αυτή την στιγμή αυτό που κάνετε είναι
να διαβάζετε αυτές τις γραμμές και προφανώς
καταλαβαίνετε το νόημα τους αλλιώς δεν θα είχατε
φτάσει μέχρι εδώ, θα είχατε απλά σταματήσει κάπου
πιο πάνω.? Aρα λοιπόν είστε αρκετά έξυπνοι και
πόσο ακριβώς έξυπνοι είστε φαίνετε από το πόσο
καλά καταλαβαίνετε τα γραφόμενα. Τέλοσπάντων
αυτό δεν μετρά και τόσο πολύ, αυτό που μας
ενδιαφέρει είναι να σκεφτείτε κάποιον ο οποίος
θα αδυνατούσε να κατανοήσει το παρόν κείμενο
γιατί πολύ απλά δεν είναι τόσο έξυπνος όσο εσείς (που
σίγουρα θα έχετε κάποιον στο μυαλό σας με αυτή
την στιγμή).Έτσι λοιπόν προκύπτει το
συμπέρασμαότι εσείς από την πλευρά της εξυπνάδας
έχετε ανώτερο γονότυπο ενώ αυτός έχει κατώτερο.
Εδώ πρέπει να κάνω μια παρένθεση και να επισημάνω
κάτι που ίσως μερικοί από εσάς ήδη το γνωρίζουν
και πιστεύουν σε αυτό : όλα τα χαρακτηριστικά
ενός ανθρωπίνου (ή και οποιουδήποτε) όντος, είτε
μορφολογικά είτε ψυχικά, οφείλονται και
προσδιορίζονται από το γενετικό υλικό που αυτό
κουβαλάει μέσα στα κύτταρα του, το λεγόμενο DNA του.
ΟΛΑ ΛΟΙΠΟΝ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΜΑΣ
ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ DNA ΜΑΣ. Επιστρέφοντας
λοιπόν σε αυτά που συζητούσαμε παραπάνω θέλω να
πω ότι εσείς με τον ανώτερο γονότυπο, στον τομέα
της νοημοσύνης πάντα, όπως λέει και ο μεγάλος
δάσκαλος, ο Δαρβίνος έχετε την μέγιστη
προσαρμογή στο περιβάλλον που ζείτε. Αυτό γιατί
εσείς που είστε πιο έξυπνοι θα βρείτε μια
καλύτερη δουλειά, θα βγάλετε πιο πολλά λεφτά, θα
πάρετε μια όμορφη γυναίκα, θα έχετε πιο καλούς
φίλους κτλπ.Αρά θα έχετε μια καλύτερη ζωή.
Τώρα για να φτάσω στα άκρα και να καταλάβετε
μέχρι το "κόκαλο" τι είναι αυτό μας λέει ο
Δαρβίνος, διαβάστε προσεκτικά τα παρακάτω.
Λοιπόν έχετε ακούσει για τα μωρά που πεθαίνουν
λίγο μετά την γέννηση τους (σύνδρομο αιφνίδιου
θανάτου κατά την ορολογία των γιατρών).Γιατί
έγινε αυτό; Γιατί πολύ απλά είχαν κάποια γενετική
ανωμαλία, έτσι που κάποια σωματική τους
δραστηριότητα δεν λειτουργούσε σωστά (κάποιο
όργανο του σώματος τους δυσλειτουργούσε) και
έτσι δεν μπόρεσαν να κρατηθούν στην ζωή. Η ακόμη
ξέρετε ότι πολλά έμβρυα πεθαίνουν πριν τους 9
μήνες. Είναι η ίδια ακριβώς περίπτωση. Aρα μια
γενετική ανωμαλία σημαίνει γενετική
κατωτερότητα, δηλαδή τα μωρά του εν λόγω
παραδείγματος δεν είχαν τόσο καλό DNA, ώστε να
μπορέσουν να αναπτυχθούν και να φτάσουν στο
στάδιο ανάπτυξης που φτάσατε εσείς...Θέλετε και
άλλα παραδείγματα; Πιστέψτε με υπάρχουν πάρα
πολλά. Ένα από αυτά οι καρκινοπαθείς και οι
καρδιοπαθείς. Αν είστε 60 ή 70 χρονών τώρα που
διαβάζετε αυτό το κείμενο και δεν έχετε πάθει
τίποτε από αυτά τα δυο, σίγουρα δεν έχετε γονίδια
(τα γονίδια απαρτίζουν το DNA) που να σας
οδηγήσουν στο να πάθετε είτε καρκίνο είτε μια
ασθένεια της καρδιάς (θα το είχατε πάθει μέχρι
τώρα και αφού δεν το έχετε πάθει δεν νομίζω να
γίνει, γιατί αφού αν είστε 70 χρονών είστε κοντά
στο τέλος της ζωής σας).Aρα όσοι είναι στην
κατηγορία των υπερηλίκων που αναφέραμε παραπάνω
και πληρούν τις παραπάνω προϋποθέσεις (δηλαδή
ότι δεν έχουν πάθει ούτε καρκίνο ούτε κάποια
ασθένεια της καρδιάς) σίγουρα έχουν καλύτερη
γενετική σύσταση από κάποιους συνομήλικους τους
που έχουν πάθει κάτι από αυτά τα δύο. Αν είστε
όμως 10,20,30 ή 40 χρονών και δεν έχετε πάθει κάτι από
τα παραπάνω τότε τι γίνετε; Έχετε κακό γενετικό
υλικό που θα σας οδηγήσει σε καρκίνο ή ασθένεια
της καρδιάς ή έχετε καλό γενετικό υλικό και δεν
θα πάθετε τίποτε από αυτά τα δύο; Πολύ απλά ο
χρόνος θα δείξει. Αν δεν πάθετε τίποτε μέχρι το
τέλος της ζωής σας τότε είχατε καλό DNA αν όμως
πάθετε τότε είχατε κακό άρα ήσασταν λίγο
γενετικά κατώτερος από αυτούς που δεν έπαθαν
καμιά από τις δύο ασθένειες....
Δεν πρέπει όμως και να είμαστε απόλυτοι. Ένας "χρυσός"
κανόνας της βιολογίας λέει ότι ο φαινότυπος
είναι αποτέλεσμα του γονότυπου και του
περιβάλλοντος. Τι σημαίνει αυτό; Σημαίνει ότι
αυτό που "δείχνετε" προς τα έξω, πχ αν θα
πάθετε μια ασθένεια της καρδιάς, οφείλετε στο ότι
και είχατε τον γονότυπο, δηλαδή είχατε ένα
γονίδιο που θα σας οδηγούσε στην καρδιοπάθεια
αλλά και το περιβάλλον στο οποίο εκθέτατε τον
οργανισμό σας ήταν κακό πχ καπνίζατε πολύ (το
κάπνισμα είναι ο Νο.1 παράγοντας που οδηγεί σε
καρδιοπάθεια).Για να το αναλύσουμε περισσότερο
θα σας πω ότι αν το ότι τελικά αρρωστήσατε από
καρδιά οφειλόταν κατά 90% στο κακό γονίδιο (γονότυπος)
που κουβαλούσατε και κατά 10% στο τσιγάρο (φαινότυπος-περιβάλλον)
τότε και να μην καπνίζατε δεν την γλιτώνατε. Όμως
αν η ασθένεια σας είχε ως αιτία κατά 10% το γονίδιο
σας και κατά 90% το τσιγάρο τότε αν δεν καπνίζατε,
είχατε μόνο 10% πιθανότητα να πάθετε καρδιοπάθεια,
άρα αν ήσασταν λίγο τυχεροί μπορεί να μην
παθαίνατε.
Ας προχωρήσουμε όμως και λίγο παραπέρα. Να
σκεφτούμε ένα σενάριο που να υποθέτει ότι έχετε
τα γονίδια για να πάθετε πχ καρκίνο. Υπάρχει
κάποιος τρόπος ώστε να γνωρίζετε αν "κουβαλάτε"
αυτά τα γονίδια; Μα και βέβαια. Αυτή την στιγμή
εξελίσσεται ένα μεγάλο ερευνητικό πρόγραμμα, στο
οποίο συμμετέχουν από κοινού πολλά διακεκριμένα
Πανεπιστήμια και ερευνητές από όλο τον κόσμο και
το πρόγραμμα αυτό λέγεται H.G.P. , που είναι τα
αρχικά των λέξεων Human Genome Project. Αν κάνουμε μια
μετάφραση του προηγούμενου έχουν τον όρο
Χαρτογράφηση του Ανθρώπινου Γονιδιώματος. Είναι
λοιπόν μια συντονισμένη προσπάθεια, στην οποία
χρησιμοποιούνται δείγματα DNA από χιλιάδες
εθελοντές (το δείγμα DNA είναι λίγα κυβικά
εκατοστά αίματος) και προσπαθούμε να
χαρτογραφήσουμε το σύνολο του ανθρωπίνου
γενετικού υλικού. Έτσι λοιπόν θα μπορούμε να
ξέρουμε πιο είναι το γονίδιο πχ για τον καρκίνο
του μαστού, τον καρκίνο του προστάτη, το γονίδιο
που θα αντιπροσωπεύει κάθε μορφή καρκίνου και
γενικά κάθε γονίδιο που αντιστοιχεί σε μια
ασθένεια. Έτσι λοιπόν σε μερικά χρόνια που θα
ολοκληρωθεί το H.G.P. (έχει αρχίσει από το 1996) θα
ξέρουμε πιο είναι το κάθε γονίδιο και σε ποια
ασθένεια αντιστοιχεί. Με μια ανάλυση του
γενετικού σας υλικού λοιπόν, παίρνοντας σας ένα
μικρό δείγμα αίματος, θα μπορούμε να βρούμε ποια
γονίδια έχετε στο DNA σας, άρα και αν έχετε γονίδια
που αντιστοιχούν σε μια ασθένεια, η ανάλυση αυτή
θα σας δίνει την δυνατότητα να γνωρίζετε από πιο
ασθένεια θα νοσήσετε σε κάποιο στάδιο της ζωής
σας. Είναι λοιπόν καλό η κακό αυτό;
Χρησιμοποιώντας μια λαϊκή έκφραση θα έλεγα ότι
είναι δίκοπο μαχαίρι. Η καλή πλευρά λοιπόν
έγκειται στο ότι αν γνωρίζετε ότι θα νοσήσετε από
μια συγκεκριμένη ασθένεια θα μπορούσατε να
ακολουθήσετε ένα τρόπο ζωής και μια θεραπεία για
να ελαχιστοποιήσετε της πιθανότητες να "χτυπηθείτε"
από την ασθένεια αυτή. Για να πάμε και ένα βήμα
παρακάτω, όταν μια γυναίκα έμενε έγκυος και
γινόταν ανάλυση του γενετικού υλικού του εμβρύου
της, αν βλέπαμε ότι το παιδί που επρόκειτο να
γεννηθεί θα είχε γενετικό υλικό που θα του
προκαλούσε μια ασθένεια θα μπορούσαμε να κάνουμε
γονιδιακή θεραπεία ακόμη και στο έμβρυο μέσα
στην μήτρα, ή και τελικά αν η θεραπεία αποτύχαινε
θα μπορούσαμε να περάσουμε σε έκτρωση για την
αποφυγή της γέννησης ενός παιδιού που κάποιο
στιγμή να νοσήσει από κάποια ασθένεια (με τις
λιγοστές γνώσεις που έχουν παραχθεί από το H.G.P.
σήμερα με προγεννετικό έλεγχο διαγιγνώσκοντε
ασθένειες όπως πχ το σύνδρομο Down που όσα παιδιά
έχουν το γονίδιο που τους προκαλεί αυτή την
ασθένεια είναι πνευματικά καθυστερημένα-από την
στιγμή της διάγνωσης αφήνετε στους γονείς να
διαλέξουν την έκτρωση ή όχι).
Λοιπόν για να δούμε τώρα την "κακιά" πλευρά
του όλου θέματος. Η γενετική πληροφορία, δηλαδή
αν έχετε γονίδια που προκαλούν κάποια ασθένεια,
είναι πολύ σημαντική και πρέπει να μένει
απόρρητη. Το γιατί θα το καταλάβετε στο κείμενο
που ακολουθεί. Έστω ότι εξετάζουμε το DNA σας,
βρίσκουμε ότι έχετε ένα γονίδιο για να πάθετε μια
μορφή καρκίνου και είστε γύρω στα 25, χωρίς να
έχετε καρκίνο ακόμη, πράγμα που σημαίνει ότι
κάποια στιγμή στο μέλλον θα νοσήσετε. Έστω λοιπόν
ότι αυτό που υπέθεσα παραπάνω για εσάς το
γνωστοποιούμε στους πάντες και δεν το κρατάμε
κρυφό. Αν ήμουν εργοδότης και ερχόσασταν σε μένα
για να σας προσλάβω και ήξερα για εσάς αυτό που
ανέφερα παραπάνω, σίγουρα δεν θα σας έπαιρνα υπό
την δούλεψη μου, αφού κάποια στιγμή στο μέλλον
που θα παθαίνατε καρκίνο θα ήμουν αναγκασμένος
από τον νόμο ως εργοδότης σας, να πληρώνω το
ιατρικά σας έξοδα και επιπλέον να μην εργάζεσθε.
Αν ήμουν ασφαλιστής, δεν θα δεχόμουν να σας κάνω
ασφάλεια ζωής, γιατί δεδομένου ότι θα παθαίνατε
καρκίνο αργά η γρήγορα, η εταιρία μου θα ήταν
αναγκασμένη να σας αποζημιώσει. Επιπλέον να σας
πω ότι τα γονίδια μεταφέρονται στους απογόνους
μας και μπορεί να "εκφραστούν" και σε αυτούς
(μπορεί να πάθούν και τα παιδιά σας καρκίνο αφού
είχατε το γονίδιο και πάθατε καρκίνο εξαιτίας
αυτού και επίσης το γονίδιο αυτό το μεταφέρατε
και στους απογόνους σας). Αρα γιατί να σας
παντρευτώ και να κάνω παιδιά μαζί σας, ενώ εγώ έχω
κάνει ανάλυση του DNA μου και δεν έχω γονίδια για
να πάθω καρκίνο, ενώ ξέρω ότι τα παιδιά μου μπορεί
να νοσήσουν εξαιτίας των κακών γονιδίων που
κουβαλάτε εσείς ; (σε ένα παιδί μέρος των γονιδίων
προέρχεται από τον πατέρα και μέρος από την
μητέρα, συνεπώς αν πχ ο πατέρας έχει "κακά"
γονίδια και στο μέρος των γονιδίων του που θα
μεταφέρει στο παιδί του περιέχονται αυτά τα "κακά"
γονίδια, τότε το παιδί του θα νοσήσει όπως και
αυτός). Αρα με το που γνωστοποιούνται οι
πληροφορίες που αφορούν το γενετικό σας υλικό
όλα στην ζωή σας έρχονται πάνω-κάτω.
Έστω λοιπόν ότι ανακαλύψατε ότι έχετε κακά
γονίδια και θέλετε να το αλλάξετε αυτό. Τι κάνετε;
Η λύση είναι απλή. Κάνετε στον εαυτό σας
γονιδιακή θεραπεία. Προσπαθείτε λοιπόν να
αλλάξετε το γενετικό σας υλικό με κάποιες
μεθόδους (οι οποίες δεν είναι του παρόντος) και
έτσι να μην πάθετε τις ασθένειες που τα "κακά"
σας γονίδια θα σας οδηγήσουν να πάθετε. Δηλαδή
στην ουσία, αντί να περιμένετε να νοσήσετε και να
προσπαθείτε να θεραπεύσετε την ασθένεια με
φάρμακα ή ιατρικές επεμβάσεις (εκτός και αν είναι
ανίατη ασθένεια), τότε μπορούμε να πούμε σαν
ελεύθερη έκφραση ότι αυτό που κάνετε, την
γονιδιακή θεραπεία δηλαδή, είναι σαν να παίρνετε
κάποια φάρμακα που αποτρέπουν την ασθένεια. Με
μια βασική διαφορά όμως : το κόστος (με τα
σημερινά και αυτά του προσεχούς μέλλοντος
δεδομένα) της γονιδιακής θεραπείας είναι
τεράστιο...άρα λίγοι θα μπορούν να την κάνουν. Τι
συνεπάγεται αυτό; Ίσως ακουστεί λίγο
μεγαλεπίβολο αυτό που θα πω, αλλά πιστέψτε με,
είναι η πικρή αλήθεια. Αυτό που θα γίνει λοιπόν θα
είναι το ότι αυτοί που θα κάνουν γονιδιακή
θεραπεία θα είναι οι "εκλεκτοί" ενώ οι άλλοι
θα είναι "κοινοί" θνητοί. Δηλαδή,
πηγαίνοντας και λίγο πιο μακριά μπορούμε να
πούμε ότι το ανθρώπινο είδος θα χωριστεί σε δύο
κατηγορίες, τους γονιδιακά πλούσιους και τους
γονιδιακά φτωχούς. Εννοείται ότι οι "πλούσιοι"
της ευγονικής, ή αλλιώς γονιδιακής θεραπείας, θα
διασταυρώνονται και θα κάνουν παιδιά μεταξύ τους,
απολύτως υγιή....και βέβαια αυτοί θα έχουν τις
καλύτερες δουλειές, τις καλύτερες θέσεις στην
κοινωνική ιεραρχία, γιατί αυτοί θα "αποδίδουν"
καλύτερα στην ζωή τους. Αυτό που σας αναφέρω εδώ,
μας τα έδειξε πολύ παραστατικά και πολύ κοντά
στην επιστημονική αλήθεια, η γνωστή ταινία που
προβλήθηκε πρόσφατα στους κινηματογράφους με
τον τίτλο "GATTACA". Δηλαδή ο κοινωνικός
διχασμός τον οποίο επιφέρει η ευγονική είναι
ασύλληπτος και είναι πολύ πιο μεγάλος από αυτούς
των πλούσιων - φτωχών, των αναλφάβητων-μορφωμένων
κτλπ.
Κλείνοντας το άρθρο αυτό θέλω να πω ότι, όσα
έγραψα παραπάνω, ίσως φαίνονται σαν ένα
καλοστημένο σενάριο για μια ταινία
επιστημονικής φαντασίας .Όμως πιστέψτε με είναι
πέρα για πέρα αλήθεια και είναι απόσταγμα των
επιστημονικών εξελίξεων στον χώρο της γενετικής.
Μακάρι να μπορούσα να σας δώσω τον λόγο μου ότι θα
διαψευσθώ σε όλα τα παραπάνω, αλλά όμως το
πλήρωμα του χρόνου, δυστυχώς για μερικούς και
ευτυχώς για κάποιους άλλους, θα επιβεβαιώσει τα
παραπάνω ραφόμενα....
Agbiotec
Stranger Penteli (@hotmail.com)
|
Σχολιασμός Αρθρου |
|
Όλα τα σχόλια για τα άρθρα επισκεπτών... |