Ο Φορτ (1874-1932) κατέγραψε και έθιξε με μέθοδο όλα εκείνα τα παράξενα και παράδοξα φαινόμενα που έβρισκε σε βιβλία, εφημερίδες και περιοδικά, με την πρόθεση να υποστηρίξει μια ενοποιημένη θεωρία, ότι δηλαδή όλα αυτά τα παράξενα φαινόμενα συνδέονται μεταξύ τους. Απ’ αυτή την άποψη θεωρήθηκε ο πρώτος που καταπιάστηκε με το ζήτημα της παραδοξολογίας, ωστόσο ο ίδιος είχε άλλη άποψη και μην θεωρώντας τον εαυτό του πρωτοπόρο, είπε το εξής: «Ό,τι κι αν σκεφτείς νομίζοντας πως πρωτοτυπείς, θα ανακαλύψεις τελικά ότι εκείνοι οι αναθεματισμένοι αρχαίοι Έλληνες το είχαν σκεφτεί πρώτοι»!
Το «αναθεματισμένοι» μην το πάρετε κατάκαρδα. Φανταστείτε μονάχα έναν άνθρωπο που με στερήσεις, κόπους και δυσκολίες, για δεκαετίες ολόκληρες, προσπαθεί να αποδείξει μια θεωρία που του γεννήθηκε στο μυαλό και ξαφνικά κάποια στιγμή -κι ενώ ο ίδιος θεωρείται από τους υπόλοιπους ανθρώπους «ιδιότροπος», «παράλογος», «σαλεμένος»- ανακαλύπτει ότι η θεωρία που νόμιζε ότι ήταν δική του έμπνευση είχε ειπωθεί πριν από πάρα πολλούς αιώνες από τους Έλληνες. Ε, όπως καταλαβαίνετε το «αναθεματισμένοι» είναι… επιεικής χαρακτηρισμός.
Για του λόγου το αληθές ας δούμε τι διάβασε ο Φορτ και άρχισε τους αναθεματισμούς. Ο Πλούταρχος στον βίο του Σερτώριου ξεκινάει ως εξής: «Ίσως δεν είναι θαυμαστό που μέσα στο άπειρο του χρόνου, με τις ροές της τύχης, κάποια πράγματα επαναλαμβάνονται αυτόματα. Γιατί ίσως να μην είναι περιορισμένο το πλήθος των υποκειμένων κι έτσι η τύχη έχει άφθονο χορηγό την άπειρη ύλη για όμοια αποτελέσματα ή, ίσως, τα περισσότερα πράγματα συμπλέκονται από ορισμένο αριθμό οπότε είναι αναγκαίο να συμβαίνουν πολλές φορές τα ίδια και να πραγματοποιούνται με τον ίδιο τρόπο. Κάποιοι που αγαπούν αυτά, συγκεντρώνουν από την ιστορία και απ’ όσα ακούνε όλα εκείνα, που, ενώ μοιάζουν ότι έγιναν κατά τύχη, φαίνεται ότι είναι προϊόντα λογικής και πρόνοιας. Όπως το ότι υπήρξαν δυο Άττεις, ο ένας από την Συρία κι άλλος από την Αρκαδία, που και οι δυο σκοτώθηκαν από αγριογούρουνο. Όπως και το ότι υπήρξαν δυο Ακταίωνες, που, ο ένας από σκυλιά και άλλος από τους εραστές του, διαμελίστηκαν. Επίσης δυο Σκιπίωνες ο ένας από τους οποίους νίκησε τους Καρχηδόνιους και ο άλλος τους κατέστρεψε ολοσχερώς. Η Τροία κυριεύτηκε από τον Ηρακλή για τα άλογα του Λαομέδοντα και από τον Αγαμέμνονα μέσω του λεγόμενου δούρειου ίππου, ενώ για τρίτη φορά καταλήφθηκε από τον Χαρίδημο όταν οι Τρώες δεν μπόρεσαν να κλείσουν γρήγορα τις πύλες επειδή είχε πέσει κάποιο άλογο. Στις δυο πόλεις που έχουν όνομα ευωδιαστού φυτού, την Ίο και την Σμύρνη, λένε πως στην μια γεννήθηκε και στην άλλη πέθανε ο Όμηρος. Σ’ αυτά μπορούμε να προσθέσουμε ότι οι πολεμικότατοι των στρατηγών που κατάφεραν τα περισσότερα με δόλο ήταν μονόφθαλμοι, όπως ο Φίλιππος, ο Αντίγονος, ο Αννίβας, ο Σερτώριος, στον οποίο αναφέρεται το αυτό σύγγραμμα».
Αλλά πέρα απ’ αυτό, το ότι δηλαδή κάποιοι αρχαίοι Έλληνες είχαν γράψει βιβλία, τα οποία χάθηκαν, με σκοπό να καταδείξουν ότι πολλά παράδοξα πράγματα επαναλαμβάνονται ή σχετίζονται μεταξύ τους, ο Πλούταρχος μας γνωστοποιεί ότι και κάποιες ημέρες του χρόνου παρουσιάζουν μια ιδιαίτερη παραδοξότητα. Στο βίο του Κάμιλλου γράφει το εξής, που επίσης άφησε άφωνο τον Φορτ ο οποίος συσχέτισε τις ημερομηνίες στην θεωρία του για τα παράξενα φαινόμενα: «Η μάχη έγινε μετά τις θερινές τροπές (θερινό ηλιοστάσιο), με πανσέληνο, αλλά και παλαιότερα τέτοια μέρα συνέβη μεγάλο κακό στους Φαβίους όταν τριακόσιοι άνδρες από το γένος τους σκοτώθηκαν από Τυρρηνούς. Από την δεύτερη αυτή ήττα επικράτησε εκείνη η ημέρα να καλείται Αλιάς, από τον ποταμό. Για τις αποφράδες μέρες, αν πρέπει να τις κατατάσσουμε ή αν ο Ηράκλειτος επέπληξε τον Ησίοδο άδικα, επειδή διαχώριζε κάποιες σε αγαθές και άλλες σε φαύλες, αγνοώντας ότι η φύση όλων των ημερών είναι μια, έγραψα αλλού. Αλλά αν μνημονεύσω μερικά παραδείγματα και σ’ αυτό το βιβλίο δεν μου φαίνεται ανάρμοστο. Έτσι τον μήνα Ιπποδρόμιο των Βοιωτών, που οι Αθηναίοι ονομάζουν Εκατομβαιώνα, την πέμπτη ημέρα συνέβησαν δυο σπουδαιότατες νίκες οι οποίες ελευθέρωσαν τους Έλληνες, η μια στα Λεύκτρα και η άλλη στην Κερησσό που έγινε διακόσια ή και περισσότερα χρόνια πριν, όταν νίκησαν τον Λατταμύα και τους Θεσσαλούς. Οι Πέρσες ηττήθηκαν την έκτη του Βοηδρομιώνα στον Μαραθώνα, την τρίτη στις Πλαταιές και στην Μυκάλη, και την πέμπτη από το τέλος στα Άρβηλα. Οι Αθηναίοι νίκησαν σε ναυμαχία στην Νάξο με στρατηγό τον Χαβρία στην πανσέληνο του Βοηδρομιώνα και στις είκοσι στην Σαλαμίνα, όπως εμείς αποδείξαμε στο Περί Ημερών. Αλλά και ο μήνας Θαργηλιών στους βαρβάρους έφερε ατυχίες: αφού ο Αλέξανδρος στον Γρανικό κατά τον Θαργηλιώνα νίκησε τους στρατηγούς του βασιλιά και οι Καρχηδόνιοι στην Σικελία ηττήθηκαν από τον Τιμολέοντα την εβδόμη πριν το τέλος μέρα του Θαργηλιώνα, που θεωρούν ότι και η Τροία αλώθηκε, όπως ιστορούν οι Έφορος, Καλλισθένης, Δαμάστης και Μάλακος. Από την άλλη ο Μεταγειτνιών που οι Βοιωτοί τον ονομάζουν Πάνημον, για τους Έλληνες δεν είναι καθόλου ευνοϊκός. Την εβδόμη αυτού του μηνός και την μάχη στην Κράνωνα έχασαν από τον Αντίπατρο, με ολική καταστροφή, αλλά και παλαιότερα ατύχησαν στην Χαιρώνεια μαχόμενοι εναντίον του Φιλίππου. Μάλιστα την ημέρα αυτή του Μεταγειτνιώνα, την ίδια χρονιά, όσοι πήγανε στην Ιταλία με τον Αρχίδαμο σκοτώθηκαν από τους εκεί βαρβάρους. Οι Χαλκηδόνιοι φυλάγονται πάντα από την ενάτη από το τέλος γιατί πολλά και μεγάλα ατυχήματα τους έχουν συμβεί. Δεν αγνοώ επίσης ότι τις μέρες των (Ελευσίνιων) μυστηρίων ο Αλέξανδρος κατέσκαψε την Θήβα και μετά απ’ αυτά κατά την περιφορά του μυστικού Ιάκχου οι Αθηναίοι δέχτηκαν φρουρά Μακεδόνων στις είκοσι του Βοηδρομιώνα. Ομοίως, οι Ρωμαίοι αυτή την μέρα παλαιότερα είχαν χάσει το στρατόπεδό τους με τον Καιπίωνα από τους Κίμβρους, ύστερα όμως με στρατηγό τον Λεύκολλο νίκησαν τους Αρμένιους και τον Τιγράνη. Ο βασιλιάς Άτταλος και ο Πομπήιος ο μέγας πέθαναν την ημέρα των γενεθλίων τους. Και μπορούμε να αποδείξουμε ότι πολλοί έπαθαν διάφορα τις ίδιες ημέρες σε άλλες περιόδους».
1. Ένας Άττις μας είναι γνωστός από την λατρεία της Φρυγικής θεάς Κυβέλης. Σύμφωνα με τον μύθο ο Άττις ήταν ένας πανέμορφος νέος τον οποίο η θεά ερωτεύτηκε και του μετέφερε τέτοια μανία και πάθος που τον ώθησε να αυτοευνουχιστεί και να πεθάνει.
2. Ένας Ακταίων μας είναι γνωστός από την μυθολογία, ο οποίος όπως λέγεται ήταν ικανότατος κυνηγός. Για τον θάνατό του υπήρχαν δυο εκδοχές, η μια ότι καυχήθηκε ότι είναι καλύτερος από την Άρτεμη η οποία και τον τιμώρησε στρέφοντας τα σκυλιά του εναντίον του και η άλλη ότι είδε την θεά να λούζεται γυμνή σ’ ένα ποτάμι και εκείνη τον μεταμόρφωσε σε ελάφι, με αποτέλεσμα να του επιτεθούν τα σκυλιά του και να τον κατασπαράξουν.
3. Ο Πούμπλιος Κορνήλιος Σκιπίων (236-184 π.Χ.) νίκησε τον Καρχηδόνιο στρατηγό Αννίβα στην μάχη της Ζάμας και έβαλε τέλος στην κυριαρχία των Καρχηδόνιων. Για αυτήν του την νίκη ονομάστηκε Αφρικανός. Ο Πούμπλιος Κορνήλιος Σκιπίων Αιμιλιανός ο νεότερος (185-129 π.Χ.) νίκησε τους Καρχηδόνιους και κατέστρεψε την πόλη το 146 π.Χ.
4. Ο Λαομέδοντας βασιλιάς της Τροίας και πατέρας του Πρίαμου είχε υποσχεθεί να δώσει στον Ηρακλή τα περίφημα άλογά του, αλλά μετάνιωσε. Ο Ηρακλής εξοργισμένος για την συμπεριφορά και την καταπάτηση των όρκων επιτέθηκε και κυρίευσε την Τροία, ανεβάζοντας στον θρόνο τον Πρίαμο, ο οποίος ήταν ο μόνος από τα παιδιά του Λαομέδοντα που είχε υποστηρίξει ότι έπρεπε να δώσουν τα άλογα στον Ηρακλή.
5. Ο Χαρίδημος ήταν Αθηναίος στρατηγός του 4ου αιώνα π.Χ.
6. Όλοι αυτοί οι στρατηγοί και βασιλιάδες που αναφέρει ο Πλούταρχος είχαν πράγματι χάσει το ένα τους μάτι από τραυματισμούς σε πολέμους. Αριστοκρατική οικογένεια της Ρώμης.
7. Η μάχη στην οποία αναφέρεται ο Πλούταρχος έγινε με τους Γαλάτες στον ποταμό Αλιάς. Λίγο αργότερα οι Γαλάτες εισέβαλαν στην Ρώμη. 8. Τα έργα και των τεσσάρων ιστορικών που αναφέρει ο Πλούταρχος έχουν χαθεί.
Απόσπασμα από το βιβλίο του Αντώνη Αντωνιάδη «Παράξενες Διηγήσεις Αρχαίων Ελλήνων»