articl02

Φωτισμένοι και Σκοτεινοί άνθρωποι

Ιανουάριος 1994

Οι παρακάτω γραμμές έχουν σα σκοπό να φωτίσουν ορισμένες περιοχές της σκέψης μας που κάθε άλλο παρά είναι φωτισμένες.

 Πολλές φορές ακούμε τις φράσεις φωτισμένος και σκοτεινός άνθρωπος αλλά τις περισσότερες φορές έχουμε μια πολύ ατελή και αόριστη εντύπωση για το θέμα.

 Θα δοθεί ένας περιεκτικός ορισμός και κατόπιν θα γίνει μια μικρή ανάλυση.

 Πλήρως φωτισμένος είναι εκείνος ο άνθρωπος που έχει αποβάλλει όλα τα ελαττώματα από μέσα του, όλες τις αρνητικές ιδιότητες και αυτό που του έχει απομείνει τώρα είναι αρετές ή θετικές ιδιότητες. Αντιθέτως σκοτεινός άνθρωπος είναι εκείνος που σπάνια μπορείς να ανακαλύψεις κάτι θετικό μέσα του, μια αρετή αλλά μόνο ελαττώματα και αρνητικές ιδιότητες.

 Στο τέλος αυτού του κειμένου αναφέρονται ορισμένες από τις θετικές και τις αρνητικές ιδιότητες συνοπτικά έτσι ώστε ο αναγνώστης να αρχίσει αν θέλει να διαπιστώνει στο περιβάλλον του ανάμεσα στους συνανθρώπους του ποιοί είναι κάπως φωτεινοί και ποιοί όχι και τόσο.

 Ανάμεσα στις δύο ακραίες στάσεις και συμπεριφορές των φωτισμένων ανθρώπων και των σκοτεινών υπάρχει μια μεγάλη ποικιλία διαβαθισμένων τάξεων συμπεριφοράς έτσι που οι περισσότεροι συνηθισμένοι καθημερινοί άνθρωποι δύσκολα να μπορούν να τοποθετηθούν στην κατάσταση του εμφανώς φωτισμένου ή του σκοτεινού ανθρώπου.

 Ο κυριαρχικά και παθολογικά εγωιστής, ζηλιάρης, φθονερός, ιδιοτελής, βλαβερός, λάγνος, σκληρός, στενόμυαλος... οπωσδήποτε είναι ένας σκοτεινός - διαβολικός άνθρωπος.

 Ο κυριαρχικά καλοσυνάτος, χαρούμενος, ανιδιοτελής, ταπεινός και απλός, ανεκτικός, ανοιχτόμυαλος... οπωσδήποτε είναι ένας φωτισμένος άνθρωπος.

 Οι φωτισμένοι και οι σκοτεινοί άνθρωποι βρίσκονται μέσα σε όλους τους χώρους και όλες τις ανθρώπινες δραστηριότητες παντού στον κόσμο.

 Φωτισμένοι και σκοτεινοί υπάρχουν μέσα σε όλα τα πολιτικά κόμματα, σε κάθε θρησκεία, στην επιστήμη, την τέχνη, τις επιχειρήσεις, τις διάφορες άλλες ποικίλες κοινωνικές ομάδες, παντού. Ορισμένα (ίσως πολύ λίγα) από τα ονόματα φωτισμένων ανθρώπων από όλη την ανθρωπότητα στην ιστορία της υπήρξαν (εκτός του Χριστού και του Βούδδα που ήταν η κορωνίς των φωτισμένων). Αϊνστάιν, ζεύγος Κιουρί, Μάρτιν Λούθερ Κινγκ, Γκάντι, Αγιοι της Χριστιανικής, Βουδδιστικής και της Μωαμεθανικής Θρησκείας αλλά και των άλλων θρησκειών. Ο Σωκράτης, ο Πλάτων, ο Αριστοτέλης, η μητέρα Τερέζα, ο Κρισναμούρτι,…  Χιλιάδες άλλοι καθημερινοί άνθρωποι σε κάθε δραστηριότητα που διακρίνονται για το ήθος, την ανοικτομυαλοσύνη, την προοδευτικότητα και την καλοσύνη τους.

 Πολλές φορές όμως και μια κοινωνική ομάδα μπορεί να χαρακτηριστεί περισσότερο φωτισμένη από μια άλλη γιατί στο σύνολο των ανθρώπων που την αποτελούν υπερτερούν οι φωτισμένοι. Το έργο αρκετών κοινωνικών ομάδων σήμερα όπως οι πράσινοι, η Διεθνής Αμνηστεία, οι Γιατροί χωρίς σύνορα κ.λ.π. σε γενικές γραμμές μπορεί άνετα να χαρακτηριστεί ως έργο φωτισμένων ομάδων και ανθρώπων από ότι το έργο των πολιτικών ομάδων, των επιχειρηματικών κύκλων ... Ο Νοών, Νοήτω.

 Μετά από όλα αυτά προβάλει το ερώτημα. Καλά, διαπιστώνουμε στο περιβάλλον μας σκοτεινούς ανθρώπους, διάφορες κοινωνικές ομάδες που είναι επίσης σκοτεινές γιατί οι αρνητικές ιδιότητες που έχουν υπερτερούν των θετικών, τότε τι θα πρέπει να γίνει αφού υπάρχει ένα ατομικό και παγκόσμιο πρόβλημα; Ολες οι λύσεις που θα προταθούν από διάφορες εξειδικευμένες ανθρώπινες επιστήμες (κοινωνιολόγους, ψυχολόγους κ.λ.π.) θα πρέπει να έχουν σα στόχο τη μείωση των αρνητικών μας ιδιοτήτων, των ελαττωμάτων και την αύξηση των αρετών μας.

 Ακολουθεί ένα πίνακας με αρνητικές και θετικές ιδιότητες (φυσικά μπορούν να προστεθούν και άλλες πολλές ιδιότητες), για όσους από τους αναγνώστες επιθυμούν να καταλαβαίνουν άμεσα τους καλούς από τους όχι και τόσο καλούς συνανθρώπους τους, στο περιβάλλον τους.

Θετικές Ιδιότητες	Αρνητικές	Θετικές Ιδιότητες	Αρνητικές
1. Συνεπής	Ασυνεπής	24. Θετικός	Αρνητικός
2. Ειρηνιστής	Πολεμοχαρής	25. Αλτρουϊστής	Εγωιστής
3. Νομοταγής	Παράνομος	26. Ελαστικός	Ακαμπτος
4. Θαρραλέος	Δειλός	27. Καλόπιστος	Κακόπιστος
5. Ειλικρινής	Ψεύτης	28. Αγαπητός	Μισητός
6. Προσαρμοστικός	Απροσάρμοστος	29. Διακριτικός	Αδιάκριτος
7. Ανεξάρτητος	Προσκολλημένος	30. Σιωπηλός	Πολυλογάς
8. Σταθερός	Ασταθής	31. Αισιόδοξος	Απαισιόδοξος
9. Υπομονετικός	Ανυπόμονος	32. Εργατικός	Τεμπέλης
10. Αβλαβής	Βλαβερός	33. Γαλήνιος	Αγχωτικός
11. Πειθαρχικός	Απειθάρχητος	34. Γελαστός	Βλοσυρός
12. Οργανωτικός	Ανοργάνωτος	35. Λιτοδίαιτος	Λαίμαργος
13. Ιδεολόγος	Υλιστής	36. Ενωτικός	Χωριστικός
14. Διεθνιστής	Εθνικιστής	37. Οικονόμος	Σπάταλος
15. Τακτικός	Ατακτος	38. Ασφαλής	Ανασφαλής
16. Ανοιχτόμυαλος	Στενόμυαλος	39. Συμπονετικός	Ακαρδος
17. Ευγενικός	Αγενής	40. Πιστός	Απιστος
18. Ποιοτικός	Ποσοτικός	41. Ευγνώμων	Αχάριστος
19. Αγαθός	Πονηρός	42. Ανιδιοτελής	Ιδιοτελής
20. Τρυφερός	Σκληρός	43. Δίκαιος	Αδικος
21. Ελεύθερος	Δουλοπρεπής	44. Ευγνώμων	Αχάριστος
22. Ταπεινός	Υπερήφανος	45. Ισορροπημένος	Ανισόρροπος
23. Διαλλακτικός	Ισχυρογνώμων	46. Ακριβής	Ανακριβής

Κώστας Ταμπάκης, @hotmail.com