- < ΑΡΘΡΑ - ΝΕΑ > ESOTERICA 2006 - 2014 - ΝΕΑ - Μέσα από το Διεθνές Internet

Αν και ο Κάρολος Δαρβίνος και η Θεωρία της Εξέλιξης ποτέ δεν υποστήριξαν ότι ο άνθρωπος κατάγεται από τον πίθηκο, αλλά ότι οι άνθρωποι και οι μεγάλοι πίθηκοι έχουν κοινό πρόγονο, ο συγκεκριμένος ισχυρισμός αφορά στην παρουσίαση που φιλοξενείται από την Φάρμα της Κιβωτού του Νώε (NoahΆs Ark Zoo Farm) στη Μεγάλη Βρετανία. Στη συγκεκριμένη έκθεση παρουσιάζονται τριάντα λόγοι που εξηγούν γιατί ο άνθρωπος δεν κατάγεται από τους πιθήκους. Δεδομένου ότι η ιδεολογία του ιδρύματος αυτού είναι ο Δημιουργισμός, η παρουσίαση αυτή δεν αποτελεί έκπληξη. Αλλά το γεγονός ότι θα επισκέπτονταν το μέρος αυτό μαθητές έχει θέσει σε συναγερμό αρκετούς εκπαιδευτικούς. Η Φάρμα που είναι κοντά στο Bristol, έλαβε πρόσφατα βραβείο ποιότητας από το συμβούλιο για την εκπαίδευση εκτός της διδακτικής αίθουσας (Council for Learning Outside the Classroom).

Ο επικεφαλής διοικητικός εκπρόσωπος του συμβουλίου υποστήριξε την απόφαση, όπως αναφέρεται στην Guardian: Ένας σημαντικός στόχος της μάθησης εκτός της αίθουσας διδασκαλίας είναι το να επιτρέψει στα παιδιά και στους νέους να έχουν πρόσβαση στην εκπαίδευση που θέτει προκλήσεις στις υποθέσεις τους και τους δίνει τη δυνατότητα να βιώσουν μια ευρεία γκάμα οπτικών και θεάσεων.

Αυτή η τακτική είναι γνωστή και αναφέρεται στο να διδάσκεται η αμφισβήτηση, μια αμφισβήτηση όμως που στη συγκεκριμένη περίπτωση, σύμφωνα με τους επιστήμονες, δεν υφίσταται. Η Εξέλιξη είναι μια καλά στηριγμένη θεωρία, ανάμεσα στις πιο στέρεες και σημαντικές θεωρίες ολόκληρης της επιστήμης και μεταξύ των επιστημόνων απλώς δεν υπάρχει καμιά διαφωνία ή αμφισβήτησή της.

Ανάμεσα στις διδασκαλίες της Φάρμας είναι το ότι οι επιστήμονες χρησιμοποιούν την πίστη για να εξηγήσουν τη Δαρβινική Εξέλιξη. Και αυτό είναι εντελώς ψέμα. Οι επιστήμονες χρησιμοποιούν στοιχεία, από καταγραφές σε απολιθώματα, από συγκρίσεις DNA και από μελέτες που διεξάγονται σε διάφορα γνωστικά πεδία για να καταλήξουν στο ότι η εξέλιξη λειτουργεί και στο ότι οι άνθρωποι και οι πίθηκοι μοιράζονται έναν κοινό πρόγονο. Το παραπλανητικό υλικό της παρουσίασης υπαινίσσεται ότι τα κενά γνώσης που υπάρχουν στις καταγραφές των απολιθωμάτων απαιτούν άλματα πίστεως για να δώσουν συνοχή στη θεωρία της Εξέλιξης.

Η Φάρμα προάγει επίσης την άποψη ότι η Γη δεν έχει ηλικία τεσσερισήμισι δισεκατομμυρίων χρόνων, όπως λένε οι επιστήμονες, ενώ δεν απέχει και πολύ από την παρατραβηγμένη άποψη ότι η Γη έχει ηλικία μονάχα μερικών χιλιάδων χρόνων και ότι οι άνθρωποι συνυπήρχαν με τους δεινοσαύρους. Πιστεύουμε ότι η Γη είναι πολύ πιο παλιά από έξι χιλιάδες χρόνια αλλά πολύ πιο νέα από τεσσερισήμισι δισεκατομμύρια χρόνια, δηλώνεται στην ιστοσελίδα της Φάρμας.

Οι σπόροι αμφιβολίας που παρέχει η παρουσίαση περιλαμβάνουν επίσης ένα εδάφιο στο οποίο προτείνεται ότι η ποικιλομορφία των ειδών και η πολυπλοκότητα της ζωής δε θα μπορούσαν να προέλθουν από την εξέλιξη, μια διαδικασία που έχει περιγραφεί και υποστηριχθεί σε πολύ επαρκή βαθμό από τους επιστήμονες, αλλά ότι θα πρέπει να έχει μεσολαβήσει ένας θεϊκός σχεδιαστής. Όπως γράφουν, οι ερευνητές παρατηρούν σχέδιο σε κάθε κύτταρο και σε κάθε οστό, αλλά κανείς δεν τολμά να αναφέρει τις προφανείς συνέπειες μιας θέασης που αποκλείει τον Θεό.

Ο Δημιουργισμός έχει τρυπώσει επίσης στις διδακτικές αίθουσες των Ηνωμένων Πολιτειών εδώ και λίγο καιρό. Μια πρόσφατη έρευνα βρήκε ότι το 12 τοις εκατό των καθηγητών βιολογίας στα γυμνάσια παρουσιάζουν με θετική χροιά την εκδοχή του Ευφυούς Σχεδιασμού ή του Δημιουργισμού, παρόλο που υπάρχει ομοσπονδιακή απαγόρευση κατά της διδασκαλίας αυτής.

Ο Paul Sims συνοψίζει στη Guardian το πρόβλημα που τίθεται με τη διδασκαλία του Δημιουργισμού ως μια βιώσιμη εναλλακτική της Εξέλιξης. Δηλώνει, ότι όσοι υποστηρίζουν ότι θα έπρεπε να διδάσκεται η σχετική διαφωνία προσπαθούν να μας πείσουν ότι αυτός είναι ο σκοπός της εκπαίδευσης, το να αφήσουν τα παιδιά να σκεφτούν από μόνα τους, πως είναι αναγκαίο να τους διδάξουν πράγματα που δεν είναι αληθινά μαζί με πράγματα που είναι αληθινά. Αλλά εάν ένα παιδί φύγει από το σχολείο με την πεποίθηση ότι οι άνθρωποι δεν έχουν κοινό πρόγονο με τους άλλους μεγάλους πίθηκους, αυτό δε θα σημαίνει ότι το εκπαιδευτικό σύστημα το ξεγέλασε;

Μέχρι να το δείτε να γίνεται, ίσως να σκέφτεστε ότι η όλη ιδέα ενός αθλητή των πολεμικών τεχνών που σπάει πλάκες τσιμέντου με γυμνά χέρια είναι ένα είδος μαγικού κόλπου. Αλλά όπως εξηγεί ο John Rennie, πρώην συντάκτης του Scientific American, ο οποίος δηλώνει ότι οι πολεμικές τέχνες είναι το χόμπι του και η επιστημονική εξήγηση η δουλειά του, όλη η ιστορία έχει να κάνει με τη φυσική. Ο Rennie παρουσιάζει συνοπτικά το πώς λειτουργεί αυτό το φαινόμενο, καθώς επίσης απομυθοποιεί άλλες προτεινόμενες εξηγήσεις. Το σπάσιμο μιας σανίδας ή μιας δέσμης τσιμεντένιων πλακών εξαρτάται απόλυτα από την παρατεταμένη ώθηση του χτυπήματος. Όπως το θέτει ο ίδιος:

Οι πολεμικές τέχνες είναι το χόμπι μου ενώ το να εξηγώ την επιστήμη είναι η δουλειά μου, έτσι μια πρόσφατη δημοσίευση στο io9.com με τίτλο «Πώς σπάνε με καράτε πλάκες από τσιμέντο» μου τράβηξε φυσικά την προσοχή. Δυστυχώς, όχι μόνο διέψευσε τις ελπίδες μου ότι θα προσέφερε μια σαφή εξήγηση, αλλά παπαγάλιζε παραπλανητικές δηλώσεις από ένα παλαιότερο άρθρο που αναφερόταν στο ίδιο ακριβώς θέμα και που με απογοήτευε κάθε φορά που το έφερνα στο μυαλό μου εδώ και 10 χρόνια.

Το εν λόγω άρθρο ξεκινάει με την ερώτηση του πώς τα μαλακά ανθρώπινα χέρια όσων ασκούνται στις πολεμικές τέχνες μπορούν να σπάσουν τσιμεντένιες πλάκες, ξύλινες σανίδες ή άλλα αξιοσημείωτα σκληρότερα αντικείμενα. Ευτυχώς, δεν αφιερώνει χρόνο στο να αναφερθεί σε ενέργειες όπως το «chi» και άλλες παραπλήσιες μυστικιστικές θεωρίες, αλλά αντ' αυτού προχωράει σε μια πολύ χαλαρή συζήτηση της εμβιομηχανικής της επιτυχούς σύγκρουσης και του χτυπήματος σε εύτρωτα σημεία του στόχου. Μέχρις εδώ καλά, αν και οι περιγραφές του τι ακριβώς γίνεται είναι προφανώς πολύ ασαφείς για να βοηθήσουν τους αναγνώστες που δεν ξέρουν ήδη τι κάνουν όσοι σπάζουν τα αντικείμενα αυτά.

Και μετά, το άρθρο φαίνεται ότι εκτροχιάζεται:

Όπως αναφέρει:

"Είναι επίσης σημαντικό να χτυπήσει κανείς γρήγορα στην επιφάνεια της πλάκας. Τα περισσότερα χτυπήματα αποτελούνται εν μέρει από μια ελαφριά επαφή και εν μέρει από σπρώξιμο. Αυτό προκαλεί τη μεγαλύτερη βλάβη όταν μάχεται κανείς με σάρκα αλλά βοηθάει στην προστασία έναντι στο τσιμέντο ή στο ξύλο. Το τσιμέντο και το ξύλο χαρακτηρίζονται από έναν καλό συνδυασμό ακαμψίας και ελαστικότητας. Τα υλικά θα καμφθούν και ακόμα θα τιναχτούν προς την αντίθετη πλευρά σαν λάστιχο, αλλά τα όρια της ευπλαστότητάς τους είναι πολύ χαμηλότερα από αυτά του λάστιχου. Η κάμψη και η εκτίναξη προς τα πίσω μπορεί να τους προκαλέσει μεγαλύτερη ζημιά από όση ζημιά θα προκαλούσε σε υλικά που κάμπτονται πιο εύκολα. Εάν αυτός που χτυπάει κάνει το χτύπημα γρήγορα και αποτραβηχτεί πίσω αμέσως θα χτυπήσει πιο δυνατά και θα επιτρέψει στο υλικό να καμφθεί όσο το δυνατόν περισσότερο. Η παρατεταμένη ώθηση θα απέτρεπε το υλικό από το να τιναχτεί πίσω."

Κατά την εμπειρία μου, και την εμπειρία κάθε αθλητή πολεμικών τεχνών με τον οποίο έχω μιλήσει για το θέμα αυτό, τα παραπάνω απλώς δεν είναι σωστά.

Όταν σπας μια σανίδα ή τσιμέντο, ή οτιδήποτε άλλο συνήθως χρησιμοποιείται σε επιδείξεις του tameshiwari (σπάσιμο), θα πρέπει να παρατείνεις την ώθηση του χτυπήματος. Πράγματι, η συμβουλή που συνήθως δίνεται σε σπουδαστές που μαθαίνουν να σπάνε είναι ότι θα πρέπει να στοχεύουν σε έναν φανταστικό στόχο που βρίσκεται αρκετά εκατοστά πέρα από το πραγματικό αντικείμενο, για δύο λόγους. Πρώτον, το να κάνει κανείς κάτι τέτοιο βοηθάει στο να σιγουρευτεί ότι το χτύπημα θα συμβεί πιο κοντά στο σημείο της μέγιστης εμβιομηχανικής αποδοτικότητας της κίνησης. Δεύτερον, βοηθάει στο να εξουδετερώσουμε τη φυσική μας τάση (εν μέρει ψυχολογική και εν μέρει αντανακλαστική) να επιβραδύνουμε τις βαλλιστικές κινήσεις όπως γροθιές και κλωτσιές πριν φτάσουν στην πλήρη έκτασή τους, κάτι που γίνεται για να προστατευθεί ο συνδετικός ιστός που βρίσκεται γύρω από τις αρθρώσεις.

Για όποιον θα ήθελε μια πιο λεπτομερή περιγραφή για τη φυσική του σπασίματος από τις πολεμικές τέχνες, θα μπορούσε να ανατρέξει στις παρακάτω πηγές:

-Walker, J. D. Karate Strikes, American Journal of Physics, Vol. 43, 10, Oct. 1975

-Feld, M. S. et. al. The Physics of Karate, Scientific American, pp. 150-158, April 1979

Μια εκπληκτικά ακριβής και ενημερωτική περιγραφή για την επιστήμη που κρύβεται πίσω από το σπάσιμο συνάντησα σε μια παιδική τηλεοπτική εκπομπή στην οποία αναφέρεται:

"Ένα κλειδί για να κατανοηθεί η θραύση τούβλων είναι η βασική αρχή της κίνησης: όσο μεγαλύτερη ορμή έχει ένα αντικείμενο, τόσο μεγαλύτερη δύναμη μπορεί να δημιουργήσει. Όταν ένας Καρατέκα χτυπάει ένα εμπόδιο το χέρι του μπορεί να φτάσει στην ταχύτητα των 11 μέτρων το δευτερόλεπτο. Στην ταχύτητα αυτή, το χέρι του ασκεί μια τεράστια δύναμη της τάξης των 3,000 Newton στο τσιμέντο. Μια τσιμεντένια πλάκα θα μπορούσε εύκολα να αντέξει το βάρος μερικών ανθρώπων που θα ζύγιζαν όλοι μαζί λίγο πάνω από 300 κιλά. Αλλά το να εφαρμοστεί αυτή η ποσότητα δύναμης συγκεντρωμένη σε μια περιοχή που είναι τόσο μικρή όσο μια γροθιά θα έχει ως αποτέλεσμα το σπάσιμο της τσιμεντένιας πλάκας."

Το σπάσιμο που γίνεται στις πολεμικές τέχνες περιστοιχίζεται από πρακτικές που είναι είτε τρικ για να ξεγελούν τους θεατές, είτε τεχνικές για τη μεγιστοποίηση του οπτικού αποτελέσματος του χτυπήματος. Δε χτυπάει κανείς μόνο με τη δύναμη του βραχίονά του ή του ποδιού του. Αντίθετα, οργανώνει την κίνηση του χτυπήματος για να συγκεντρώσει όσο το δυνατόν περισσότερη δύναμη από τα πόδια, τα ισχία και το επάνω μέρος του σώματος. Όταν σπάει κανείς ξύλινες επιφάνειες χρησιμοποιεί συνήθως πεύκο (και όχι δρυ ή μαόνι) που δεν έχει πυκνούς κόμπους, είναι κομμένο σε πάχος περίπου δύο εκατοστών και έχει διαγώνιο 30 εκατοστά. Το ξύλο χτυπιέται με τρόπο ώστε να σπάσει κατά μήκος των φυσικών του νερών (κάποιοι που σπάνε ξύλα τα ψήνουν κάποιες φορές σε φούρνους πριν από τις επιδείξεις ώστε να γίνουν πιο εύθραυστα). Μια καλή ξύλινη επιφάνεια, εάν κρατηθεί με ασφάλεια ώστε να μην κινηθεί ή να μην αναπηδήσει, είναι τόσο εύκολο να σπάσει ώστε ακόμα και όσοι δεν έχουν προπονηθεί καθόλου θα μπορούσαν να διδαχτούν να τη σπάσουν μέσα σε πέντε λεπτά.

Για το σπάσιμο τσιμεντένιων πλακών χρησιμοποιούνται πλάκες που είναι σχετικά στενές και μακριές, έτσι ώστε το χτύπημα να μπορεί να επικεντρωθεί σε κάποια απόσταση από τα στηρίγματα που βρίσκονται στις άκρες και να αυξηθεί η αποδοτικότητα του χτυπήματος. Όταν υπάρχουν πολλαπλές πλάκες, υπολογίζει κανείς και το βάρος των ήδη σπασμένων κομματιών που πέφτουν στις κάτω πλάκες.

Όλες οι παραπάνω πρακτικές αποτελούν τελικά επιδείξεις της απλής φυσικής και όχι κάποιας μαγικής δύναμης, αλλά το να κάνει κάποιος αυτές τις τεχνικές καλά απαιτεί δύναμη, προπόνηση και συγκέντρωση. Η αξία του tameshiwari στις πολεμικές τέχνες έχει αμφισβητηθεί αρκετά. Έχει μικρή ή καθόλου πρακτική συνάφεια με τη μάχη ή με οποιοδήποτε άλλο σκοπό έχουν όσοι σπουδάζουν πολεμικές τέχνες. Το να γίνει με λανθασμένο τρόπο, το σπάσιμο είναι ένας εκπληκτικά αποδοτικός τρόπος για να καταστρέψει κανείς τα άκρα του, ίσως και μόνιμα. Προσωπικά δεν το κάνω συχνά και δε μου λείπει, αν και έχω δει πόσο βοηθάει στο να υψώσει την αυτοπεποίθηση των σπουδαστών που το κάνουν.

Πιστεύετε στα φαντάσματα; Εάν ναι, τότε ο Scott Petullo είναι αυτός που θα σας βοηθήσει να τα αντιμετωπίσετε σε περίπτωση που έχετε βρεθεί σε όχι και τόσο φιλικές σχέσεις μαζί τους. Έχοντας ασχοληθεί για πάνω από 14 χρόνια με τον καθαρισμό σπιτιών από ενέργειες που προέρχονται από το «Υπερπέραν» και ελευθερώνοντας ανθρώπους από την αρνητική εξουσία που τους ασκούσαν ασώματα πνεύματα, ο Pettulo αναφέρει ότι είναι πεπεισμένος πως τα φαντάσματα είναι πολύ πιο συνηθισμένα από όσο πιστεύει ο περισσότερος κόσμος. Στην ιστοσελίδα opposingviews.com προτείνει στους ενδιαφερόμενους να μην υποταχθούν στο φόβο τους, εφόσον τα περισσότερα φαντάσματα είναι απλά ένας μπελάς όπως τα κουνούπια και δεν αποτελούν πραγματική απειλή, αρκεί να ξέρει κανείς πώς θα τα αντιμετωπίσει. Γράφει ο Petullo:

Θέτοντάς το απλά, ένα φάντασμα είναι η αποχωρισμένη από το σώμα ψυχή κάποιου, που το σώμα του πέθανε. Αντί να πάνε προς το «Φως», οι ψυχές που είναι φαντάσματα παραμένουν δεμένες στη Γη. Οι κυνηγοί φαντασμάτων στην τηλεόραση κάνουν πολύ καλή δουλειά στο να ανιχνεύουν παραφυσική δραστηριότητα, αλλά συνήθως δεν καταφέρνουν να στείλουν το φάντασμα εκεί που χρειάζεται να πάει ώστε να συνεχίσει την πνευματική του εξέλιξη: στο Φως. Αυτό το τελικό βήμα στο δάμασμα των φαντασμάτων συχνά παραβλέπεται, αλλά είναι σημαντικό επειδή εάν δε γίνει, το φάντασμα θα συνεχίσει να προκαλεί προβλήματα στον εαυτό του και στους άλλους.

Εξαρτήσεις, προσκολλήσεις σε οικεία μέρη, ξαφνικός και μη αναμενόμενος θάνατος, αυτοκτονία, εκδίκηση και φόβος για την «κόλαση» μπορούν να είναι αιτίες που κάνουν τα φαντάσματα να παραμένουν. Μπορεί το μέρος που πέθαναν να είναι το σπίτι σας, μπορεί όμως να μπήκαν στο σπίτι τυχαία, ή να σας ακολούθησαν από το νοσοκομείο, το νεκροταφείο ή ακόμα και από το μπαρ, για παράδειγμα.

Πώς το ξέρετε ότι έχετε ένα φάντασμα που στοιχειώνει στο σπίτι σας; Υπάρχουν σημάδια που περιλαμβάνουν ανεξήγητους ήχους και φωνές, εξαφανίσεις αντικειμένων, ηλεκτρονικές συσκευές που ανοίγουν και κλείνουν μόνες τους, μικρά παιδιά που βλέπουν ανθρώπους τους οποίους εσείς δε μπορείτε να δείτε, φώτα που αναβοσβήνουν, ανεξήγητες μυρωδιές ή σημεία με ιδιαίτερο κρύο ή ζέστη, η αίσθηση ότι σας κοιτάνε, θέαση σκιών με την άκρη του ματιού σας, παράξενη συμπεριφορά κατοικίδιων ζώων, ξαφνική ορμή να φάτε πολύ, να πιείτε, να καπνίσετε ή να πάρετε φάρμακα (ιδιαίτερα εάν δεν μπορείτε να αποδώσετε σε κάποια αιτία την ξαφνική αυτή ορμή) και τέλος, εφιάλτες.

Ευτυχώς, μπορείτε σχετικά εύκολα να βοηθήσετε το φάντασμα και εσάς τους ίδιους ακολουθώντας τα παρακάτω βήματα:

Αναγνωρίστε την ενέργεια. Είναι ένας φύλακας άγγελος ή ένα φάντασμα; Οι φύλακες άγγελοι δεν είναι αρνητικοί ούτε επιθετικοί. Ένας φύλακας άγγελος ή ένα αγαπημένο πρόσωπο που έχει φύγει είναι πιθανότερο να εμφανιστεί για να σας βοηθήσει και θα σας κάνει να νιώσετε εμψύχωση. Εάν το φάντασμα προέρχεται από κάποιο αγαπημένο πρόσωπο που πέθανε, θα πρέπει να καταλάβετε ότι είναι καλύτερο και για τους δυο σας εάν το αφήσετε να φύγει για να πάει στο Φως.

Ερευνήστε την ιστορία του σπιτιού σας και της περιοχής που μένετε. Μήπως πέθανε κανείς στο σπίτι ή στην περιοχή; Μήπως στο παρελθόν βρισκόταν κοντά στο σπίτι σας κάποιο μπαρ, τρελοκομείο, φυλακή, νεκροταφείο, νεκροτομείο ή νοσοκομείο;

Κάποιες φορές τα φαντάσματα δεν αντιλαμβάνονται ότι έχουν πεθάνει και ότι είναι ενοχλητικά. Γι' αυτό, σταθερά αλλά ευγενικά εξηγείστε με δυνατή φωνή ότι αυτός που σας ενοχλεί είναι πεθαμένος, ότι το σπίτι τώρα είναι δικό σας και πως είναι καιρός να προχωρήσει προς το Φως, δείχνοντας προς τα πάνω.

Για πιο επίμονες καταστάσεις, μπορείτε να ακολουθήσετε τις παρακάτω συμβουλές. Σιγουρευτείτε ότι βρίσκεστε σε νηφαλιότητα και συγκέντρωση κατά τη διάρκεια της διαδικασίας αλλιώς θα ανοίξετε τον εαυτό σας στον κίνδυνο της κατοχής από το πνεύμα που στοιχειώνει τον χώρο.

Εκμεταλλευτείτε το Φως. Προστατεύστε πνευματικά τον εαυτό σας οραματιζόμενοι ένα φωτεινό, λευκό Φως. Φανταστείτε τον Ήλιο να λάμπει έντονα ή ότι υπάρχουν αστραπές που σας γεμίζουν με φως εσάς αλλά και κάθε γωνία, κάθε δωμάτιο.

Κάψτε φασκόμηλο. Μπορείτε να βρείτε σκευάσματα φασκόμηλου σε καταστήματα με υγιεινές τροφές ή καταστήματα που πουλάνε εναλλακτικά είδη. Ανάψτε το φασκόμηλο, κρατήστε από κάτω ένα τασάκι ή ένα πιάτο και περπατήστε με τη φορά των δεικτών του ρολογιού γύρω από κάθε δωμάτιο ενώ φαντάζεστε ότι ο χώρος εξαγνίζεται από τον καπνό.

Εξηγείστε και πάλι με ηρεμία στο φάντασμα ότι έχει πεθάνει και είναι ώρα να πάει προς το φως και στη συνέχεια καλέστε τα αγαπημένα πρόσωπά του από την άλλη πλευρά για να σας βοηθήσουν να εξηγήσετε ότι είναι ώρα να γυρίσει εκεί όπου ανήκει.

Εάν η ενέργεια φαίνεται ότι δε θέλει να φύγει, καλέστε το Θεό, τους οδηγούς του Φωτός και για δυσκολότερες περιπτώσεις επικαλεστείτε τον αρχάγγελο Μιχαήλ και τον αρχάγγελο Σάνταλφον (δίδυμος αδελφός του Μέτατρον) να σας βοηθήσουν στο να οδηγήσουν τη χαμένη ψυχή στο Φως. Αυτές οι οντότητες πάντα είναι πρόθυμες και μπορούν να βοηθήσουν, φτάνει να το ζητήσετε.

Σημαντικό: Δεν πρέπει απλά να προσπαθήσετε να διώξετε ένα φάντασμα από το σπίτι σας γιατί είναι πιθανό να πάει σε άλλο σπίτι. Αντίθετα, πάντα να το οδηγείτε προς το Φως. Αν πάει εκεί, δε θα ξαναγυρίσει πίσω και δε θα κάνει κακό ούτε στον εαυτό του ούτε σε άλλους.

Το Second Life είναι ένας διαδικτυακός εικονικός κόσμος που δίνει τη δυνατότητα στους χρήστες του να δημιουργήσουν ένα προσαρμοσμένο avatar ή διαδικτυακή προσωπικότητα με την οποία μπορούν να αλληλεπιδράσουν μεταξύ τους. Έγινε ιδιαίτερα δημοφιλές όταν ξεκίνησε πριν από 7 περίπου χρόνια, με εκατομμύρια χρήστες που το χρησιμοποιούν ακόμα και σήμερα σε τακτική βάση για να συναντηθούν μεταξύ τους, να κάνουν κοινωνικές σχέσεις ή ακόμα και να κάνουν εικονικό σεξ. Σήμερα είναι γεμάτο με κοινότητες και ιδρύματα, έχει επιχειρήσεις και πανεπιστήμια, ακόμα και τη δική του οικονομία.

Φανταστείτε τώρα μια μελλοντική εκδοχή του Second Life, στην οποία τα avatar θα μπορούσαν να μεταφέρουν αισθήσεις στα σώματα των χρηστών τους. Ένα τέτοιο σενάριο ίσως φαίνεται τραβηγμένο, αλλά μια ομάδα ευρωπαίων ερευνητών μας έφερε ένα βήμα πιο κοντά σ' αυτή την κατεύθυνση. Παρουσίασαν μια αντιληπτική πλάνη στην οποία ένα ψηφιακά δημιουργημένο εικονικό σώμα μπορεί να διευθετηθεί με τρόπο που να το νιώθει κάποιος σα να ήταν το δικό του σώμα, να νιώθει αισθήσεις από αυτό και να αντιδρά σ' αυτό σα να ήταν πραγματικό.

Η πρόσφατη αυτή μελέτη από τον Mel Slater του Εργαστηρίου Εικονικών Περιβαλλόντων για τη Νευροεπιστήμη και την Τεχνολογία (EVENT Experimental Virtual Environments for Neuroscience and Technology) στο Πανεπιστήμιο της Βαρκελώνης στην Ισπανία, βασίζεται σε παλιότερες μελέτες που παρουσιάζουν ότι εύκολα μπορεί να γίνει χειρισμός των αναπαραστάσεων του σώματος στον εγκέφαλο. Η πρώτη σχετική έρευνα δημοσιεύτηκε το 1998 και περιέγραφε την πλάνη του λαστιχένιου χεριού, στην οποία ο εγκέφαλος ενσωματώνει ένα προσθετικό μέλος στο σώμα, έτσι ώστε εάν εφαρμοστεί ερέθισμα σ' αυτό, ένα άτομο το εκλαμβάνει σα να προέρχονταν από το δικό του σώμα. Πιο πρόσφατα βρέθηκε ότι αυτό το φαινόμενο μπορεί να προκληθεί για ολόκληρο το σώμα, κάτι που είναι γνωστό ως η πλάνη της ανταλλαγής σώματος (body swap illusion) στην οποία τα άτομα που συμμετέχουν στο πείραμα αντιλαμβάνονται ότι το σώμα ενός άλλου ατόμου ανήκει σε αυτούς, έτσι ώστε ερεθίσματα αφής που εφαρμόζονται στο σώμα ενός άλλου ατόμου εμφανίζονται σα να εφαρμόζονται στο δικό τους σώμα.

Συνεχίζοντας αυτές τις έρευνες, ο Slater και οι συνεργάτες του έδειξαν ότι αυτές οι ψευδαισθήσεις μπορούν εύκολα να αναπαραχθούν στην εικονική πραγματικότητα. Η πλάνη του εικονικού χεριού προκλήθηκε με σχεδόν τον ίδιο τρόπο όπως με την πλάνη του λαστιχένιου χεριού. Οι συμμετέχοντες τοποθέτησαν το ένα τους χέρι σε σημείο που να μην το βλέπουν, πίσω από μια οθόνη και κοίταζαν σε μια τρισδιάστατη ψηφιακή εικόνα ενός χεριού που προβάλλονταν σε μια μεγάλη οθόνη ακριβώς μπροστά τους. Μια ηλεκτρονική βέργα χρησιμοποιήθηκε στη συνέχεια για να ξύσει τα χέρια του συμμετέχοντα. Σε κάποιες περιπτώσεις, οι κινήσεις της βέργας είχαν συγχρονιστεί με τις κινήσεις μιας μικρής κίτρινης μπάλας που εμφανιζόταν στην οθόνη, έτσι ώστε οι συμμετέχοντες έβλεπαν τη μπάλα να αγγίζει το τεχνητό χέρι ενώ συγχρόνως ένιωθαν ένα παρόμοιο άγγιγμα να γίνεται στο πραγματικό τους χέρι. Σε κάποιες άλλες περιπτώσεις, οι κινήσεις της μπάλας στην οθόνη είχαν από προηγουμένως καταγραφεί ώστε δεν αντιστοιχούσαν στα ερεθίσματα που δίνονταν στο πραγματικό χέρι.

Κατά τη διάρκεια της πειραματικής συνθήκης στην οποία οι κινήσεις της βέργας και της μπάλας ήταν συγχρονισμένες, αλλά όχι στην ασύγχρονη πειραματική συνθήκη, οι συμμετέχοντες ανέφεραν ότι το εικονικό χέρι το ένιωθαν σα να ήταν δικό τους και ότι οι αισθήσεις που ένιωθαν προέρχονταν από τη μπάλα στην οθόνη και όχι από τη βέργα. Σε κάθε πειραματική δοκιμή σε κάποιο χρονικό διάστημα το εικονικό χέρι περιστρεφόταν προς τα εμπρός και προς τα πίσω και την ίδια στιγμή, ηλεκτρόδια που είχαν τοποθετηθεί στο πραγματικό χέρι του συμμετέχοντα κατέγραψαν ηλεκτρική δραστηριότητα από τους μυς, σα να κινούνταν κι εκείνοι. Ο εγκέφαλος είχε ενσωματώσει το τεχνητό χέρι στην αναπαράσταση που είχε για το σώμα, αντιμετωπίζοντάς το σα να ήταν μέρος του σώματος. Με άλλα λόγια, οι συμμετέχοντες απέκτησαν πλήρη κατοχή του εικονικού χεριού.

Σε ένα δεύτερο σετ πειραμάτων, οι συμμετέχοντες φόρεσαν ένα γάντι που ανιχνεύει τις κινήσεις των δακτύλων και τις μεταφέρει σε έναν υπολογιστή σε πραγματικό χρόνο. Στη μια πειραματική συνθήκη, τα δεδομένα από το γάντι χρησιμοποιήθηκαν για να ελέγξουν τις κινήσεις του εικονικού χεριού, ενώ στην άλλη, το εικονικό χέρι έκανε μια σειρά από προ-εγγραμένες κινήσεις που δεν αντιστοιχούσαν στις κινήσεις του χεριού του συμμετέχοντα. Μόνο όταν οι κινήσεις του πραγματικού και του εικονικού χεριού ήταν ίδιες, οι συμμετέχοντες ανέφεραν ότι ένιωσαν πως το χέρι τους βρισκόταν εκεί που ήταν το εικονικό χέρι, ή ότι το εικονικό χέρι το ένιωθαν σα να ήταν δικό τους.

Τέλος, οι ερευνητές βρήκαν ότι η ψευδαίσθηση αυτή μπορεί ακόμα να προκληθεί όταν το εικονικό χέρι ελέγχεται από μια μη παρεμβατική διασύνδεση υπολογιστή εγκεφάλου. Οι συμμετέχοντες αρχικά εκπαιδεύτηκαν στο να χρησιμοποιούν τη συσκευή ώστε να ανοίγουν και να κλείνουν το εικονικό χέρι, κάνοντας νοητικά τις κινήσεις αυτές. Η συσκευή καταγράφει την ηλεκτρική δραστηριότητα που συνδέεται με αυτήν την κινητική νοητική διεργασία και τη μεταφράζει σε εντολές που χρησιμοποιούνται από τον υπολογιστή για να ελέγξουν τις κινήσεις του εικονικού χεριού. Στη μία πειραματική συνθήκη οι κινήσεις του εικονικού χεριού ήταν σύγχρονες με τη νοητική κίνηση που έκαναν οι συμμετέχοντες, ενώ στην άλλη δεν ήταν. Και πάλι, μόνο στη σύγχρονη συνθήκη οι συμμετέχοντες ανέφεραν την αίσθηση της κατοχής του εικονικού χεριού και μόνο σ' αυτή τη συνθήκη καταγράφηκε ηλεκτρική δραστηριότητα από τους μυς του χεριού. Η ψευδαίσθηση ήταν κάπως λιγότερο έντονη, αλλά πάντως σίγουρα σαφής.

Η συγκεκριμένη ψευδαίσθηση δεν έχει ακόμα επεκταθεί σε ένα ολόκληρο εικονικό σώμα, αλλά υπάρχουν καλοί λόγοι για να πιστεύουμε ότι κάτι τέτοιο είναι πιθανό. Στην πλάνη της ανταλλαγής σώματος η κατοχή ολόκληρου του σώματος του συμμετέχοντα μεταφερόταν σε ένα άλλο άτομο και έχουν γίνει εξάλλου πειράματα με άλλες μεθόδους για να προκληθούν θεάσεις του σώματος κάποιου από μια προοπτική τρίτου προσώπου. Αυτό υποδηλώνει έντονα ότι η πλάνη της κατοχής απέναντι σε ένα ολόκληρο εικονικό σώμα θα μπορούσε πιθανότατα να προκληθεί εύκολα και ο Slater με τους συνεργάτες του εργάζονται ήδη για το σκοπό αυτό.

Και τι γίνεται με τα avatar του Second Life που μπορεί κάποια στιγμή να τα νιώθουμε σα να είναι αληθινά; Αυτά τα ευρήματα δείχνουν πως κάτι τέτοιο είναι πιθανό, τουλάχιστον θεωρητικά. Κάποιες από τις απαιτούμενες τεχνολογίες είναι ήδη διαθέσιμες, αλλά πρακτικά, δεν μπορεί κάτι τέτοιο να γίνει για την ώρα. Αισθήσεις από το avatar θα μπορούσαν να μεταφερθούν στο χρήστη από μια ολόσωμη απτική φόρμα, αλλά η αίσθηση θα έμοιαζε με πραγματική μόνο εάν η φόρμα μπορούσε επίσης να μεταφέρει τις κινήσεις του χρήστη στο avatar με ακρίβεια και σε πραγματικό χρόνο. Έτσι, απέχουμε ακόμα πολύ από τα avatar στα οποία θα μπορεί κανείς να βυθιστεί πλήρως.

Τα Μυστήρια... σκεπτόμαστε γενικά γι' αυτά σε σχέση με τα αρχαία τελετουργικά μύησης της Ελλάδας και της Ρώμης, τα Ελευσίνια Μυστήρια, τα Ορφικά, τα Φρυγικά, τα Μιθραϊκά και επιπλέον τα Αιγυπτιακά, τα Θιβετιανά και άλλα. Ωστόσο, ο όρος θα μπορούσε επίσης να χρησιμοποιηθεί και για τα συγγράματα και τα διαγράμματα της αλχημείας. Αυτά έχουν αναφερθεί ως «σκοτεινά ιδιώματα». Το Rosarium philosophorum που εκδόθηκε στη Φρανκφούρτη το 1550 δήλωνε: «όποτε έχουμε μιλήσει ανοικτά, δεν έχουμε πει στην πραγματικότητα τίποτα. Αλλά όπου έχουμε γράψει κάτι σε κωδική γλώσσα και με εικόνες, έχουμε κρύψει μέσα σ' αυτό την αλήθεια» (εκδόσεις Weinheim, 1990).

Ακούγεται διφορούμενο, αντανακλά όμως ακριβώς αυτό που έκαναν οι αλχημιστές. Δεν παρουσίασαν τίποτα ανοικτά: τίποτα που να μπορούσε να αναφερθεί και να κατανοηθεί εύκολα και απλά. Οτιδήποτε είχε τέτοια εμφάνιση έπρεπε να θεωρηθεί ύποπτο. Οι αλχημιστές κρατούσαν τα μυστικά τους ασφαλισμένα σ' ένα συνονθύλευμα κωδικών ονομάτων συνοδευόμενα από απεικονίσεις που στοίβαζαν σύμβολα πάνω από σύμβολα. Στο 'Αλχημεία & Μυστικισμός' (Alchemy & Mysticism, Taschen, Kln 1997), ο Alexander Roob αναφέρει, «διαποτίζοντάς τες με μια ξεχωριστή ιερογλυφική αύρα, οι δημιουργοί αυτών των εικόνων υπονοούσαν την πανάρχαιη ηλικία της τέχνης τους και την αναγνώριση της πηγής της γνώσης τους: τον πατριάρχη του φυσικού μυστικισμού και της αλχημείας, τον Ερμή τον Τρισμέγιστο.»

Λεγόταν ότι ο Ερμής ο Τρισμέγιστος είχε συγγράψει πολλά βιβλία αλχημικής και μαγικής γνώσης. Από αυτόν η Αλχημεία ονομάστηκε 'ερμητική' τέχνη. Ο Ερμής που ήταν μια μυθική φυσιογνωμία, είχε εξισωθεί με τον αιγυπτιακό θεό Θωθ, τον γραφέα των θεών, εφευρέτη της γραφής και προστάτη όλων των τεχνών που ήταν εξαρτημένες από τη γραφή, συμπεριλαμβανόμενης της Ιατρικής, της Αστρονομίας και της Μαγείας. Το επίθετο 'τρισμέγιστος' προέρχεται από την ελληνική γλώσσα και σημαίνει 'τρεις φορές μέγιστος'.

Οι αλχημιστές ή όπως αυτοαποκαλούνταν, οι 'φιλόσοφοι'- ξεκίνησαν αρχικά σε μέρη τόσο διαφορετικά όπως η Αίγυπτος, η Ινδία και η Κίνα. Όμως η αλχημική πρακτική άνθησε πραγματικά τον 12ο αιώνα όταν σχετικά κείμενα είχαν μεταφραστεί στα λατινικά. Ο 'Σμαραγδένιος Πίνακας' και το 'Βιβλίο του Alums' ήταν δύο ιδιαίτερα αξιοσημείωτα κείμενα. Ένα κύμα Αλχημείας πλημμύρισε την Ευρώπη κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα. Ακόμα και στο καθεδρικό ναό της Παναγίας των Παρισίων διασώζονται χαράγματα αλχημικών σχεδίων από τον 14ο αιώνα.

Έχει διατυπωθεί ότι το δόγμα της Αλχημείας «αναφέρεται σε μια κρυμμένη αλήθεια της υψιστης αρχής που αποτελεί την υποκείμενη ουσία όλων των αληθειών και των θρησκειών». (Stanislas Klossowski de Rola: Alchemy the Secret Art, Thames & Hudson, London 1973). Νωρίτερα, ο Pierre-Jean Fabre (Παρίσι, 1636) είχε αναφέρει ότι «η Αλχημεία είναι μια αληθινή και απτή επιστήμη που διδάσκει πώς να γνωρίζεις το κέντρο όλων των πραγμάτων, το οποίο στη θεία γλώσσα ονομάζεται το Πνεύμα της Ζωής.»

Αυτό που προσπάθησαν οι αλχημιστές να αποκτήσουν ήταν η «Φιλοσοφική Λίθος», γνωστή και ως menstruum universale. Αυτή υποτίθεται ότι ήταν μια διαλυτική ουσία τεράστιας δύναμης που μπορούσε να μετατρέψει βασικά μέταλλα σε πολύτιμα μέταλλα. Θεωρείτο επίσης ότι κατείχε τρομακτικές δυνάμεις ίασης. Ως τέτοιο, ήταν ένα ελιξίριο της ζωής, ικανό να χαρίσει την αιώνια νιότη.

Ένας από τους εξέχοντες αλχημιστές της εποχής του ήταν ο AurSlus Philippus Theophrastus Paracelsus Bombastus von Hohenheim (1490-1541), ευρύτερα γνωστός ως Παράκελσος. Τα κολοσσιαία έργα του ήταν τόσο δυσνόητα και γεμάτα από γλωσσικές δημιουργίες οι οποίες γέννησαν τον όρο 'πομπώδης' που σημαίνει 'επιτηδευμένος, φλύαρος λόγος ή γραφή'. Όπως κι αν ήταν η γραφή του, κατείχε σπουδαία γνώση που μελετήθηκε από τους ομοϊδεάτες του φιλοσόφους. Στην ηλικία των 20 ετών είχε ξεκινήσει να γνωρίζει τον κόσμο όπου και ανακάλυψε τη Μεταλλουργία, την Αλχημεία και την παράγωγή της, Χημεία. Συναντήθηκε με όλα τα σπουδαία ονόματα της Μαγείας εκείνης της εποχής και παρέμεινε αρκετά χρόνια στην Αίγυπτο και την Αραβία.

Η Αλχημεία δεν ήταν πάρεργο για ερασιτέχνες. Το κόστος των πειραματισμών ήταν αστρονομικό. Εκτός από τον κλίβανο, την καύσιμη ύλη και τα απαραίτητα συστατικά, υπήρχαν μεγάλες δαπάνες για δοκιμαστικούς σωλήνες και αποστακτήρες. Εκείνες τις μέρες το γυαλί ήταν εύθραυστο. Πολύ παχύτερο από το σημερινό γυαλί, θα θρυμματιζόταν σε εφαρμογή υψηλής θερμοκρασίας. Ο χρόνος ήταν άλλο ένα έξοδο αφού όλα τα πειράματα διαρκούσαν εβδομάδες, μήνες ή ακόμα και χρόνια. Στην πραγματικότητα η μελέτη των διαθέσιμων κειμένων μπορούσε να διαρκέσει για χρόνια. Οι αλχημιστές έπρεπε συχνά να διαβάσουν πολύ και σκληρά για να κατανοήσουν όσα παρουσιάζονταν στα κείμενα, πόσο μάλλον για να ξεκινήσουν τους πειραματισμούς.

Ένα μεγάλος αριθμός ιερέων, μοναχών και άλλων εκκλησιαστικών ανθρώπων εξάσκησαν τη συγκεκριμένη τέχνη, εφόσον διέθεταν το χρόνο να ενδώσουν σ' αυτή. Είχαν επίσης πρόσβαση στις αναγκαίες οικονομικές πηγές. Ο επίσκοπος της Ρατισβόννης, Albertus Magnus, υπήρξε αλχημιστής καθώς και ο μαθητής του Άγιος Θωμάς Ακινάτης. Ο Ιωάννης Κρέμερ, ηγούμενος του Westminster και ο Πάπας Ιωάννης XXII (και πιθανώς και άλλοι Πάπες) εξασκήθηκαν επίσης στην Αλχημεία.

Οι αλχημιστές έθεσαν ένα ανθρωπομορφικό πρόσωπο στην πρακτική τους. Για παράδειγμα, πίστευαν ότι για να δημιουργήσουν χρυσό έπρεπε να τον 'γεννήσουν'. Αυτό σήμαινε ότι έπρεπε να υπάρξει ένας σπόρος που θα αναπτυσσόταν σε μια μήτρα ή σ' ένα αβγό. Στη γέννηση το σημαντικότερο συστατικό ήταν το πνεύμα, η 'πνοή της ζωής'. Η γέννηση ήταν ουσιαστικά περισσότερο μια αναγέννηση των βασικών μετάλλων. Υπήρχε ένα μέρος για την αναγέννηση αυτή στην αρχή της διαδικασίας, η παλιγγενεσία ή αναζωογόνηση. Ο θάνατος -ένας χωρισμός- ήταν μια μακρά διαδικασία παρακμής που οδηγούσε στην αποσύνθεση. Η αποσύνθεση ήταν μια διάλυση των αντιθέτων μέσα στο 'μαύρο των μαύρων' γνωστό ως nigredo. Η εμφάνισή του ήταν η πρώτη ένδειξη για το ότι η διαδικασία όδευε προς τη σωστή κατεύθυνση.

Στην περίπλοκη συμβολολογία της Αλχημείας το κοτσύφι αντιπροσώπευε την μαυρισμένη μάζα: το nigredo. Το πέταγμα των πουλιών ήταν η εξαέρωση. Το λιοντάρι αντιπροσώπευε το οξύ, το αρσενικό ελάφι την ψυχή και ο μονόκερως το πνεύμα. Ο Ουροβόρος -το φίδι που δαγκώνει την ουρά του- συμβόλιζε την ολοκλήρωση. Ο Ήλιος και η Σελήνη αντιπροσώπευαν το χρυσό και το ασήμι. Συχνά αυτά τα δύο παρουσιάζονταν και ως ζεύγος και μερικές φορές απεικονίζονταν ως ερμαφρόδιτη μορφή: μισή αρσενικό και μισή θηλυκό.Ο θάνατος της παλιάς ουσίας απεικονιζόταν μερικές φορές με ένα πρόσωπο να εισέρχεται σ' έναν τάφο ή να βρίσκεται ξαπλωμένο σ' αυτόν.

Μία από τις συχνότερα απεικονιζόμενες φιγούρες στην αλχημική εικονογραφία ήταν το ερπετό, είτε στη μορφή του φιδιού είτε συχνότερα σε αυτή του δράκου. Αυτό αντιπροσωπεύει την ύλη στη μη αναζωογονημένη, ατελή κατάσταση. Κατά συνέπεια πρόκειται για ένα δράκο που περιμένει να σφαχτεί. Ο Γιουνγκ διαπίστωσε ότι ο δράκος είναι πιθανότατα το αρχαιότερο αλχημικό εικονογραφικό σύμβολο για το οποίο έχουμε τεκμηριωμένα στοιχεία. Ανέφερε ότι, «πολύ συχνά οι αλχημιστές επαναλαμβάνουν ότι το έργο προχωράει από το ένα οδηγώντας πίσω στο ένα: πρόκειται για ένα είδος κύκλου, σαν έναν δράκο που δαγκώνει την ουρά του. Γι' αυτό το λόγο το έργο συχνά αποκαλούνταν circulari, ή αλλιώς rota, ο τροχός» (Ψυχολογία και Αλχημεία-Psychology and Alchemy, London 1953).

Ένα ακόμη σημαντικό σύμβολο ήταν το δέντρο. Απεικονιζόταν συχνά φέροντας στα κλαδιά του πουλιά, αβγά ή δοχεία διαφόρων ειδών. Αυτά τα δοχεία μπορούσαν να περιέχουν ήλιους και φεγγάρια ή άλλα αντικείμενα. Μερικές φορές το δέντρο ήταν καλυμμένο με άνθη που στην πραγματικότητα ήταν μικροσκοπικοί ήλιοι και φεγγάρια. Η γη από την οποία το δέντρο ξεφύτρωνε ήταν η ανόργανη ουσία. Το φρούτο ήταν η πνευματική.

Η επιλογή του χρόνου ήταν πολύ σημαντική για τον αλχημιστή και χρησιμοποιούσε συνήθως την αστρολογία ως εργαλείο. Το 'Μεγάλο Έργο' θα ξεκινούσε όταν ο Ήλιος θα βρισκόταν στον Άρη και η Σελήνη στον Ταύρο. Οι ημερομηνίες για το ξεκίνημα καθενός από τα διάφορα στάδια ήταν εξίσου σημαντικές και προσκωλλημένες σε αυτήν. Η διαδικασία χωριζόταν σε δύο κύρια μέρη: στο 'ευτελές' και στο 'εξευγενισμένο'. Το πρώτο στάδιο περιλάμβανε τη συλλογή όλων των συστατικών μαζί και την κάθαρσή τους. Το δεύτερο αφορούσε στην μετατροπή τους. Ήταν στο δεύτερο μέρος, το εξευγενισμένο, όπου μερικοί αλχημιστές έκαναν τυχαίες ανακαλύψεις. Ο Geber της Μεσοποταμίας ανακάλυψε τυχαία και ανέλυσε το ερυθρό οξείδιο στις αρχές του 1300. Ο Vigenere ανακάλυψε στα τέλη του 1500 το βενζοϊκό οξύ χωρίς να αντιληφθεί τι είχε κάνει. Το 1600 ο Johann von Lowenstern Kunckel απομόνωσε τυχαία τον φώσφορο. Συνεπώς, η χημεία αναπτύχθηκε σταδιακά από την Αλχημεία.

Σύμφωνα με τα λεγόμενα του de Rola, «αυτή η εικονογραφική γλώσσα, στην οποία καμία λεπτομέρεια δεν είναι ποτέ άσκοπη, ασκεί μια βαθιά γοητεία στον ευαίσθητο παρατηρητή. Η γοητεία αυτή δεν εξαρτάται απαραίτητα ούτε από την κατανόηση. Αν ο αναγνώστης μελετήσει βαθιά αυτές τις εικόνες, εισδύοντας δηλαδή πέρα από την επιφανειακή τους μορφή, θα αντιληφθεί συχνά ότι αντιστοιχούν σε μια αιώνια διάσταση την οποία μπορούμε όλοι να ανακαλύψουμε βαθιά στους εαυτούς μας.» Αυτό ήταν κάτι που αναγνωρίστηκε από τον Καρλ Γιουνγκ ο οποίος χρησιμοποίησε αλχημικές γκραβούρες και φιλοσοφίες για να επεξηγήσει τα νοήματα των ονείρων.

Η πιθανότητα να γυρίσει κανείς πίσω στο χρόνο και να σκοτώσει τους προγόνους του αποτρέποντας έτσι την ίδια του τη γέννηση έχει θέσει ένα σοβαρό πρόβλημα για την πιθανότητα επίτευξης ταξιδιών στο χρόνο, χωρίς καν να λογαριάσει κανείς τις τεχνικές δυσκολίες για την κατασκευή μιας κατάλληλης μηχανής. Αλλά μια θεωρία που προτάθηκε από φυσικούς του MIT εισηγείται ότι αυτό το παράδοξο του παππού θα μπορούσε να αποφευχθεί με τη χρήση κβαντικής τηλεμεταφοράς και μετά-επιλογής του τι θα μπορούσε και τι δε θα μπορούσε να κάνει ένας ταξιδιώτης του χρόνου. Έτσι, αν και η δολοφονία των συγγενών κάποιου ανθρώπου είναι κάτι που είναι δυστυχώς δυνατό στον παρόντα χρόνο, τέτοιες δράσεις θα απαγορεύονταν αυστηρά εάν επιχειρούνταν κατά τη διάρκεια μιας επίσκεψης στο παρελθόν.

Το μοντέλο για το ταξίδι στο χρόνο που προτάθηκε από τον Seth Lloyd και τους συνεργάτες του σε πρόσφατη δημοσίευση στο arXiv.org (για το pdf του άρθρου κάντε κλικ εδώ)προέρχεται από την έρευνά τους στην κβαντομηχανική που διέπει τις κλειστές χρονοειδείς καμπύλες (CTCs) και από την έρευνα για τη θεωρία της βαρύτητας. Σε απλούς όρους, μια κλειστή χρονοειδής καμπύλη είναι μια διαδρομή του χωροχρόνου που επιστρέφει στο αρχικό της σημείο. Η ύπαρξή τους επιτρέπεται από τη θεωρία της Γενικής Σχετικότητας του Αϊνστάιν, αν και αρχικά τις ανακάλυψε ο Goedel. Όπως και με αρκετές άλλες συνέπειες των θεωριών του, ο Αϊνστάιν είχε ενοχληθεί κάπως από τις κλειστές χρονοειδείς καμπύλες.

Στη δημοσίευσή τους οι επιστήμονες εξετάζουν ένα συγκεκριμένο είδος από καμπύλες CTC βασιζόμενοι στο συνδυασμό κβαντικής τηλεμεταφοράς με εκ των υστέρων επιλογή, κάτι που έχει ως αποτέλεσμα μια θεωρία εκ των υστέρων επιλεγμένων κλειστών χρονοειδών καμπύλων (P-CTCs). Η κβαντική τηλεμεταφορά αφορά στη μετάδοση πληροφορίας από ένα κβαντικό σύστημα σε ένα άλλο σε αποστάσεις που μπορεί να είναι τεράστιες. Για τη μεταφορά της πληροφορίας είναι απαραίτητο οι δύο κβαντικές καταστάσεις μεταξύ των οποίων θα γίνει η μετάδοση της πληροφορίας να είναι συζευγμένες (μέσω του λεγόμενου "κβαντικού εναγκαλισμού"). Οι επιστήμονες εφάρμοσαν την έννοια της εκ των υστέρων επιλογής, που αφορά στη δυνατότητα να διευθετηθεί ένας υπολογισμός με τρόπο ώστε αυτόματα να αποδέχεται μόνο ορισμένα αποτελέσματα και να παραβλέπει άλλα. Με τον τρόπο αυτό η μετά-επιλογή θα μπορούσε να διασφαλίσει πως μόνο ένα είδος καταστάσεων θα μπορεί να τηλεμεταφερθεί. Οι καταστάσεις που πληρούν το κριτήριο για να τηλεμεταφερθούν είναι εκείνες που έχουν μετεπιλεχθεί να είναι συνεπείς με τον εαυτό τους πριν μπουν στη διαδικασία της τηλεμεταφοράς. Μόνο εφόσον κάτι τέτοιο έχει προσδιοριστεί και εγκριθεί θα μπορεί μια κατάσταση να τηλεμεταφερθεί, έτσι ώστε η κατάσταση να ταξιδέψει πίσω στο χρόνο. Κάτω από αυτές τις συνθήκες, το ταξίδι στο χρόνο θα μπορούσε να συμβεί μόνο με έναν αυτό-συνεπή και όχι παράδοξο τρόπο.

"Η τυποποίηση των P-CTCs δείχνει ότι ένα τέτοιο κβαντικό ταξίδι μπορεί να θεωρηθεί ως ένα είδος κβαντικού τούνελ που πηγαίνει πίσω στο χρόνο και που μπορεί να λάβει χώρα ακόμα και όταν απουσιάζει μια κλασική διαδρομή από το μέλλον στο παρελθόν", γράφουν οι ερευνητές στη δημοσίευσή τους. "Επειδή η θεωρία των μετεπιλεγμένων κλειστών χρονοειδών καμπυλών βασίζεται στη μετεπιλογή, παρέχει αυτό-συνεπείς λύσεις τέτοιων παραδόξων: οτιδήποτε συμβαίνει σε μια P-CTC μπορεί επίσης να συμβεί στη συμβατική κβαντομηχανική με κάποια πιθανότητα."

Ωστόσο, οι επιστήμονες σημειώνουν ότι ο αποκλεισμός των παράδοξων συμβάντων θα μπορούσε να προκαλέσει τη συχνότερη εμφάνιση απίθανων συμβάντων. Αυτά τα "περίεργα και αντιδιαισθητικά αποτελέσματα" δημιουργούνται λόγω της μη γραμμικής φύσεως των P-CTCs. Όπως ένας ήρωας κινηματογραφικών ταινιών που πάντα καταφέρνει να ξεφεύγει από τον φαινομενικά αναπόφευκτο θάνατο, ο παππούς θα μπορούσε πάντα με κάποιον τρόπο να καταφέρει να επιζήσει από τα δολοφονικά σχέδια του εγγονού του. "Κάποια μικρή κβαντική διακύμανση θα έσπρωχνε τη σφαίρα μακριά ακριβώς την τελευταία στιγμή", εξηγεί ο Lloyd.

Εκτός από την αναχαίτιση του παράδοξου του παππού, η θεωρία των μετεπιλεγμένων κλειστών χρονοειδών καμπυλών έχει επίσης το πλεονέκτημα ότι δεν απαιτεί τις στρεβλώσεις του χωροχρόνου στις οποίες βασίζονται οι παραδοσιακές θεωρίες ταξιδιών στο χρόνο. Αυτές οι χωροχρονικές στρεβλώσεις πιθανόν συμβαίνουν μόνο σε ακραία περιβάλλοντα όπως μέσα σε μαύρες τρύπες, καθιστώντας αυτές τις θεωρίες σχεδόν απίθανες στο να πραγματοποιηθούν.

Αν και οι μετεπιλεγμένοι υπολογισμοί είναι μη γραμμικοί και δεν έχει ακόμα δειχθεί ότι είναι δυνατοί, κάποιες έρευνες έχουν δείξει ότι η κβαντομηχανική ίσως δεν είναι γραμμική και επιτρέπει μετεπιλεγμένους υπολογισμούς, κάτι που θα παρείχε τη δυνατότητα στους κβαντικούς υπολογισμούς να είναι μια πολύ ισχυρή τεχνική. Ένας τέτοιος υπολογιστής θα μπορούσε πιο αποτελεσματικά να λύσει ένα πολύπλοκο πρόβλημα που θα περιλάμβανε πολλές μεταβλητές τρέχοντας όλους τους πιθανούς συνδυασμούς από τιμές και μετεπιλέγοντας μόνο τους συνδυασμούς που λύνουν το πρόβλημα. Αυτή η στρατηγική θα λειτουργούσε πολύ καλύτερα από την κλασική που δοκιμάζει διαφορετικούς συνδυασμούς μέχρι να φτάσει σε έναν που λειτουργεί. Από την άλλη μεριά, άλλες έρευνες προτείνουν ότι η κβαντομηχανική θα πρέπει να είναι γραμμική, εν μέρει λόγω των φαινομενικά απίθανων πραγμάτων που επιτρέπει η μετεπιλογή.

Για την ώρα, οι επιστήμονες ελπίζουν ότι μελλοντικές έρευνες θα αποκαλύψουν εάν ισχύει η θεωρία τους. Εξηγούν ότι τα αποτελέσματα των καμπυλών P-CTC μπορούν να ελεγχθούν εάν γίνουν πειράματα κβαντικής τηλεμεταφοράς και με την εκ των υστέρων επιλογή μονάχα των αποτελεσμάτων που ανταποκρίνονται στην επιθυμητή έξοδο συζευγμένης κατάστασης.

"Οι P-CTCs ίσως μπορούν να επιτρέψουν το ταξίδι στο χωροχρόνο χωρίς κλειστές χρονοειδείς καμπύλες της γενικής θεωρίας της Σχετικότητας" καταλήγουν. "Εάν η φύση με κάποιον τρόπο παρέχει τη μη γραμμική δυναμική που υποστηρίζεται από προβολές τελικών καταστάσεων, τότε είναι πιθανό για σωματίδια (και, θεωρητικά, για ανθρώπους) να περάσουν μέσω ενός τούνελ από το μέλλον στο παρελθόν."

Στη νέα ταινία του Clint Eastwood με τίτλο «Hereafter», ο Matt Damon πρωταγωνιστεί στο ρόλο του George, ενός άντρα που μπορεί να επικοινωνήσει με φαντάσματα. Ο George, έχοντας αποσυρθεί από το επάγγελμα της επικοινωνίας με τους νεκρούς (που αποκαλεί το χάρισμά του ως κατάρα και όχι ως ευλογία) επιστρέφει απρόθυμα στη δουλειά αυτή και αναλαμβάνει να κάνει το διάμεσο για ανθρώπους που έχασαν πρόσφατα τα αγαπημένα τους πρόσωπα.

Άνθρωποι από όλους σχεδόν τους πολιτισμούς πίστευαν για καιρό ότι είναι δυνατή η επικοινωνία με τους νεκρούς και υπάρχουν πολλές αναφορές για ανθρώπους που ισχυρίστηκαν ότι μπορούσαν να μιλήσουν με όσους είχαν φύγει από τη ζωή. Τα φαντάσματα και η επικοινωνία με πνεύματα αποτελούν σύνηθες αντικείμενο στη λογοτεχνία, όπως επίσης στη μυθολογία, στη Βίβλο ή στα έργα του Shakespeare.

Στη βικτωριανή Αγγλία ήταν της μόδας σε πολλούς κύκλους να κάνουν σεάνς, να χρησιμοποιούν πίνακες Ouija, τραπέζια με τρία πόδια, κεριά και άλλα εργαλεία για να επικοινωνήσουν με τους πεθαμένους. Στις Ηνωμένες Πολιτείες η πεποίθηση για τη δυνατότητα επικοινωνίας με τους νεκρούς αυξήθηκε δραματικά το 1800 μαζί με την άνοδο του Πνευματισμού, που ξεκίνησε ως θρησκεία από δύο νεαρές αδελφές στο Hydesville της Νέας Υόρκης, οι οποίες ισχυρίζονταν ότι επικοινωνούσαν με πνεύματα. Παρά το γεγονός ότι οι αδελφές στη συνέχεια παραδέχτηκαν πως προσποιούνταν ότι λάμβαναν μηνύματα από τους πεθαμένους, η θρησκεία, στη δημιουργία της οποίας συντέλεσαν, άκμασε και απέκτησε πάνω από οκτώ εκατομμύρια οπαδούς μέχρι το 1900.

Για πάνω από έναν αιώνα πολλά διάμεσα συνελήφθησαν όταν προσποιούνταν ότι επικοινωνούσαν με πνεύματα. Ο Harry Houdini απεκάλυψε πολλούς ψυχικούς που έκαναν απάτες και χρησιμοποιούσαν τρικ για να πείσουν ευαίσθητους ανθρώπους ότι στην πραγματικότητα δέχονταν μηνύματα από πνεύματα. Είτε αληθινά είτε ψεύτικα, τα μηνύματα που υποτιθέμενα μεταβιβάζονταν από το μεγάλο υπερπέραν άλλαξαν δραματικά με το πέρασμα του χρόνου. Πριν από έναν αιώνα, τα διάμεσα που ισχυρίζονταν ότι ήταν σε επαφή με τα πνεύματα κατά τη διάρκεια πνευματιστικών συγκεντρώσεων θα έγραφαν σελίδες και σελίδες αυτόματης γραφής με χέρια που υποτίθεται ότι οδηγούνταν από φαντάσματα για να μεταδώσουν μακροσκελή χειρόγραφα μηνύματα.

Περιέργως, έκτοτε τα φαντάσματα φαίνεται ότι έχασαν την προθυμία ή τη δυνατότητά τους να γράφουν, η ακόμα και να επικοινωνούν αποτελεσματικά. Σε μεταγενέστερες εποχές φαίνεται ότι προτιμούν το παιχνίδι της μαντικής, προσφέροντας διφορούμενες και ασαφείς πληροφορίες σε ερωτήσεις που θέτουν τα διάμεσα και είναι του τύπου: «νιώθω την παρουσία κάποιου που το όνομά του αρχίζει από Μ ή από Γ, υπάρχει κανείς που ξέρει το όνομα αυτό; Κάποιος πατέρας, μια πατρική φιγούρα ίσως; Σας έδωσε τίποτε ιδιαίτερο για να τον θυμάστε, κάτι μικρό;», κ.λπ.

Αν η επικοινωνία με τα πνεύματα ήταν αληθινή, θα υπέθετε κανείς ότι οι αμέτρητες ανθρωποκτονίες και εξαφανίσεις θα επιλύονταν εύκολα με την επικοινωνία με τους νεκρούς και τη λήψη συγκεκριμένων ενοχοποιητικών στοιχείων αναφορικά με τις συνθήκες του θανάτου των δολοφονηθέντων προσώπων.

Στην ταινία «Hereafter» ο George επανειλημμένως βλέπει το χάρισμά του ως κατάρα. Αλλά στην πραγματικότητα, όσοι ισχυρίζονται ότι είναι ψυχικά διάμεσα εκμεταλλεύονται με απληστία την «κατάρα» τους, αποκομίζοντας εκατομμύρια δολαρίων σε συμφωνίες για συγγραφή βιβλίων, σε παραστάσεις, ιδιωτικές επικοινωνίες και τηλεοπτικές εμφανίσεις.

Αλλά οι δυνάμεις τους ποτέ δεν αποδείχθηκαν κάτω από ελεγχόμενες επιστημονικές συνθήκες και οι αναφορές επιτυχίας τους είναι περιστασιακές στην καλύτερη περίπτωση. Σε μια περίπτωση που συνέβη το 2002, η Browne, μια τακτική θαμώνας της εκπομπής «Montel Williams», είπε στους γονείς ενός παιδιού που είχε εξαφανιστεί (Shawn Hornbeck) πως ο γιος τους είχε πεθάνει. Το σώμα του, είπε, θα βρισκόταν σε μια δασώδη περιοχή δίπλα σε δύο μεγάλους ογκόλιθους και είχε απαχθεί από έναν πολύ ψηλό σκουρόχρωμο άντρα με ράστα στα μαλλιά. Στην πραγματικότητα, ο Hornbeck και άλλο ένα αγόρι βρέθηκαν ζωντανοί μετά από πέντε χρόνια στο σπίτι ενός καυκάσιου άντρα που δεν είχε ράστα, έμενε στο Μισούρι, λεγόταν Michael Devlin και τα είχε απαγάγει.

Υπάρχουν ακόμα και ολόκληρες πόλεις όπου οι κάτοικοί τους ισχυρίζονται ότι λαμβάνουν μηνύματα από νεκρούς. Για παράδειγμα, κάθε χρόνο πάνω από 20,000 άνθρωποι επισκέπτονται την πνευματιστική κοινότητα της Νέας Υόρκης Lily Dale, όπου αρκετά διάμεσα προσφέρουν τις ψυχικές υπηρεσίες τους σε τουρίστες.

Παρά τις μακρόχρονες έρευνες, η επιστήμη δεν έχει ακόμα επικυρώσει τη μεταθανάτιο ζωή, τα φαντάσματα και τις ψυχικές δυνάμεις. Βέβαια, το να μιλάει κανείς στους νεκρούς δεν απαιτεί κάποια ιδιαίτερη ικανότητα, αλλά το να πάρεις απάντηση από αυτούς είναι το πραγματικά δύσκολο. Ο Shakespeare είχε τονίσει το παραπάνω στο πρώτο μέρος του «Ερρίκος ο Τέταρτος» όταν ο Glendower ισχυρίζεται ότι έχει ψυχικές ικανότητες: «Μπορώ να καλέσω πνεύματα από το άπειρο βάθος», δηλώνει και ο ξάδελφος του, Hotspur, απαντάει, «Αυτό το κάνω κι εγώ και κάθε άνθρωπος. Αλλά έρχονται όταν τους καλείς;»

Λίγοι ήχοι μπορούν να επιταχύνουν το σφυγμό τόσο, όσο ο κρότος της μπίλιας της ρουλέτας καθώς πέφτει. Περιουσίες μπορούν να κερδιστούν η να χαθούν καθώς σταθεροποιείται στην αριθμημένη της κόγχη. Ο Michael Franklin νομίζει ότι ίσως μπορεί να ισχυριστεί το αδύνατο. Με πάνω από χίλιες δοκιμές, φαίνεται ότι βρήκε τον τρόπο να προβλέψει, με ορθότητα ελαφρώς μεγαλύτερη από την τυχαία εικασία, εάν η μπίλια θα πέσει στο κόκκινο ή στο μαύρο.Δεν θα βρείτε μαγικά ραβδιά η κρυστάλλινες σφαίρες να βοηθούν τον Franklin. Ούτε και χειρίζεται τις δυνάμεις του αυτές μέσα από μια ομιχλώδη σκηνή με σιρίτια και μυστήρια αρώματα. Εργάζεται σε ένα εργαστήριο στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια, στη Santa Barbara.

Ανήκει σε μια μικρή ομάδα ψυχολόγων που ερευνούν την πρόγνωση, τη δυνατότητα να προλέγει κανείς το μέλλον. Προκαλεί έκπληξη το γεγονός ότι κάποιοι από την ομάδα, συμπεριλαμβανομένου του Franklin, έχουν βγάλει θετικά αποτελέσματα. «Θέλω ακόμα να δω ότι μπορώ πραγματικά να κερδίσω λεφτά με αυτό» λέει ο Franklin, που βαθμολογεί την εμπιστοσύνη του στα δεδομένα με 7,5 βαθμούς στους 10. «Ως επιστήμων, πρέπει να είμαι αγνωστικιστής».

Εάν η πρόβλεψη προκύψει να είναι πραγματική, θα ταρακουνήσει τα θεμέλια της επιστήμης και της φιλοσοφίας. Λίγοι είναι οι επιστήμονες που θα στοιχημάτιζαν γι' αυτήν την έκβαση ωστόσο. Οι περισσότεροι περιμένουν ότι τα αινιγματικά αποτελέσματα θα αρχίσουν να εξατμίζονται καθώς άλλοι θα επιχειρούν να επαναλάβουν τα πειράματα. Ακόμα κι έτσι, αυτό θα μπορούσε να αλλάξει την επιστήμη με τον τρόπο που την ξέρουμε. Ο Franklin και οι συνεργάτες του χρησιμοποιούν όλοι καθιερωμένες ερευνητικές μεθόδους που συνήθως δεν αμφισβητούνται. Εάν τέτοιες μέθοδοι μπορούν να οδηγήσουν σεβαστούς επιστήμονες σε τέτοια σημαντικά λάθη, πόσες άλλες έρευνες θα μπορούσαν παρομοίως να ακυρωθούν;

Μια κοντινότερη ματιά

Παρά τον εκτεταμένο σκεπτικισμό από τους επιστήμονες της κυρίαρχης τάσης, οι μελέτες για πρόβλεψη και άλλες μορφές εξωαισθητήριας αντίληψης έχουν μακριά ιστορία. Στη δεκαετία του 1940 είχαν να κάνουν με το μάντεμα καρτών, το 1980 με την δυνατότητα επίδρασης σε γεννήτριες τυχαίων αριθμών και την τελευταία δεκαετία με το επονομαζόμενο 'προαίσθημα', στο οποίο οι εθελοντές εμφάνιζαν αλλαγές στην αγωγιμότητα του δέρματός τους λίγο πριν δουν εικόνες που προκαλούν ταραχή. Σε κάθε περίπτωση ωστόσο, ανεξάρτητοι ερευνητές απέτυχαν να επαναλάβουν τα αρχικά αποτελέσματα, καταλήγοντας τελικά στο ότι επρόκειτο για ελαττωματικές πειραματικές διαδικασίες ή για συμπτώσεις.

Εν τούτοις, μόλις πριν από έναν χρόνο ακόμα και οι σκεπτικιστές έπρεπε να δουν το θέμα πιο προσεκτικά όταν ο Daryl Bem, αξιοσέβαστος ψυχολόγος στο Πανεπιστήμιο Cornell στη Νέα Υόρκη, ανέφερε κάποια θετικά αποτελέσματα στο περιοδικό Journal of Personality and Social Psychology. «Όταν ο Daryl Bem μιλάει, εμείς ακούμε,» λέει ο Jeff Galak του Πανεπιστημίου Carnegie Mellon στο Pittsburgh της Pennsylvania.

Η ελκυστικότητα της δουλειάς του Bem βασίζεται στο ότι χρησιμοποίησε αποδεκτά ψυχολογικά πειράματα, αλλά με έναν ελιγμό. Αμέτρητες έρευνες, για παράδειγμα, έδειξαν ότι η αντιγραφή μιας λίστας από λέξεις είναι ένας τρόπος για να τις θυμηθεί κανείς πιο εύκολα αργότερα. Ο Bem κατά κάποιον τρόπο αντέστρεψε τη σειρά των δύο γεγονότων. Τα υποκείμενα του πειράματός του είδαν τη λίστα για σύντομο χρονικό διάστημα και ελέγχθηκαν για την αρχική ανάκλησή τους. Στη συνέχεια τους δόθηκε μια μικρότερη, τυχαία συλλογή από λέξεις που άνηκαν στην ίδια λίστα, για την οποία τους ζητήθηκε να δακτυλογραφήσουν τις λέξεις και να τις απομνημονεύσουν. Με έκπληξη παρατηρήθηκε πως ήταν πιο πιθανό να έχουν θυμηθεί τις λέξεις αυτές κατά τη διάρκεια του αρχικού τεστ μνήμης, πριν καν δουν τη λίστα. Η διαφορά μεταξύ των δύο συνόλων από λέξεις ήταν ελαφριά, μόλις 2.27 τοις εκατό, αλλά στατιστικώς σημαντική.

Ένα άλλο από τα πειράματα του Bem εστιάστηκε σε ένα ψυχολογικό φαινόμενο που είναι γνωστό ως εξοικείωση (habituation). Εάν ζητείται στους εθελοντές να επιλέξουν μεταξύ δύο παρομοίων εικόνων, θα τείνουν να προτιμήσουν μια εικόνα που είχαν δει από πριν από μια εικόνα που δεν την έχουν ξαναδεί. Ξανά ο Bem αντέστρεψε τη σειρά, έδειξε στα υποκείμενα δύο νέες εικόνες και τους ζήτησε να επιλέξουν ποια από τις δύο τους άρεσε περισσότερο, πριν τους ξαναδείξει τη μία εκ των δύο εικόνων αμέσως μετά. Βρήκε ότι περίπου στο 54 τοις εκατό των περιπτώσεων, οι άνθρωποι προτίμησαν την εικόνα στην οποία θα κατέληγαν να δουν ξανά αμέσως μετά.

Εξέθεσε εννέα τέτοια πειράματα αντιστροφής χρονικής σειράς, σε οκτώ από τα οποία τα μεταγενέστερα γεγονότα εμφανίστηκε ότι επηρέασαν την προγενέστερη συμπεριφορά των ατόμων. Τα αποτελέσματα ήταν πολύ λεπτές διαφορές, τυπικά κυμαίνονταν στο 2 με 4 τοις εκατό, αλλά οι στατιστικοί έλεγχοι που διεξήγαγε ο Bem έδειξαν ότι ήταν απίθανο να έχουν συμβεί κατά τύχη. Εάν τα λάμβανε κανείς υπόψη όλα μαζί, τα πειράματα υποδείκνυαν με ισχυρό τρόπο ότι οι άνθρωποι μπορούν πράγματι να «νιώσουν το μέλλον», κατέληξε ο Bem.

Μετά την εμφάνιση των μελετών του Bem, δύο ακόμα ερευνητές παρουσίασαν παρόμοια αποτελέσματα στο συνέδριο Towards a Science of Consciousness (Προς μια Επιστήμη της Συνείδησης) που έγινε στη Στοκχόλμη της Σουηδίας, τον Μάιο του 2011. Ο Franklin ήταν ένας από αυτούς. Ζήτησε στους εθελοντές να αναγνωρίσουν συγκεκριμένα πολύπλοκα γεωμετρικά σχήματα, κάποια από τα οποία θα χρησιμοποιούσαν για εξάσκηση λίγο αργότερα. Σε συμφωνία με τα αποτελέσματα του Bem, η επίδοσή τους στο πρώτο έργο φάνηκε να έχει επηρεαστεί από τα σχήματα που είδαν στη μεταγενέστερη διαδικασία της εξάσκησης.

Ο Franklin αναρωτήθηκε εάν θα μπορούσε να προσαρμόσει τη μέθοδό του για να κάνει πιο χρήσιμες προβλέψεις. Ας υποθέσουμε ότι η επιλογή των σχημάτων για την εξάσκηση καθοριζόταν από την περιστροφή ενός τροχού ρουλέτας, για παράδειγμα. Θα μπορούσε τότε να χρησιμοποιήσει τα αποτελέσματα των δοκιμών του πειραματικού υποκειμένου για να προβλέψει εάν η μπίλια θα πέσει στο κόκκινο ή στο μαύρο.

«Εάν γνωρίζεις ποια συνθήκη εξάσκησης θα τους τύχει, τότε μπορείς να πεις Εντάξει, πρόκειται να προβλέψω ότι η περιστροφή της ρουλέτας θα βγάλει κόκκινο» λέει ο Franklin. Αρκετά σίγουρος, όταν προσπάθησε πραγματικά να το κάνει κατάφερε όντως να μαντέψει την κατάληξη της μπίλιας της ρουλέτας σε ένα άλλο δωμάτιο με ακρίβεια 57 τοις εκατό στις φορές που έγιναν οι δοκιμές, κάτι που θα ήταν αρκετό για να έχει ένα μικρό κέρδος εάν στοιχημάτιζε με κανονικά χρήματα σε ένα παιχνίδι.

Ο Dick Bierman, φυσικός και γνωσιακός ψυχολόγος στο Πανεπιστήμιο του Άμστερνταμ στην Ολλανδία, στο μεταξύ, έδειξε στους εθελοντές μια κλασική οπτική πλάνη που είναι γνωστή ως ο κύβος του Necker. Πρόκειται για ένα δισδιάστατο σχέδιο ενός κύβου που η τρισδιάστατη αντιληπτική του εντύπωση εναλλάσσεται δείχνοντας προς τα πάνω ή προς τα κάτω. Τα υποκείμενα έπρεπε να δηλώσουν ποια από τις δύο εναλλακτικές αντιλήψεις είχαν και πότε άλλαζε η αντίληψή τους.

Στη συνέχεια ο Bierman έδειξε σε κάθε εθελοντή ένα χρωματισμένο σχέδιο κύβου που αναμφίβολα παρίστανε μια από τις δύο αντιλήψεις, την προς τα πάνω ή την προς τα κάτω. Όσοι στη μεταγενέστερη χρωματισμένη απεικόνιση είδαν την προς τα πάνω εικόνα, αφιέρωσαν περισσότερο χρόνο στο να αντιλαμβάνονται τον κύβο του Necker με την προς τα πάνω κατεύθυνση, το αντίστοιχο συνέβη και σε όσους επιδείχτηκε στη συνέχεια η προς τα κάτω κατεύθυνση στη χρωματιστή εικόνα. Όπως και με την έρευνα του Bem, η διαφορά ήταν ελαφριά, μόλις 3 τοις εκατό περίπου, αλλά ήταν απίθανο να έχει συμβεί από τύχη.

Με μια πρώτη ματιά, τα πειράματα αυτά φαίνεται να καταρρίπτουν την συμβατική έννοια της αιτίας και του αποτελέσματος. Θα μπορούσαν να σημαίνουν ότι τα προαισθήματα όντως μας λένε κάτι για το μέλλον. Ίσως να μπορούσαμε ακόμα και να «θυμηθούμε» τα αποτελέσματα της επόμενης κλήρωσης του λαχείου.

Κι όμως, κανένα από τα προαναφερθέντα δεν θα κατέρριπτε τους νόμους της φυσικής όπως τους γνωρίζουμε, εφόσον οι εξισώσεις της φυσικής είναι στην πλειονότητά τους «συμμετρικές στο χρόνο», σημειώνει ο Daniel Sheehan, φυσικός του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνια, στο San Diego. «Εάν επρόκειτο να πεις ότι το παρελθόν επιδρά στο παρόν, ο καθένας θα έλεγε εντάξει. Αλλά μπορείς επίσης να πεις ότι οι οριακές συνθήκες του μέλλοντος επηρεάζουν το παρόν,» λέει ο Sheehan, που οργάνωσε ένα συμπόσιο για την αντίστροφη αιτιότητα το 2011 για μια τοπική συνάντηση της Αμερικάνικης Ένωσης για την Προαγωγή της Επιστήμης (American Association for the Advancement of Science) στο San Diego. «Το μέλλον έχει μια ίση απόκριση στο παρόν όπως έχει το παρελθόν.»

Εμφάνιση ρωγμών

Πράγματι, ακόμα και κάποια πειράματα της φυσικής μπορούν να ερμηνευτούν ως αιτιότητα που κινείται αντίστροφα στο χρόνο. Ένα φωτόνιο που περνάει μέσα από μία ή δύο στενές σχισμές θα συμπεριφερθεί σαν κύμα και σαν σωματίδιο, ανάλογα με το πόσες σχισμές είναι ανοιχτές, ακόμα κι αν οι σχισμές διευθετηθούν αφότου περάσει το φωτόνιο. Το πείραμα μπορεί επίσης να εξηγηθεί χωρίς την επίκληση αντίστροφης αιτιότητας, αλλά τα επιχειρήματα τείνουν να είναι ιδιαίτερα στρυφνά, σύμφωνα με τον Sheehan.

Η μεγάλη πλειοψηφία των επιστημόνων δε θα δεχτούνε τις ερμηνείες αυτές ακόμα. «Πριν προχωρήσεις σε προσπάθειες να προσαρμόσεις αυτά τα φαινόμενα στην φυσική, δείξε μας ότι τα φαινόμενα υπάρχουν,» λέει ο James Alcock, ψυχολόγος στο Πανεπιστήμιο York του Τορόντο, στον Καναδά. Κι αν κοιτάξει κανείς λίγο πιο προσεκτικά τις τελευταίες μελέτες, αρχίζουν να εμφανίζονται ρωγμές στην φαινομενικά πειστική τους πρόσοψη.

Καταρχάς, οι στατιστικές αναλύσεις που προορίζονται να απομακρύνουν αποτελέσματα τα οποία θα μπορούσαν να έχουν συμβεί από τύχη, ίσως να κρύβουν λανθασμένες θετικές απαντήσεις. Με τη χρήση της κλασικής στατιστικής τεχνικής, οι ερευνητές προσπαθούν να εκτιμήσουν την πιθανότητα τα αποτελέσματά τους να συμβαίνουν σύμφωνα με την επονομαζόμενη «μηδενική υπόθεση», που σημαίνει ότι τίποτε αντικανονικό δεν συμβαίνει, δηλαδή ότι δεν ισχύει η πρόγνωση. Εάν αυτή η πιθανότητα είναι αρκετά μικρή, καταλήγουν ότι θα πρέπει να ισχύει η εναλλακτική υπόθεση, η οποία στα συγκεκριμένα πειράματα είναι ότι ισχύει η πρόγνωση.

Αλλά πουθενά στη διαδικασία δεν υπολογίζουν τα πειράματα το πόσο πιθανές θα ήταν οι παρατηρήσεις εάν λαμβανόταν υπόψη η εναλλακτική υπόθεση. Εάν κάνει κανείς αυτόν τον υπολογισμό, χρησιμοποιώντας μια άλλη μέθοδο που είναι γνωστή ως μπαεσιανή (Bayesian) στατιστική, τα αποτελέσματα μπορεί να προκαλέσουν σύγχυση. Ας υποθέσουμε ότι ρίχνετε ένα καλοζυγισμένο κέρμα 1000 φορές και φέρνει 527 φορές κορώνα. Οι πιθανότητα να απέχει το αποτέλεσμα τόσο πολύ από το 50:50 είναι κάπως λιγότερες από 1 προς 20. Είναι δελεαστικό να σκεφτεί κανείς ότι υπάρχουν 20 προς 1 πιθανότητες το νόμισμα να ήταν κατασκευασμένο έτσι ώστε να «προτιμά» τη μία από τις δύο όψεις, αλλά δεν πρόκειται γι' αυτήν την περίπτωση, λέει ο Jeff Rouder, ψυχολόγος στο Πανεπιστήμιο του Missouri στην Columbia. Ακόμα και η καλύτερη εναλλακτική, ένα νόμισμα που δίνει κορώνα 52.7 τοις εκατό των φορών, παρέχει πιθανότητα μόλις 0.025 του να φέρει ακριβώς 527 φορές κορώνα, κάτι που είναι μονάχα τέσσερις φορές βελτίωση πάνω από τις πιθανότητες του να φέρει ακριβώς 527 κορώνες ένα καλοζυγισμένο νόμισμα. «Με άλλα λόγια, αυτή η νέα εναλλακτική δεν είναι πολύ περισσότερο πιθανή από αυτήν που απέρριψα» λέει ο Rouder. Άλλες εναλλακτικές, ότι το νόμισμα θα φέρει κορώνα στο 55 τοις εκατό των φορών ας πούμε, προσφέρουν ακόμα λιγότερο απ' ότι ένα προβάδισμα από τη μηδενική υπόθεση.

Εάν κοιτάξει κανείς τα δεδομένα του Bem με τον παραπάνω τρόπο, η μπαεσιανή επανανάλυση από τον Eric-Jan Wagenmakers, μαθηματικό ψυχολόγο στο Πανεστήμιο του Άμστερνταμ και ο Rouder βρήκαν ότι η περίπτωση της πρόγνωσης δεν είναι πειστική. Τέτοιες αναλύσεις έχουν όμως τα δικά τους ερωτήματα, στην προκειμένη περίπτωση το πόσο πολύ πρόγνωση θα έπρεπε να επηρεάσει τα αποτελέσματα των πειραμάτων. Σύμφωνα πάντως με την μπαεσιανή ανάλυση που έκανε ο ίδιος ο Bem στα πειράματά του, αντιμετωπίζοντάς τα ως σύνολο, παρείχαν πιθανότητες 13,000 προς 1 υπέρ του ισχυρισμού της πρόγνωσης.

Ο θάνατος είναι ένα γεγονός της ζωής, όπως και οι διάφοροι τρόποι διάθεσης του σώματος μετά από το γεγονός αυτό. Είμαστε συνηθισμένοι με τους διάφορους τρόπους ταφής και αποτέφρωσης, αλλά υπάρχουν κάποιοι άλλοι, πιο ασυνήθιστοι τρόποι, με τους οποίους άνθρωποι του παρόντος και του παρελθόντος αντιμετωπίζουν όσους αφήνουν αυτή τη ζωή.

Οι Πύργοι της Σιωπής

Οι οπαδοί του Ζωροαστρισμού πιστεύουν ότι το σώμα είναι ακάθαρτο και δε θα έπρεπε να μολύνει τη γη μετά το θάνατο μέσω της ταφής ή της αποτέφρωσης. Έτσι, οι αποθανόντες μεταφέρονται σε έναν τελετουργικό «πύργο σιωπής», που συνήθως βρίσκεται σε ένα υπερυψωμένο οροπέδιο και τους αφήνουν εκτεθειμένους στα ζώα και στα στοιχεία της φύσης. Όταν τα κόκαλα στεγνώσουν και ασπρίσουν από τον ήλιο συλλέγονται και διαλύονται σε ασβέστη.

Ταφές σε Δέντρα

Φυλές ιθαγενών σε πολλά μέρη του κόσμου ανακάλυψαν ότι ο καλύτερος τρόπος για τη διάθεση των νεκρών είναι η τοποθέτησή τους σε κάποιο ψηλό μέρος και όχι στο βάθος της γης. Ομάδες στην Αυστραλία, τη Βρετανική Κολούμπια, τη νοτιοδυτική Αμερική και τη Σιβηρία ήταν γνωστό ότι έκαναν ταφές σε δέντρα, που περιλάμβαναν το τύλιγμα του σώματος σε ένα σάβανο ή ύφασμα και την τοποθέτησή του σε ένα κλαδί για να αποσυντεθεί.

Οι ταφές σε πλοία των Βίκινγκς

Οι Βίκινγκς του Μεσαίωνα ζούσαν και ουσιαστικά πέθαιναν από τη θάλασσα. Μετά το θάνατο, οι πλουσιότεροι τοποθετούνταν σε πλοία γεμάτα με τροφή, κοσμήματα, όπλα και ακόμα κάποιους υπηρέτες σε μερικές περιπτώσεις, ή ζώα, για να έχουν άνεση στη μεταθανάτιο ζωή. Τα πλοία ενταφιάζονταν στο χώμα, καίγονταν ή στέλνονταν έξω στη θάλασσα. Ο ύψιστος μεταθανάτιος προορισμός για τους πολεμιστές των Βίκινγκς ήταν η Βαλχάλα, ή η αίθουσα του Οντίν, που είναι γνωστή από τις ηρωικές αφηγήσεις των αρχαίων Νορβηγών.

Θιβετανική ταφή στον Αέρα

Θέλατε ποτέ να πετάξετε; Στο Θιβέτ, θα βρείτε την ευκαιρία να το κάνετε, μονάχα που πρώτα θα πρέπει να περιμένετε μέχρι να πεθάνετε. Αντί να προσπαθούν να θάψουν τα σώματα στο σκληρό και βραχώδες έδαφος, κάποιοι Θιβετιανοί στέλνουν τους αγαπημένους τους στην κορφή ενός βουνού και τους αφήνουν να φαγωθούν από τα όρνια. Τα αποσυναρμολογημένα σώματα κάποιες φορές αναμιγνύονται με αλεύρι και γάλα για να είναι πιο θελκτικά για φάγωμα, ώστε να εξασφαλιστεί πως κάθε κομμάτι θα αφήσει για τα καλά τη Γη.

Σώματα των Βάλτων

Πολλοί ταξιδιώτες που είχαν την ατυχία να πεθάνουν καθώς περνούσαν τους ζοφερούς βάλτους της βόρειας Ευρώπης και τουλάχιστον κάποια άτομα, ιδιαίτερα στις εποχές του Μεσαίωνα, ενταφιάζονταν στους βάλτους προσεκτικά και με σκοπιμότητα. Για καλή τύχη των αρχαιολόγων, η χημική σύσταση ενός βάλτου διατηρεί πολύ καλά την ανθρώπινη σάρκα, επιτρέποντάς τους να μελετήσουν πολύ καλά τα σώματα των άτυχων που κείτονταν στους βάλτους.

Ταφές σε Σπηλιές των Νεάντερνταλ

Πριν αρχίσουν να ενταφιάζουν τους νεκρούς τους μέσα στο έδαφος πριν από περίπου 100,000 χρόνια, οι Νεάντερνταλ συνήθως άφηναν όσους πέθαιναν βαθιά μέσα στις σπηλιές της Ευρώπης και της Μέσης Ανατολής. Για τους Νεάντερνταλ, οι σκοτεινές, μυστηριώδεις εσοχές μιας σπηλιάς ίσως φαίνονταν ως ένα καλό μέρος για τη μετάβαση στον άλλο κόσμο, όπως έχουν προτείνει κάποιοι αρχαιολόγοι.

Πλαστικοποίηση

Μπορεί κανείς ακόμα να επιλέξει να στείλει το σώμα του σε μια περιοδεία σε μουσεία όλου του κόσμου, αφού πρώτα υποστεί πλαστικοποίηση, όπως ανέπτυξε ο γερμανός επιστήμονας Gunther von Hagens. Οι διάσημες εκθέσεις του «Body Worlds» εκθέτουν αυτήν την αμφισβητούμενη τεχνική διατήρησης του σώματος, που περιλαμβάνει την ανατομή του σώματος σε τμήματα, τη βαλσάμωσή τους με ένα σκληρυντικό υγρό και την επανατοποθέτηση του σώματος σε διάφορες «εκπαιδευτικές» θέσεις.

Οι αποτεφρώσεις του Μπαλί

Σε αντίθεση με τις περισσότερες ζοφερές δυτικές κηδείες, οι τελετές αποτέφρωσης στους Hindu του Bali έχουν μια ατμόσφαιρα που μοιάζει με καρναβάλι. Εορταστικά άρματα παρελαύνουν σε τοπικούς δρόμους συνοδεύοντας το σώμα σε μια περιοχή ταφής, όπου μεταφέρεται σε ένα τελετουργικό κιβώτιο και ανάβεται.

Κρυογονική

Ποιος δεν έχει ακούσει την ιστορία για την προσπάθεια του Disney να μείνει αθάνατος με την κατάψυξη του σώματός του; Αν και αυτό ήταν ένας αστικός θρύλος, η επιστήμη της κρυογονικής είναι πραγματική και για την ώρα είναι νόμιμη να γίνει μόνο σε όσους έχουν χαρακτηριστεί νεκροί. Λίγο μετά το θάνατο, όσοι επιλέγουν την κρυογονική τοποθετούνται σε ένα υγρό διάλυμα αζώτου για να αποφευχθεί η αποσύνθεση, μέχρι τον καιρό που ο θάνατος θα γίνει ένα ανατρέψιμο φαινόμενο. Μέχρι τότε, τα σώματα παραμένουν παγωμένα.

Μουμιοποίηση

Οι μούμιες της αρχαίας Αιγύπτου είναι πιθανότατα τα πιο διάσημα νεκρά σώματα του κόσμου. Κυρίως για άτομα των ανώτερων τάξεων, η μουμιοποίηση περιλάμβανε την αφαίρεση όλων των οργάνων, μαζί και του εγκεφάλου, που τραβιόνταν από τη μύτη μέσω ενός άγκιστρου. Το σώμα στη συνέχεια παραγεμίζονταν με ξηρά υλικά όπως πριονίδι και τυλίγονταν σε λινό. Ο Αιγύπτιοι πίστευαν πως η μουμιοποίηση προστάτευε την ψυχή για το ταξίδι της στη μεταθανάτιο ζωή.

Δεν είναι λίγες οι φορές στην επιστήμη που μια θεωρητική ανακάλυψη προηγείται της πειραματικής ή παρατηρησιακής της επιβεβαίωσης. Αυτό σημαίνει, πως ο συνδυασμός κάποιων θεωρητικών στοιχείων, συχνά κάτι που εκφράζεται μέσα από πολύπλοκους μαθηματικούς τύπους, παράγει με αναπόδραστη βεβαιότητα το συμπέρασμα, πως για παράδειγμα ένα υλικό σωματίδιο θα έπρεπε να αποτελεί θεμελιώδες συστατικό του κόσμου μας, μια θεωρητική ανακάλυψη, που πολύ συχνά επιβεβαιώνεται εκ των υστέρων από παρατηρήσεις και πειράματα. Ένα τέτοιο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η ύπαρξη των αντισωματιδίων. Προβλέφθηκαν θεωρητικά από τον Paul Dirac, για να ανακαλυφθούν στη συνέχεια σε πειράματα με κοσμικές ακτίνες. Ο καθηγητής θεωρητικής Φυσικής Jim Al-Khalili, εξηγεί με κατανοητό τρόπο, πώς έγινε αυτή η θεωρητική πρόβλεψη.

Μέχρι το 1927 η Κβαντομηχανική αναπτυσσόταν μέσω δύο διαφορετικών γραμμών. Από τη μια πλευρά, ο Erwin Schroedinger είχε καταλήξει σε μια κυματική θεωρία για να περιγράψει κβαντικές οντότητες όπως τα ηλεκτρόνια, που δεν τα περιέγραφε ως μικροσκοπικά σωματίδια αλλά ως κύματα καθαρής ενέργειας. Την ίδια εποχή, ο Werner Heisenberg εργαζόταν με αφηρημένα μαθηματικά και ανέπτυξε μια θεωρία που βασιζόταν σε μαθηματικούς πίνακες. Αλλά ήταν ο Paul Dirac αυτός ο οποίος είδε τον τρόπο με τον οποίο θα μπορούσαν να συνδυαστούν αυτές οι δύο οπτικές: τα κύματα του Schroedinger και οι μαθηματικοί πίνακες του Heisenberg. Αλλά τα πραγματικά του κίνητρα ήταν διαφορετικά.

Όλη αυτή η ιστορία λάμβανε χώρα μόλις δύο δεκαετίες μετά την εργασία του Αϊνστάιν στη θεωρία της Σχετικότητας στην οποία είχε δείξει πως όταν ένα σώμα κινείται σε μια ταχύτητα που πλησιάζει την ταχύτητα του φωτός αλλάζουν οι όροι του παιχνιδιού. Και ο μόνος τρόπος ικανοποιητικής περιγραφής ενός σώματος που κινείται τόσο γρήγορα ήταν να ενοποιηθούν οι τρεις διαστάσεις του χώρου με τη διάσταση του χρόνου σε αυτό που ονομάστηκε τετραδιάστατος χωρόχρονος.

Έτσι, έχουμε τον Schroedinger και τον Heisenberg που μπορούσαν να περιγράψουν το πώς οι υποατομικές οντότητες όπως τα ηλεκτρόνια συμπεριφέρονταν και αλληλεπιδρούσαν και έχουμε τη θεωρία της Σχετικότητας του Αϊνστάιν που περιέγραφε τι συμβαίνει όταν τα αντικείμενα κινούνται πολύ γρήγορα. Αλλά, τι συμβαίνει εάν ένα ηλεκτρόνιο κινείται πολύ γρήγορα; Ο Dirac ήξερε πως έπρεπε να συνδυάσει την Κβαντομηχανική με τη Σχετικότητα, με άλλα λόγια, έψαχνε για μια σχετικιστική κβαντική θεωρία.

Στις αρχές του 1928 ο Dirac δημοσίευσε την σχετικιστικά σταθερή εξίσωσή του για το ηλεκτρόνιο. Αυτό που έκανε βασιζόταν στο ότι, εάν αγνοήσουμε τη σχετικότητα, τότε η κβαντική μηχανική μπορεί να περιγραφεί με την εξίσωση του Schroedinger. Η ενέργεια ενός ελεύθερου ηλεκτρονίου σχετίζεται με την ορμή του μέσω της σχέσης: η ενέργεια είναι ίση με το τετράγωνο της ορμής διά το διπλάσιο της μάζας. Αλλά ο Dirac ήθελε να περιγράψει τι συμβαίνει όταν ένα σωματίδιο όπως το ηλεκτρόνιο κινηθεί πολύ γρήγορα, κοντά στην ταχύτητα του φωτός. Σ' αυτό το σημείο θα πρέπει να ληφθεί υπόψη η Ειδική Σχετικότητα.

Σύμφωνα με τον Αϊνστάιν, η συνολική ενέργεια του ηλεκτρονίου θα σχετίζεται στην περίπτωση αυτή με την ορμή του με έναν πιο περίπλοκο τρόπο, γιατί θα πρέπει να συμπεριληφθεί η ενέργεια που είναι παγωμένη στο ηλεκτρόνιο και εκφράζεται ως μάζα του ηλεκτρονίου (η περίφημη εξίσωση που εκφράζει την ενέργεια ως μάζα επί ταχύτητα του φωτός στο τετράγωνο). Και το πρόβλημα εδώ είναι ότι η συνολική ενέργεια δεν είναι μόνο το άθροισμα της παλαιότερης έκφρασης (που συνδέει την ενέργεια με την ορμή) και της εξίσωσης που συνδέει τη μάζα με την ενέργεια, αλλά προκύπτει ως το άθροισμα των τετραγώνων των δύο αυτών ενεργειών [E2 = (mc2)2 + (pc)2]. Αν όμως θυμηθούμε τη σχολική Γεωμετρία, τότε η εξίσωση που προκύπτει μας θυμίζει το Πυθαγόρειο Θεώρημα, όπου το τετράγωνο της υποτείνουσας ενός ορθογωνίου τριγώνου είναι ίσο με το άθροισμα των τετραγώνων των δύο κάθετων πλευρών. Ποιο είναι λοιπόν το πρόβλημα;

Στην περίπτωση του Πυθαγόρα, ο υπολογισμός του μήκους της μακρύτερης πλευράς σε ένα ορθογώνιο τρίγωνο γίνεται με το να υψώσουμε κάθε κάθετη πλευρά στο τετράγωνο, να τις προσθέσουμε και στη συνέχεια να υπολογίσουμε την τετραγωνική ρίζα του αποτελέσματος. Αυτό μπορεί να γίνει με οποιονδήποτε υπολογιστή τσέπης. Αλλά εάν είμαστε ακριβείς με τα μαθηματικά θα πρέπει να λάβουμε υπόψη πως θα υπάρχουν δύο αποτελέσματα. Ας σκεφτούμε ένα τρίγωνο με τις δύο κάθετες πλευρές να είναι 3 και 4 εκατοστά. Το άθροισμα των τετραγώνων τους είναι 9 + 16 = 25. Έτσι, η υποτείνουσα θα πρέπει να είναι 5 εκατοστά επειδή το 5 υψωμένο στο τετράγωνο μας δίνει 25. Ωστόσο, 25 μας δίνει και το μείον 5 (-5) εάν το υψώσουμε στο τετράγωνο (το γινόμενο δύο αρνητικών αριθμών είναι θετικός αριθμός). Φυσιολογικά, μπορούμε να αγνοήσουμε το δεύτερο αυτό αποτέλεσμα γιατί είναι απίθανο να υπάρχει ένα τρίγωνο με πλευρά που έχει μήκος μείον 5 εκατοστά!

Αλλά στην εξίσωση του Αϊνστάιν για την ενέργεια παίρνουμε επίσης δύο τιμές για τη συνολική ενέργεια του ηλεκτρονίου, μια θετική και μια αρνητική. Θα μπορούσε να πει κανείς βέβαια, ότι απορρίπτουμε το αποτέλεσμα για την ενέργεια που έχει αρνητικό πρόσημο, γιατί δε βγάζει νόημα. Αλλά ο Dirac δεν ήταν ικανοποιημένος με τη λύση αυτή: εάν εφαρμόσει κανείς αυτήν την εξίσωση στην κβαντομηχανική για να περιγράψει ένα ηλεκτρόνιο δεν είναι προφανές ότι μπορεί να αποκλείσει την αρνητική λύση. Ας θεωρήσουμε ένα ηλεκτρόνιο που κινείται ελεύθερα. Γνωρίζουμε πως δεν μπορεί να έχει ενέργεια μικρότερη από μηδέν κι έτσι είμαστε ασφαλείς. Αλλά εάν βρίσκεται σε ένα μαγνητικό πεδίο τότε ο τρόπος με τον οποίο αλληλεπιδρά με το πεδίο (σύμφωνα με την κβαντομηχανική) το κάνει να αποδίδει φως, δηλαδή φωτόνια. Κάθε φορά που το ηλεκτρόνιο εκπέμπει ένα φωτόνιο κατεβαίνει σε μια χαμηλότερη ενεργειακή κατάσταση. Αλλά τι το σταματάει από το να αλληλεπιδρά συνεχώς και να εκπέμπει φωτόνια; Ο Dirac πρότεινε ότι το ηλεκτρόνιο τελικά θα απέμενε με αρνητική ενέργεια!

Οι άλλοι φυσικοί αντιπαθούσαν την ιδέα αυτή και ιδιαίτερα ο Heisenberg και ο Pauli. Έτσι, δεν είναι παράξενο που και οι υπόλοιποι θνητοί ίσως δεν αισθανόμαστε άνετα με την ιδέα αυτή. Αλλά ο Dirac επέμενε πως τέτοιες αρνητικές ενεργειακές καταστάσεις ήταν απαραίτητες και ήταν άλλωστε κάτι το επιβεβλημένο εάν δεν αγνοοήσουμε την αρνητική λύση στη λύση της εξίσωσης. Πώς βγάζει όλο αυτό νόημα; Πώς μπορεί ένα σωματίδιο να έχει λιγότερη από τίποτα, ενέργεια; Ο Dirac επεξεργάστηκε το πρόβλημα επικαλούμενος έναν κανόνα της κβαντομηχανικής, που ονομάζεται αρχή του αποκλεισμού. Σύμφωνα με την αρχή αυτή, δε μπορούν δύο ηλεκτρόνια να έχουν την ίδια ενέργεια (ή, για να το διατυπώσουμε σωστότερα, δε μπορούν να βρίσκονται στην ίδια κβαντική κατάσταση, κάτι που μοιάζει λίγο με το να λέμε ότι δε μπορούν να βρίσκονται στην ίδια θέση, την ίδια στιγμή, με την ίδια ενέργεια, με την ίδια φορά περιστροφής, κ.λπ.).

Στη συνέχεια πρότεινε πως όλες οι πιθανές αρνητικές ενέργειες που θα μπορούσε να έχει το ηλεκτρόνιο, ορίζονται ήδη σε έναν απεριόριστο αριθμό από εικονικά ηλεκτρόνια. Έτσι, ένα ηλεκτρόνιο απαγορευόταν να εκπέμψει ένα φωτόνιο που θα μείωνε την ενέργειά του σε λιγότερο από μηδέν, όχι επειδή ήταν ανόητο να έχει ενέργεια μικρότερη του μηδενός, αλλά επειδή μια τέτοια κατάσταση ήταν ήδη κατειλημμένη από ένα άλλο «εικονικό» ηλεκτρόνιο. Η σύλληψη αυτή έγινε γνωστή ως η «Θάλασσα του Dirac» και φυσικά έκανε την ανησυχία των άλλων επιστημόνων της Κβαντομηχανικής ακόμα μεγαλύτερη. (Η θάλασσα Dirac είναι ένα θεωρητικό μοντέλο του κενού ως μια απεριόριστη θάλασσα σωματιδίων με αρνητική ενέργεια. Προτάθηκε αρχικά από τον βρετανό Φυσικό Paul Dirac το 1930 για να εξηγήσει τις ανώμαλες κβαντικές καταστάσεις αρνητικής ενέργειας που προβλέφθηκαν από την εξίσωση του Dirac για τα σχετικιστικά ηλεκτρόνια).

Η κατάληξη είναι ότι η ιδέα αυτή δεν επιβίωσε στην αρχική της μορφή, αλλά τελικά αποδείχθηκε πως είναι σωστό το ότι δεν μπορούμε να αγνοήσουμε αυτές τις λύσεις για την αρνητική ενέργεια. Δε σήμαιναν ότι μπορούν να υπάρξουν ηλεκτρόνια με αρνητική ενέργεια, αλλά ότι υπάρχουν ηλεκτρόνια αντιύλης (ποζιτρόνια) με θετική ενέργεια!

Το εντυπωσιακότερο όμως στην όλη υπόθεση είναι το γεγονός, ότι ο Dirac κατάφερε να προβλέψει την ύπαρξη αυτών των νέων σωματιδίων με μαθηματικό τρόπο, κάτι που επιβεβαιώθηκε λίγο αργότερα εμπειρικά σε πειράματα με κοσμικές ακτίνες. Έτσι, λίγα χρόνια μετά από τη θεωρητική πρόβλεψη, σε έναν ανιχνευτή θαλάμου αερίων, ο Carl Anderson παρατήρησε το ποζιτρόνιο με τις ιδιότητες που προέβλεψε ο Dirac. Για την συνεισφορά τους στη Φυσική οι Dirac και Anderson τιμήθηκαν με βραβεία Nobel τo 1933 και 1936 αντίστοιχα.