Ἡ ἄσκηση «γαλάζια μάτια-καστανὰ μάτια» τῆς Τζέην Ἔλλιοτ

«Μία ἡμέρα μετὰ τὴ δολοφονία τοῦ Μάρτιν Λοῦθερ Κὶνγκ τὸ 1968, ἡ Jane Elliott πῆγε νὰ διδάξει στὸ δημοτικό τῆς πόλης της στὴν Ἄιοβα, ὅπου κατοικοῦσαν μόνο λευκοί. Χώρισε τοὺς μαθητές της σὲ δυὸ ὁμάδες, ἐκείνους μὲ γαλάζια μάτια κι ἐκείνους μὲ καφὲ μάτια, καὶ ἀποφάσισε νὰ τοὺς δώσει ἕνα γερὸ μάθημα κατὰ τῶν φυλετικῶν διακρίσεων. Τὸ ντοκιμαντὲρ αὐτὸ παρουσιάζει τὴν ἱστορία ἐκείνου τοῦ μαθήματος, τὴ μακροχρόνια ἐπιρροή του στὰ παιδιὰ καὶ τὴ δύναμή του ποὺ κράτησε τριάντα ὁλόκληρα χρόνια.»

Τὸ παραπάνω κείμενο συνοδεύει ἕνα βίντεο στὸ διαδίκτυο ποὺ μπορεῖτε νὰ βρεῖτε στὴν διεύθυνση http://www.tvxs.gr/v4361 Ἔχοντας δεῖ μόνο 25 λεπτὰ ἀπὸ τὰ 52 ποὺ διαρκεῖ, πιστεύω ὅτι εἶναι πολὺ ἐνδιαφέρον νὰ τὸ δοῦμε καὶ νὰ τὸ μελετήσουμε ὅλοι. Ἡ δήλωση τῆς δασκάλας ὅτι οἱ γαλανομάτηδες εἶναι ἐξυπνότεροι ἀπὸ τοὺς ἄλλους εἶναι ἡ αἰτία γιὰ νὰ ἐκδηλωθοῦν, ἐντὸς μερικῶν λεπτῶν, τσακωμοί, ὑποτιμητικὰ σχόλια, ἀλλαγὴ ἐπιδόσεων καὶ χτυπήματα ἀνάμεσα σὲ παιδιὰ ἐννέα ἐτῶν. Τὴν ἑπόμενη ἡμέρα ἡ δασκάλα δηλώνει ὅτι εἶπε ψέματα, καὶ ὅτι οἱ γαλανομάτηδες εἶναι ὑποδεέστεροι. Ἀμέσως οἱ ἐπιδόσεις τῶν παιδιῶν μὲ γαλάζια μάτια πέφτουν κατακόρυφα, καὶ πλέον ἀντιμετωπίζονται σὰν ὑποδεέστερα ἀπὸ τὰ ἄλλα παιδιά.

Τὸ βίντεο ἀφήνει ἐρωτηματικὰ τὰ ὁποῖα ὁ θεατὴς θὰ πρέπει νὰ προσέξει ἰδιαίτερα. Στὴν αἴθουσα ὑπάρχουν κάμερες ποὺ καταγράφουν τὸ ὅλο πείραμα, ὅποτε πιθανότατα ὑπάρχει καὶ ἡ ἄδεια τοῦ διευθυντῆ τοῦ σχολείου. Τὸ πείραμα μπορεῖ νὰ τὸ ἐπινόησε ἡ δασκάλα, ὅμως εἶναι λίγο δύσκολο νὰ τὸ ὀργάνωσε σὲ μία μόνο μέρα ὅπως ἀφήνει νὰ ἐννοηθεῖ. Ἐπιπλέον τὸ πείραμα διαρκεῖ πάνω ἀπὸ μία μέρα, ὅποτε ὕπηρχε περίπτωση νὰ μάθουν γιὰ αὐτὸ κάποιοι γονεῖς, καὶ νὰ δημιουργηθοῦν προβλήματα.
Ἡ σελίδα τῆς δασκάλας εἶναι ἡ http://www.janeelliott.com/