- Εγκέφαλος, ο γνωστός μας άγνωστος… - .-= Η ΓΝΩΣΗ =-.
Τέλος υπάρχει ένα τέταρτο πρόβλημα , το πρόβλημα του νοητικού αιτίου .
Υποθέτουμε όλοι , με βάση την κοινή λογική , ότι οι σκέψεις και τα συναισθήματά μας διαφοροποιούν πραγματικά τον τρόπο της συμπεριφοράς μας , ότι πράγματι είναι τα αίτια κάποιων αποτελεσμάτων στον φυσικό κόσμο .
Αποφασίζω , για παράδειγμα , να σηκώσω το χέρι μου και , αμέσως , το χέρι μου σηκώνεται . Αλλά εάν οι σκέψεις και τα συναισθήματά μας είναι πράγματι νοητικά , τότε πώς μπορούν να επιδρούν σε κάτι φυσικό ; Πώς θα μπορούσε κάτι νοητικό να αλλάξει κάτι φυσικό ; Μήπως θα έπρεπε να σκεφτούμε ότι οι σκέψεις και τα συναισθήματά μας μπορούν και , με κάποιο τρόπο , επιδρούν χημικά πάνω στον εγκέφαλο και το υπόλοιπο νευρικό σύστημά μας ; Πώς θα μπορούσε να συμβαίνει κάτι τέτοιο ; Μήπως θα έπρεπε να σκεφτούμε ότι οι σκέψεις μπορούν να τυλιχτούν γύρω στους νευρίτες ή να κουνήσουν τους δενδρίτες ή να τρυπώσουν από την κυτταρική μεμβράνη και να επιτεθούν στον κυτταρικό πυρήνα ;
Αυτά τα τέσσερα χαρακτηριστικά : Η συνείδηση , η προθετικότητα , η υποκειμενικότητα και η νοητική αιτιότητα , κάνουν το πρόβλημα της σχέσης του σώματος με τον νου να φαίνεται τόσο δύσκολο .
Αυτά είναι τα πραγματικά χαρακτηριστικά της νοητικής μας ζωής που δέχεται η σύγχρονη νευροφυσιολογία . Δεν συνυπάρχουν όλα σε κάθε νοητική κατάσταση αλλά κάθε ικανοποιητική περιγραφή του νου και της σχέσης του με το σώμα πρέπει να τα λαμβάνει υπ όψιν της .
Φαίνεται πως τα νοητικά φαινόμενα , συνειδητά και μη , οπτικά ή ακουστικά , οι πόνοι , η επιθυμία για γέλιο , οι σκέψεις και όλη η νοητική μας ζωή , έχουν σαν αίτιο εγκεφαλικές λειτουργίες .
Ας μας προβληματίσουν, πάντως, τα παραπάνω ερωτήματα.
Φιλικά
Κηφεύς
Ου τα πάντα τοις πάσι ρητά
quote:
Κηφεύς - 14/03/2010 : ... αυτά τα τέσσερα χαρακτηριστικά : Η συνείδηση , η προθετικότητα , η υποκειμενικότητα και η νοητική αιτιότητα , κάνουν το πρόβλημα της σχέσης του σώματος με τον νου να φαίνεται τόσο δύσκολο ...
και για το λόγο ότι ...
quote:
Κηφεύς - 14/03/2010 : ... φαίνεται πως τα νοητικά φαινόμενα , συνειδητά και μη , οπτικά ή ακουστικά , οι πόνοι , η επιθυμία για γέλιο , οι σκέψεις και όλη η νοητική μας ζωή , έχουν σαν αίτιο εγκεφαλικές λειτουργίες .
... ας προχωρήσω, λοιπόν, λίγο περισσότερο το παραπάνω σκεπτικό με όσο το δυνατόν προσεκτικότερα βήματα:
Για να καταλάβουμε κάπως πώς εφαρμόζεται αυτή η πρόταση ας προσπαθήσουμε να περιγράψουμε με κάποιες λεπτομέρειες τις αιτιακές λειτουργίες για ένα τουλάχιστον είδος νοητικής κατάστασης . Ας εξετάσουμε , για παράδειγμα , τον πόνο . Βέβαια , ό,τι κι αν πούμε μπορεί να είναι εξαιρετικά απαρχαιωμένο σε μια γενιά από σήμερα , καθώς οι γνώσεις μας για τη λειτουργία του εγκεφάλου αυξάνουν . Όμως , η μορφή της εξήγησής μας μπορεί να παραμείνει έγκυρη ακόμη κι αν οι λεπτομέρειες αλλάξουν . Σύμφωνα με τις ισχύουσες απόψεις , τα σήματα του πόνου μεταδίδονται από τις απολήξεις των νεύρων στον νωτιαίο μυελό με δύο τουλάχιστον τύπους νευρικών ινών – με τις νευρικές ίνες τύπου Α , που ειδικεύονται στις εντυπώσεις τσιμπήματος , και με τις νευρικές ίνες τύπου C που ειδικεύονται στις εντυπώσεις καψίματος και άλγους . Στον νωτιαίο μυελό περνούν από μια περιοχή που λέγεται οδός του Lissauer και καταλήγουν στα νευρικά κύτταρα του νωτιαίου μυελού . Τα σήματα που ανηφορίζουν τον νωτιαίο μυελό , εισέρχονται στον εγκέφαλο από δύο διαφορετικές διόδους – τη δίοδο για τις εντυπώσεις τσιμπήματος και τη δίοδο για τις εντυπώσεις καψίματος . Και οι δύο περνούν από τον θάλαμο , αλλά στη συνέχεια ο πόνος από τσίμπημα εντοπίζεται περισσότερο στον σωματοαισθητικό εγκεφαλικό φλοιό , ενώ η δίοδος του πόνου από κάψιμο μεταδίδει σήματα , όχι μόνον προς τα πάνω στον φλοιό , αλλά παράλληλα και στον υποθάλαμο και σε άλλες περιοχές του εγκεφάλου .
Εξαιτίας αυτών των διαφορών , είναι πολύ ευκολότερο να εντοπίσουμε μιαν αίσθηση τσιμπήματος μπορούμε να πούμε με αρκετή ακρίβεια πού μας τσιμπά κάποιος με μια βελόνα – ενώ τα άλγη και τα καψίματα μπορούν να είναι πιο δυσάρεστα επειδή ενεργοποιούν μεγαλύτερο μέρος του νευρικού συστήματος . Η αίσθηση του πόνου φαίνεται να οφείλεται και στη διέγερση των περιοχών στη βάση του εγκεφάλου , ιδίως του θαλάμου , αλλά και στη διέγερση του σωματοαισθητικού φλοιού .
Για τον σκοπό της συζήτησής μας αυτής , αυτό που πρέπει να θυμόμαστε είναι το εξής : Οι αισθήσεις πόνου που νιώθουμε , οφείλονται σε μια σειρά γεγονότων που ξεκινούν από τις νευρικές απολήξεις και καταλήγουν στον θάλαμο και άλλες περιοχές του εγκεφάλου .
Φιλικά
Κηφεύς
Ου τα πάντα τοις πάσι ρητά
Το βασικό βήμα , όσον αφορά τη δημιουργία νοητικών καταστάσεων , γίνεται μέσα στο κεφάλι , και δεν είναι το εξωτερικό ή περιφερειακό ερέθισμα . Και το επιχείρημα γι’αυτό είναι απλό .
Εάν συνέβαιναν τα γεγονότα που εξελίσσονται έξω από το κεντρικό νευρικό σύστημα αλλά δεν συνέβαινε τίποτα στον εγκέφαλο , νοητικά γεγονότα δεν θα υπήρχαν . Αλλά εάν τα κατάλληλα πράγματα συνέβαιναν στον εγκέφαλο , τα νοητικά γεγονότα θα συνέβαιναν ακόμη κι αν δεν υπήρχε εξωτερικό ερέθισμα . (Κι αυτή , με την ευκαιρία , είναι η αρχή στην οποία στηρίζεται η χειρουργική αναισθησία : Δεν επιτρέπεται στο εξωτερικό ερέθισμα να έχει τη σχετική επίδραση στο κεντρικό νευρικό σύστημα) .
Αλλά εάν οι πόνοι και τα άλλα νοητικά φαινόμενα οφείλονται σε εγκεφαλικές λειτουργίες , τότε θέλουμε να γνωρίζουμε :
Τι είναι οι πόνοι ; Αλήθεια τι είναι ;
Λοιπόν , στην περίπτωση των πόνων , η προφανής απάντηση είναι ότι πρόκειται για δυσάρεστα είδη αισθήσεων . Αλλά αυτή η απάντηση μας αφήνει ανικανοποίητους επειδή δεν μας λέει πώς ταιριάζουν οι πόνοι με την συνολική αντίληψη που έχουμε για τον κόσμο .
Πάλι , νομίζω , ότι η απάντηση φαίνεται να είναι προφανής , αλλά θα χρειαστούν κάποιες εξηγήσεις .
Στον πρώτο ισχυρισμό μας – ότι δηλαδή οι πόνοι και τα άλλα νοητικά φαινόμενα οφείλονται σε εγκεφαλικές λειτουργίες – πρέπει να προσθέσουμε έναν δεύτερο :
Οι πόνοι και τα άλλα νοητικά φαινόμενα είναι απλώς χαρακτηριστικά του εγκεφάλου (και ίσως και του υπόλοιπου νευρικού συστήματος) .
Φιλικά
Κηφεύς
Ου τα πάντα τοις πάσι ρητά
quote:
Κηφεύς: Στον πρώτο ισχυρισμό μας – ότι δηλαδή οι πόνοι και τα άλλα νοητικά φαινόμενα οφείλονται σε εγκεφαλικές λειτουργίες – πρέπει να προσθέσουμε έναν δεύτερο :Οι πόνοι και τα άλλα νοητικά φαινόμενα είναι απλώς χαρακτηριστικά του εγκεφάλου (και ίσως και του υπόλοιπου νευρικού συστήματος) .
Σκοπός είναι να δείξουμε πώς και οι δύο αυτοί ισχυρισμοί μπορούν να αληθεύουν ταυτόχρονα .
Πώς μπορεί ο εγκέφαλος να είναι το αίτιο του νου και ταυτόχρονα ο νους να είναι χαρακτηριστικό του εγκεφάλου ;
Πιστεύω ότι αυτό που εμπόδισε την επίλυση του προβλήματος της σχέσης του νου με το σώμα για τόσο μεγάλο χρονικό διάστημα , ήταν η αδυναμία να δούμε ότι και οι δύο αυτοί ισχυρισμοί μπορούν να αληθεύουν ταυτόχρονα .
Υπάρχουν διαφορετικά επίπεδα σύγχυσης που ένα τέτοιο ζευγάρι ιδεών μπορεί να δημιουργήσει .
Εάν τα νοητικά και τα φυσικά φαινόμενα βρίσκονται σε σχέση αιτίου – αποτελέσματος , πώς είναι δυνατόν τα μεν να είναι χαρακτηριστικά των δε ; Δεν θα προέκυπτε από αυτό ότι ο νους προξενεί τον νου – το τρομακτικό δόγμα της causa sui (αιτία από μόνη της) ; Αλλά στη βάση της απορίας μας βρίσκεται μια παρανόηση της αιτιακής σχέσης .
Μπαίνουμε στον πειρασμό να σκεφτούμε ότι όταν το Α είναι το αίτιο του Β , τότε υπάρχουν δύο διακριτά γεγονότα , που το ένα αναγνωρίζεται ως αίτιο και το άλλο ως αποτέλεσμα . Ότι κάθε αιτιακή σχέση λειτουργεί με τον ίδιο τρόπο που οι μπάλες του μπιλιάρδου κτυπούν η μια την άλλη . Το ακατέργαστο μοντέλο για τις αιτιακές σχέσεις εγκεφάλου – νου μας οδηγεί να δεχτούμε κάποιο είδος δυϊσμού .
Μας αναγκάζει να σκεφτούμε ότι γεγονότα σε ένα υλικό πεδίο , τα "φυσικά" γεγονότα , προξενούν γεγονότα σε ένα άλλο , δίχως ουσία , πεδίο , τα "νοητικά" .
Αλλά αυτό μου φαίνεται λάθος .
Και ο τρόπος να αποφύγουμε το λάθος είναι να θεωρήσουμε μια πιο σύνθετη έννοια αιτιακής σχέσης .
Για να το κάνω αυτό , θα αφήσω για λίγο τις σχέσεις του νου με τον εγκέφαλο και θα εξετάσω κάποια άλλα είδη αιτιακών σχέσεων στη φύση .
Φιλικά
Κηφεύς
Ου τα πάντα τοις πάσι ρητά
Ας πάρομε για παράδειγμα , το γραφείο που καθόμαστε τώρα , ή το ποτήρι με το νερό που βρίσκεται μπροστά μας .
Το κάθε αντικείμενο αποτελείται από σωματίδια .
Τα σωματίδια έχουν χαρακτηριστικά στο επίπεδο των μορίων των ατόμων , όπως και στο βαθύτερο επίπεδο των υποατομικών σωματιδίων .
Αλλά το κάθε αντικείμενο έχει και ορισμένες ιδιότητες – όπως η στερεότητα του γραφείου , η υγρότητα του νερού και η διαφάνεια του ποτηριού – που είναι επιφανειακά ή καθολικά χαρακτηριστικά των φυσικών συστημάτων .
Πολλές τέτοιες επιφανειακές ή καθολικές ιδιότητες μπορούν να εξηγηθούν αιτιακά από τη συμπεριφορά των στοιχείων που βρίσκονται στο μικροεπίπεδο .
Για παράδειγμα , η στερεότητα του γραφείου μπροστά μας ερμηνεύεται από την συνδεσμική δομή των μορίων από τα οποία συγκροτείται το γραφείο .
Παρόμοια , η υγρότητα του νερού ερμηνεύεται από τη φύση των αλληλεπιδράσεων ανάμεσα στα μόρια του H2O . Αυτά τα μακροχαρακτηριστικά εξηγούνται αιτιακά από τη συμπεριφορά των στοιχείων στο μικροεπίπεδο .
Θα μπορούσαμε να προτείνουμε ότι τα παραπάνω μας παρέχουν ένα τελείως συνηθισμένο μοντέλο για να ερμηνεύσουμε τις αινιγματικές σχέσεις ανάμεσα στον νου και τον εγκέφαλο.
Φιλικά
Κηφεύς
Ου τα πάντα τοις πάσι ρητά
Αυτό που είναι αρκετά δύσκολο για τον περισσότερο κόσμο, είναι να κατανοήσει ότι όλα, μα όλα στην Φυσική (και κατ'επέκταση στην Φύση - καθημερινότητα), εξηγούνται μέσω της Κβαντικής Θεωρίας Πεδίου.
Αν και έχει επικρατήσει ο όρος "Κβαντική Θεωρία", γενικά και αόριστα, εν τούτις είναι λάθος, γιατί δεν σου δίνει καμία απολύτως πληροφορία. Αυτό που μαθαίνουμε στο σχολείο, αλλά και στα Χημικά Τμήματα, είναι ότι για την δημιουργία ενός μορίου, έχουμε τα λεγόμενα ζεύγη των ηλεκτρονίων. Αυτό στα πλαίσια της Κβαντικής Θεωρίας Πεδίου, είναι απαράδεκτο, πρόχειρο και μπακαλίστικο.
Έτσι με την ίδια ακριβώς λογική, υπάρχει ένα άρθρο του κ. Νανόπουλου, το οποίο προσεγγίζει την λειτουργία του εγκεφάλου, χρησιμοποιώντας την Κβαντική Θεωρία.
Ο σύνδεσμος είναι http://george-eby-research.com/html/quantumphysics.pdf.
Είναι αρκετά εκτενές, αλλά πιστεύω αρκετά κατανοητό σε άτομα με στοιχειώδη γνώση Θετικών Επιστημών.
Είμαι της άποψης, ότι για να μπορέσει κάποιος να κατανοήσει τον Εγκέφαλό μας, μάλλον θα πρέπει να ξεκινήσει να μελετάει Φυσική (η οποία είναι μία, απλώς εμείς την χωρίζουμε για δική μας διευκόλυνση), μιας και όλες μα όλες οι ηλεκτρικές ιδιότητες των νευρώνων μας, όπως και των μορίων που τους αποτελούν, μπορούν να περιγραφούν πλήρως, από την Φυσική.
"Φύσις κρύπτεσθαι φιλεί", Ηράκλειτος
Σέβομαι την άποψή σου, ό,τι κι αν εννοείς μ'αυτήν, και ελπίζω να συμβάλλει θετικά και εποικοδομητικά στην περαιτέρω ανάπτυξη και κατανόηση του θέματός μας .
Φιλικά
Κηφεύς
Ου τα πάντα τοις πάσι ρητά
Είμαι Φυσικός, επομένως, δεν με καταλαβαίνει κανείς.....
Αυτό που θέλω να κρατήσουμε και να περάσει στον κόσμο, είναι ότι παρόλες τις ανακαλύψεις, τα χιλιάδες επιστημονικά άρθρα και τ' αντίστοιχα συνέδρια, δεν μπορούμε να λύσουμε ένα πρόβλημα πλήρως. Δηλαδή, τα πάντα στην Φύση, τα οποία τα εκφράζουμε μέσω της Φυσικής, είναι προσεγγίσεις.
Δηλαδή, ο εγκέφαλός μας, δεν μπορεί να επιλύσει πλήρως ένα Φυσικό Πρόβλημα, γιατί είναι εξαιρετικά δύσκολο (ας θυμηθούμε τον Ηράκλειτο, "Φύσις κρύπτεσθαι φιλεί") και καταφεύγουμε συνεχώς σε απλοποιήσεις, οι οποίες επαληθεύονται από τα πειράματά μας. Αυτές οι απλοποιήσεις, οι οποίες λειτουργούν ικανοποιητικά, στηρίζονται στην Κβαντική Θεωρία.
Ο εγκέφαλός, δεν γλιτώνει από αυτήν την κατάσταση, μιας και είναι απείρως πιο σύνθετος από το πιο απλό μόριο. Έτσι η μοναδική γλώσσα που φαίνεται ότι τον περιγράφει κάπως πιο ικανοποιητικά (αλλά αρκετά αφηρημένα), είναι αυτή της Κβαντικής Θεωρίας.
Το άρθρο που παρέθεσα, με λίγα λόγια μας λέει τα εξής:
Ο εγκέφαλός μας είναι ένα αρκετά πολύπλοκο φυσικό σύστημα, σε σταθερή αλληλεπίδραση με το περιβάλλον. Οι λειτουργίες του εγκεφάλου μπορούν να συνοψιστούν ως εξής
- Φανταστείτε ότι ο εγκέφαλος είναι σε μια κατάσταση Α, όταν ένα εξωτερικό ερέθισμα, εφαρμόζεται για κάποια χρονική διάρκεια
- Μετά την παύση του ερεθίσματος, ο εγκέφαλός μας βρίσκεται στην κατάσταση Β. Ο εγκέφαλός μας, με κάποιον τρόπο έχει καταγράψει το ερέθισμα αυτό, με τέτοιο τρόπο, ώστε να είναι πιθανή (πάντοτε στην Κβαντική μιλάμε για πιθανότητες) η ανάκληση του ερεθίσματος, απευθείας από την κατάσταση Β.
Αυτό που πρέπει να καταλάβουμε είναι ότι ο εγκέφαλός μας, μπορεί να μην πηγαίνει από την κατάσταση Α στην Β απευθείας, αλλά μπορεί κατα τη διαδρομή αυτή, να έχουμε καταστάσεις Α1, Α2, Α3 και μετά να καταλήξουμε στην Β.
Σας μπέρδεψα;;;;;;;
"Φύσις κρύπτεσθαι φιλεί", Ηράκλειτος
Νομίζω πως ο σαφέστερος τρόπος να το θέσει κανείς αυτό είναι να πει ότι το επιφανειακό χαρακτηριστικό και οφείλεται στη συμπεριφορά των μικροστοιχείων ,και ταυτόχρονα πραγματώνεται στο σύστημα που συγκροτούν τα μικροστοιχεία .
Υπάρχει λοιπόν μια σχέση αιτίου – αποτελέσματος , αλλά ταυτόχρονα τα επιφανειακά χαρακτηριστικά είναι απλώς υψηλοτέρου επιπέδου χαρακτηριστικά του ίδιου αυτού συστήματος του οποίου η συμπεριφορά στο μικροεπίπεδο τα προξενεί .
Φιλικά
Κηφεύς
Ου τα πάντα τοις πάσι ρητά
Είναι χαρακτηριστικό της επιστημονικής προόδου ότι μια έκφραση που στην αρχή ορίζεται με όρους των επιφανειακών χαρακτηριστικών , χαρακτηριστικών αντιληπτών από τις αισθήσεις , στη συνέχεια ορίζεται με όρους της μικροδομής η οποία είναι το αίτιο των επιφανειακών χαρακτηριστικών .
Έτσι , για να πάρουμε το παράδειγμα της στερεότητας , το γραφείο που είναι μπροστά μας είναι στερεό με την συνήθη έννοια ότι είναι συμπαγές , αντιστέκεται στην πίεση , αντέχει το βάρος βιβλίων , δεν διαπερνάται από τα περισσότερα άλλα αντικείμενα όπως είναι άλλα γραφεία κ.λ.π. Αυτή είναι η κοινή αντίληψη για τη στερεότητα . Προσεγγίζοντας επιστημονικά το θέμα , θα μπορούσαμε να ορίσουμε τη στερεότητα ως τη δομή που προξενεί αυτά τα χαρακτηριστικά που εύκολα παρατηρούμε με τις αισθήσεις . Έτσι μπορούμε να πούμε ότι η στερεότητα είναι η συνδεσμική δομή του συστήματος των μορίων , και ότι η στερεότητα που ορίζεται με αυτόν τον τρόπο είναι για παράδειγμα , η αιτία για την αντίσταση και την πίεση . Ή μπορούμε να πούμε ότι η στερεότητα συνίσταται από τέτοια υψηλού επιπέδου χαρακτηριστικά όπως είναι το συμπαγές και η αντίσταση στο άγγιγμα και την πίεση και ότι οφείλεται στη συμπεριφορά των στοιχείων στο μικροεπίπεδο .
Φιλικά
Κηφεύς
Ου τα πάντα τοις πάσι ρητά