- Επιστήμη V Πίστης - .-= Η ΓΝΩΣΗ =-.
Συμφωνώ απόλυτα με το παραπάνω. Επιστήμη και δογματισμός είναι δύο έννοιες αντίθετες, αν και δεν λείπουν οι δογματικοί επιστήμονες από την επιστημονική κοινότητα. Από την άλλη, ένα συγκεκριμένο δόγμα αποτελεί πάντα την απόλυτη βάση ενός θρησκευτικού συστήματος, το οποίο δεν μπορεί να λειτουργήσει και να υπάρξει χωρίς αυτό. Όταν αλλάζει το δόγμα, το θρησκευτικό σύστημα κατηγοριοποιείται ως "αίρεση" και λειτουργεί σε διαφορετικό επίπεδο, παραμένοντας όμως με την σειρά του και αυτό ένα "κλειστό" σύστημα.
quote:
Από τότε και μέχρι σήμερα με τις εξελίξεις κυρίως στην κβαντική φυσική χάνει τη δύναμή της έναντι άλλων θεωριών (αναδυτισμός)
Δημήτρη, με τον όρο "αναδυτισμός" εννοείς την αντίληψη ότι οι "φυσικοί" νόμοι δεν μπορούν να ερμηνεύσουν τα νοητικά φαινόμενα; Αν μπορείς γράψε τον αγγλικό όρο γιατί τόσα χρόνια στην ξενητιά αρχίζω να ξεχνάω τα ελληνικά μου
quote:
Η Πίστη είναι ή πτώση μας από το Απόλυτο (λέει ο θείος Σπαίρ)ίσως να είναι ή πτώση μας από τον παράδεισο ... ή πτώση μας στο Εγώ και η πτώση μας στην Ιστορία ...και τον πολιτισμό ....
Εγώ, αν και δεν είμαι τόσο σοφός όσο ο Σπαιρ κατανοώ την πίστη, την οποία έχω σε ελάχιστο βαθμό πρέπει να παραδεχτώ, ως ένα είδος "κοσμικού νόστου".
Για την φιλοσοφία, όπως πολύ εύστοχα περιέγραψε ο Russel ως ζώνη ανάμεσα στην επιστήμη και την θρησκεία, δεν μπορώ παρά να συμφωνήσω. Ίσως πέρα από ζώνη να είναι και γέφυρα.
Για Σείριο δεν το συνιστώ το κλίμα, θα σε πειράξει. Προτείνω Άλφα Κενταύρου....
Μια καλή περιγραφή του όρου μπορείς να βρεις εδώ: http://en.wikipedia.org/wiki/Emergence
Ο αγγλικός όρος είναι Emergence και με λίγα λόγια η θέση του είναι ότι όλα τα πολύπλοκα φαινόμενα αναδύονται μέσα από σχέσεις και όχι νόμους. Ακόμα και οι φυσικοί νόμοι, υποστηρίζουν κάποιοι, έχουν τη βάση τους στις σχέσεις απλούστερων καταστάσεων της ύλης.
Στη νευροφυσιολογία για παράδειγμα η κυρίαρχη αντίληψη είναι ότι η συνείδηση αναδύεται με κάποιο τρόπο (άγνωστο πως ακριβώς) μέσα από την πολυπλοκότητα των συνάψεων του εγκεφάλου.
Γενικά το μοντέλο λέει ότι δεν μπορούν όλα τα φυσικά φαινόμενα να διατυπωθούν μαθηματικά ή να προβλεφθούν μέσα από καθαρή σκέψη γιατί η ίδια η φύση δεν το επιτρέπει, αλλά μπορούν ωστόσο να ανακαλυφθούν και να διερευνηθούν πειραματικά.
Ευχαριστώ για την πρόταση, αλλά νοιώθω ότι πρέπει να πάω στον Σείριο. Μου έχει έρθει ουρανοκατέβατη (προφανώς..) η ιδέα ότι πρέπει να επιστρέψω εκεί για να ενωθώ με μια θεία, μέσω κάποιας μεθόδου που λέγεται θείωση. Μετά θα είμαι καλά!! 
quote:
Ευχαριστώ για την πρόταση, αλλά νοιώθω ότι πρέπει να πάω στον Σείριο. Μου έχει έρθει ουρανοκατέβατη (προφανώς..) η ιδέα ότι πρέπει να επιστρέψω εκεί για να ενωθώ με μια θεία, μέσω κάποιας μεθόδου που λέγεται θείωση. Μετά θα είμαι καλά!!
Χμ..Υπαρχει η πιθανοτητα να κρυωσεις τοσο μακρια,παρ ολα αυτα να σου ευχηθω,σε παραφραση του Καβαφη,
Σαν βγεις στον πηγαιμο για τον Σειριο,να ευχεσαι να ειναι μακρυς ο δρομος..
γεματος περιπετειες,γεματος γνωσεις.
Τον κυνηγο Ωριωνα,τον θυμωμενο Ποσειδωνα μη φοβασε.
Παντου στον νου σου να χεις τον Σειριο!
Γιατι στον Σειριο υπαρχουνε παιδια και τραγουδουνε ακομα.
Αρα κατι ξερεις εσυ παραπανω.
Καλο ταξιδι!
http://www.supernatural.gr/images/files_seirios_pic2.jpg
quote:
Γιώργος:
ίσως το θέμα δεν είναι το τί πιστεύουμε .. αλλά πόσο βαθιά και ειλικρινής είναι ή ερώτηση - τι θα μπορούσε να υπάρξει χωρίς πίστη ..?
πιστεύω - ερευνώ και δοκιμάζω - γνωρίζω
Μπορεί να το δει κανείς και έτσι. Η πίστη όχι μόνο με τη θρησκευτική της έννοια, αλλά σαν μια λειτουργία έμφυτη (έμφυτη?) στον άνθρωπο, που τον βοηθάει να προχωρήσει σε κάθε τομέα της ζωής του. Αρχίζοντας από το μπουσούλισμα.
Είναι έμφυτη η πίστη;
Για να δούμε τι γράφει σε ένα ενδιαφέρον άρθρο που δημοσιέυτηκε στο pathfinder την Τετάρτη. Στο άρθρο, η επιστήμη και η πίστη δεν είναι δύο αντίπαλες έννοιες, αλλά η πρώτη έχει επιστρατευτεί για να διερευνήσει την φύση της δεύτερης (της θρησκευτική πίστης στην περίπτωση του εν λόγω άρθρου).
πηγή: http://news.pathfinder.gr/periscopio/395135.html
Είναι η πίστη θέμα εγκεφάλου;
PATHFINDER
Τετάρτη 12:22
Μέχρι πρόσφατα οι θρησκευτικές πεποιθήσεις και η πνευματικότητα αποτελούσε αντικείμενο τόσο των θεολόγων αλλά και των φιλοσόφων. Σήμερα ένα νέο επιστημονικό πεδίο επιχειρεί να αποκαλύψει τη σχέση μεταξύ της εγκεφαλικής δραστηριότητας και των θρησκευτικών τάσεων
«Απλά το ξέρω, ο Θεός είναι μαζί μου. Μπορώ να Τον νιώσω παντού», αναφέρει μια νεαρή γυναίκα από την Ταϊτή.
«Έχω μεταφερθεί μέσω του διαλογισμού σε πολλά διαφορετικά μέρη τα οποία δεν μπορώ να περιγράψω. Οι ώρες που περνούσαν έμοιαζαν με λεπτά. Διακατεχόμουν από ένα αίσθημα απόλυτης ηρεμίας», προσθέτει ένας άντρας από τις Ηνωμένες πολιτείες.
«Μίλησα σε γλώσσες οι οποίες μου ήταν παντελώς άγνωστες. Προφανώς μέσα από εμένα μιλούσε ο Θεός», σχολιάζει ένας άντρας από την Γερμανία.
Το θέμα των πνευματικών και κατανυκτικών θρησκευτικών εμπειριών είναι αρκετά δημοφιλές σε όλο τον κόσμο. Οι εμπειρίες αυτές αντικατοπτρίζουν τις ιδέες και την πίστη του κάθε ατόμου και δείχνουν το πόσο κοντά βρίσκεται κάθε άτομο στην ιδέα της «ανώτερης δύναμης». Οι περισσότεροι άνθρωποι θα συμφωνούσαν ότι η εμπειρία της πίστης δεν συγκρίνεται με οτιδήποτε διαφορετικό.
Ο Δρ. Andrew Newberg, νευροεπιστήμονας και συντάκτης του άρθρου "Why We Believe What We Believe", αγωνίζεται να στρέψει την κοινή γνώμη προς διαφορετική κατεύθυνση.
Ο Newberg προσπαθεί να εντοπίσει τον τρόπο με τον οποίο συλλαμβάνει ο ανθρώπινος εγκέφαλος τις έννοιες της πνευματικότητας και της θρησκείας. Όλα τα παραπάνω αποτελούν μέρος μιας νέας επιστήμης που ονομάζεται Νευροθεολογία, η οποία ασχολείται με τη μελέτη της σχέσης μεταξύ εγκεφαλικής λειτουργίας και θρησκευτικών ή μυστικιστικών τάσεων και εμπειριών.
Αφού ασχολήθηκε στο ξεκίνημα της καριέρας του με την μελέτη του τρόπου με τον οποίο λειτουργεί το εγκεφαλικό δίκτυο σε περιπτώσεις όπως αυτές των νόσων του Αλζχάιμερ και του Πάρκινσον, της κατάθλιψης και του άγχους, ο Newberg χρησιμοποίησε την τεχνολογία της απεικόνισης του εγκεφάλου για τη μελέτη της αντίδρασης του εγκεφαλικού δικτύου σε περιπτώσεις θρησκευτικής κατάνυξης.
Τα μέλη της ερευνητικής ομάδας του καθηγητή, που εργάστηκαν στο πανεπιστήμιο της Πενσυλβανίας, έμειναν έκπληκτα από τα αποτελέσματα της έρευνας.
«Όταν κάποιος μιλάει για τις θρησκευτικές πεποιθήσεις ή πρακτικές, παρατηρείται μια πολύ μεγάλη ομοιότητα ανάμεσα στην πρακτική και στις παραδόσεις».
Ο πρόσθιος λοβός του εγκεφάλου, η περιοχή πίσω από το μέτωπο, βοηθάει στην εστίαση της προσοχής μας στις προσευχές και στον διαλογισμό.
Ο πλευρικός λοβός του εγκεφάλου, ο οποίος βρίσκεται κοντά στο πίσω μέρος του εγκεφάλου, αποτελεί το κέντρο των αισθητήριων πληροφοριών. Ο Newberg τονίζει ότι η περιοχή αυτή σχετίζεται με το συναίσθημα της συνένωσης με κάτι μεγαλύτερο, που μας διακατέχει σε περιπτώσεις θρησκευτικής κατάνυξης.
Το κέντρο αισθημάτων του εγκεφάλου, που βρίσκεται στο κέντρο, ρυθμίζει τα συναισθήματα μας και είναι υπεύθυνο για τα αισθήματα του δέους και της χαράς.
Ο Newberg θεωρεί ότι η θρησκεία είναι ο κυριότερος παράγοντας ισορροπίας σε μια κοινωνία και τονίζει ότι παρόμοιες περιοχές του εγκεφάλου επηρεάζονται κατά τη διάρκεια της προσευχής και του διαλογισμού.
Ο Newberg προτείνει ότι το σύστημα απεικόνισης και ανάλυσης των λειτουργιών του εγκεφάλου μπορεί να βοηθήσει στην κατανόηση αλλά και στην απόδειξη της θεωρίας που υποστηρίζει ότι ο ανθρώπινος εγκέφαλος είναι κατασκευασμένος έτσι ώστε να πιστεύει στο Θεό.
Επιπλέον αναφέρει ότι είναι πιθανόν η ύπαρξη της πίστης να οφείλεται σε κάποια ιδιαίτερα παγκόσμια χαρακτηριστικά του ανθρώπινου εγκεφάλου τα οποία κάνουν πιο εύκολη την ανθρώπινη πίστη σε μια ανώτερη δύναμη.
Για έναν περίεργο λόγο, ο πιο ένθερμοι πιστοί αλλά και οι αθεϊστές στρέφονται στη μέθοδο της απεικόνισης του εγκέφαλου για τη στήριξη των απόψεων τους.
Κάποιοι μοναχοί και άλλοι πιστοί θεωρούν ότι η απεικόνιση του ανθρώπινου εγκεφάλου εξυπηρετεί ως απόδειξη μιας βαθιάς εσωτερικής σύνδεσης ανάμεσα στον άνθρωπο και στον Θεό.
Σύμφωνα με τους παραπάνω, ο μοναδικός λόγος δημιουργίας και ύπαρξης αυτής της τεχνολογίας είναι ο σκοπός του Θεού να βοηθήσει τον άνθρωπο να επικοινωνήσει μαζί Του μέσω των εγκεφαλικών διεργασιών.
Αντίθετα κάποιοι αθεϊστές, θεωρούν ότι αυτές τις απεικονίσεις αποτελούν τρανταχτή απόδειξη ότι τα συναισθήματα που συνδέονται με τις θρησκευτικές πεποιθήσεις και τον Θεό δεν είναι τίποτα άλλο από εκδηλώσεις του νευρωνικού δικτύου του εγκεφάλου.
Ο Scott Atran δεν θεωρεί τον εαυτό του άθεο, αλλά αναφέρει ότι η μέθοδος της απεικόνισης του εγκεφάλου μπορεί να προσφέρει πολύ λίγα για την κατανόηση του λόγου για τον οποίο οι άνθρωποι πιστεύουν στο Θεό. Ο Atran είναι ανθρωπολόγος και συγγραφέας του άρθρου: "In Gods We Trust: The Evolutionary Landscape of Religion."
Ο Atran δεν θεωρεί ότι η θρησκεία και η πνευματικότητα είναι αξίες που έχουν εμφυτευτεί στον ανθρώπινο εγκέφαλο από το Θεό, θεωρεί ότι η θρησκεία είναι ένα προϊόν της εξέλιξης και της Δαρβινικής προσαρμογής.
«Για παράδειγμα δεν είμαστε «προγραμματισμένοι» να φτιάχνουμε βάρκες, όμως οι άνθρωποι όλων των πολιτισμών κατασκευάζουν βάρκες με τον ίδιο τρόπο», εξηγεί ο Atran.
«Σήμερα, η θρησκεία είναι αποτέλεσμα τόσο του τρόπου με τον οποίο λειτουργεί ο ανθρώπινος εγκέφαλος αλλά και των αναγκών της κοινωνίας».
Ο Atran τέλος καταδεικνύει τις παλάμες των χεριών του ως άλλο ένα παράδειγμα της εξελικτικής σύμπτωσης. Τονίζει ότι οι πτυχές που έχουν δημιουργηθεί στα χέρια του είναι αποτέλεσμα της εξέλιξης καθώς οι άνθρωποι από αρχαιοτάτων χρόνων δούλευαν με τα χέρια για την επιβίωση αλλά και την εξέλιξη τους.
Αν και οι πτυχές στα χέρια μας έχουν σχηματιστεί με τυχαίο τρόπο μέσα από τους αιώνες της εξέλιξης και της επιβίωσης, ο Atran αναφέρει ότι πολλοί πολιτισμοί σε όλο τον κόσμο προσπαθούν να ανακαλύψουν κάποιο νόημα σε αυτούς του σχηματισμούς.
Οι ανθρωπολόγοι όπως ο Atran θεωρούν ότι η θρησκεία είναι παραπροϊόν πολλών διαφορετικών εξελικτικών διαδικασιών, οι οποίες ευθύνονται για την καθημερινή δραστηριότητα του ανθρώπινου εγκεφάλου.
Παρόλα αυτά είναι σίγουρο ότι η θρησκεία κατέχει την ασύγκριτη ικανότητα να ενώνει τους ανθρώπους. Επίσης, οι θρησκευτικές πεποιθήσεις έχουν βοηθήσει στην επιβίωση του ανθρώπινου είδους, στην προσαρμογή και την εξέλιξη στη διάρκεια των αιώνων.
Τέλος, θα πρέπει να αναγνωριστεί η προσφορά της θρησκείας στην αντιμετώπιση του θανάτου από τους ανθρώπους, στην αναγνώριση του θυμού και στην ανακάλυψη των συντρόφων μας.
Σήμερα, επιστημονικές απεικονίσεις μπορούν να εντοπίσουν τις σκέψεις μας για το Θεό, όμως θα χρειαστεί πολύ περισσότερη προσπάθεια, χρόνος και πίστη για την ανακάλυψη της αιτίας για την οποία επικαλούμαστε αρχικά τον Θεό.
πηγή: http://news.pathfinder.gr/periscopio/395135.html
Ψυχή μου,
Μην ονειρεύεσαι την αιωνιότητα,
αλλά εξάντλησε το χώρο του δυνατού!
quote:
μ..Υπαρχει η πιθανοτητα να κρυωσεις τοσο μακρια,παρ ολα αυτα να σου ευχηθω,σε παραφραση του Καβαφη,
Σαν βγεις στον πηγαιμο για τον Σειριο,να ευχεσαι να ειναι μακρυς ο δρομος..
γεματος περιπετειες,γεματος γνωσεις.
Τον κυνηγο Ωριωνα,τον θυμωμενο Ποσειδωνα μη φοβασε.
Τον κυνηγό Ωρίωνα και τον θυμωμένο Ποσειδώνα δεν θα φοβηθώ και θα με πειράξει ένα κρυωματάκι ; Εξάλλου όταν θα είμαι σε κατάσταση θείωσης στην αγκαλιά της θείας, θα μου περάσουν όλα (μπρος στα κάλλη τι είναι ο πόνος..) 
Και εγώ καλό δρόμο σου εύχομαι!
Edited by - Δημήτρης on 22/04/2007 20:25:40
quote:
πιστεύω - ερευνώ και δοκιμάζω - γνωρίζω.
Μπορεί να το δει κανείς και έτσι. Η πίστη όχι μόνο με τη θρησκευτική της έννοια, αλλά σαν μια λειτουργία έμφυτη (έμφυτη?) στον άνθρωπο, που τον βοηθάει να προχωρήσει σε κάθε τομέα της ζωής του. Αρχίζοντας από το μπουσούλισμα.
Το βρέφος δεν έχει "πιστευω", αλλά δοκιμάζει και προσλαμβάνει εικόνες σε ρυθμό καταιγιστικό. Τα διάφορα "πιστεύω", "ιδέες", "πεποιθήσεις", κτλ είναι κατηγορίες που αναπτύσσονται με την κοινωνικοποίηση, είναι δηλαδή κυρίως κοινωνικά προσδιορισμένα.
Αν ως "πίστη" εννοείς την εξάρτηση του βρέφους από τους γονείς του, δηλαδή την εξάρτησή του από κάτι, κάποιο, κατιτί, που δεν το αισθάνεται ανώτερο ή κατώτερο, ανώτερη δύναμη ή οτιδήποτε άλλο (η αγάπη δεν έχει τέτοιες κατηγορίες), αλλά απλά το αισθάνεται κοντά του, νοιώθει όμορφα στην αγκαλιά του και στη ζεστασιά που του προσφέρει, αυτό είναι κάτι διαφορετικό.
quote:
Τα μέλη της ερευνητικής ομάδας του καθηγητή, που εργάστηκαν στο πανεπιστήμιο της Πενσυλβανίας, έμειναν έκπληκτα από τα αποτελέσματα της έρευνας.
Μάλλον έμειναν έκπληκτα για τις ανάγκες απήχησης της δουλειάς τους
Σχεδόν κάθε διαφορετική λειτουργία του ανθρώπου είναι γνωστό ότι ενεργοποιεί διαφορετικά και σε διαφορετικούς συνδυασμούς κέντρα του εγκεφάλου. Τίποτα καινούριο ως προς αυτό.
quote:
Ο Newberg θεωρεί ότι η θρησκεία είναι ο κυριότερος παράγοντας ισορροπίας σε μια κοινωνία και τονίζει ότι παρόμοιες περιοχές του εγκεφάλου επηρεάζονται κατά τη διάρκεια της προσευχής και του διαλογισμού.
Αυτό το συμπέρασμα (αν είναι συμπέρασμα) δεν συνδέεται πειστικά και τεκμηριωμένα με τα αποτελέσματα που βρήκε από τις τεχνικές απεικόνισης του εγκεφάλου. Στην πραγματικότητα δεν έχει σχέση με αυτό.
Είναι όμως γνωστό και γενικά αποδεκτό ότι η θρησκεία είναι ένας θεσμός που μαζί με άλλους θεσμούς προσδιορίζει έναν πολιτισμό, μια κουλτούρα και έναν κοινό τρόπο του ζειν. Προσδιορίζει όμως και μια συγκεκριμένη στάση απέναντι σε έναν άλλο πολιτισμό και σε έναν άλλον τρόπο ζωής και νοοτροπίας.
Ωστόσο και πάλι από πουθενά δεν τεκμαίρεται ότι η θρησκεία είναι ο κυριότερος παράγοντας ισορροπίας σε μια συγκεκριμένη κοινωνία.
quote:
Ο Newberg προσπαθεί να εντοπίσει τον τρόπο με τον οποίο συλλαμβάνει ο ανθρώπινος εγκέφαλος τις έννοιες της πνευματικότητας και της θρησκείας. Όλα τα παραπάνω αποτελούν μέρος μιας νέας επιστήμης που ονομάζεται Νευροθεολογία.
Edited by - Δημήτρης on 22/04/2007 20:23:45
quote:
Θα μπορούσαμε ίσως να πούμε το εξής: υπάρχουν δογματικοί επιστήμονες αλλά όχι δογματική επιστήμη. Από την άλλη, υπάρχει δογματική πίστη (την θρησκευτική εννοώ) αλλά όχι απαραίτητα δογματικοί πιστοί.
Συμφωνώ και εγώ με το παραπάνω προσθέτοντας μόνο ότι το καθ' ένα ελκύει περισσότερο και τον ανάλογο χαρακτήρα.
Η σχέση μεταξύ επιστήμης και πίστης στο Θεό
Eνας άθεος καθηγητής της φιλοσοφίας συζητά με έναν φοιτητή του,
για την σχέση μεταξύ επιστήμης και πίστης στον Θεό.
Καθηγητής: Λοιπόν, πιστεύεις στον Θεό;
Φοιτητής: Βεβαίως, κύριε.
Καθ.: Είναι καλός ο Θεός;
Φοιτ.: Φυσικά.
Καθ.: Είναι ο Θεός παντοδύναμος;
Φοιτ.: Ναι
Καθ.: Ο αδερφός μου πέθανε από καρκίνο παρότι παρακαλούσε τον Θεό να
τον γιατρέψει και προσευχόταν σε Αυτόν. Οι περισσότεροι από εμάς θα
προσπαθούσ βοηθήσουν αυτούς που έχουν την ανάγκη τους. Πού είναι η
καλοσύνη του Θεού λοιπόν;
Φοιτ.: ...
Καθ.: Δεν μπορείς να απαντήσεις, έτσι δεν είναι; Ας ξαναρχίσουμε μικρέ
μου. Είναι καλός ο Θεός;
Φοιτ.: Ναι.
Καθ.: Είναι καλός ο διάβολος;
Φοιτ.: Όχι.
Καθ.: Ποιος δημιούργησε τον διάβολο;
Φοιτ.: Ο...Θεός...
Καθ.: Σωστά. Πες μου παιδί μου, υπάρχει κακό σ' αυτόν τον κόσμο;
Φοιτ.: Ναι.
Καθ.: Το κακό βρίσκεται παντού, έτσι δεν είναι;
Και ο Θεός έπλασε τα πάντα, σωστά;
Φοιτ.: Ναι.
Καθ.: Άρα λοιπόν ποιος δημιούργησε το κακό;
Φοιτ.: ...
Καθ.: Υπάρχουν αρρώστιες; Ανηθικότητα; Μίσος; Ασχήμια;
Όλα αυτά τα τρομερά στοιχεία υπάρχουν σ' αυτόν τον κόσμο,
έτσι δεν είναι;
Φοιτ.: Μάλιστα.
Καθ.: Λοιπόν, ποιος τα δημιούργησε;
Φοιτ.: ...
Καθ.: Η επιστήμη λέει ότι χρησιμοποιείς τις 5 αισθήσεις σου
για να αναγνωρίζεις το περιβάλλον γύρω σου και να προσαρμόζεσαι
σε αυτό. Πες μου παιδί μου, έχεις δει ποτέ τον Θεό;
Φοιτ.: Όχι, κύριε.
Καθ.: Έχεις ποτέ αγγίξει το Θεό; Έχεις ποτέ γευτεί το Θεό,
μυρίσει το Θεό σου; Και τέλος πάντων, έχεις ποτέ αντιληφθεί
με κάποια από τις αισθήσεις σου το Θεό;
Φοιτ.: ...Όχι, κύριε. Φοβάμαι πως όχι.
Καθ.: Και παρόλα αυτά πιστεύεις ακόμα σε Αυτόν;
Φοιτ.: Ναι.
Καθ.: Σύμφωνα με εμπειρικό, ελεγχόμενο και με δυνατότητα
μελέτης των αποτελεσμάτων ενός φαινομένου πρωτόκολλο,
η επιστήμη υποστηρίζει ότι ο Θεός σου δεν υπάρχει.
Τι έχεις να απαντήσεις σε αυτό, παιδί μου;
Φοιτ.: Τίποτα. Εγώ έχω μόνο την πίστη μου.
Καθ.: Ναι, η πίστη. Και αυτό είναι το πρόβλημα της επιστήμης.
Φοιτ: Καθηγητά, υπάρχει κάτι που το ονομάζουμε θερμότητα;
Καθ.: Ναι.
Φοιτ.: Και υπάρχει κάτι που το ονομάζουμε κρύο;
Καθ.: Ναι.
Φοιτ.: Όχι, κύριε. Δεν υπάρχει. Μπορεί να έχεις μεγάλη θερμότητα,
ακόμα περισσότερη θερμότητα, υπερθερμότητα, καύσωνα, λίγη θερμότητα
ή καθόλου θερμότητα. Αλλά δεν υπάρχει τίποτα που να ονομάζεται κρύο.
Μπορεί να χτυπήσουμε 458 βαθμούς υπό το μηδέν, που σημαίνει καθόλου
θερμότητα, αλλά δεν μπορούμε να πάμε πιο κάτω από αυτό. Δεν υπάρχει
τίποτα που να ονομάζεται «κρύο». «Κρύο»είναι μόνο μια λέξη, που
χρησιμοποιούμε για να περιγράψουμε την απουσία θερμότητας. Δεν
μπορούμε να μετρήσουμε το κρύο. Η θερμότητα είναι ενέργεια. Το κρύο
δεν είναι το αντίθετο της θερμότητας, κύριε, είναι απλά η απουσία της.
Στην αίθουσα επικρατεί σιγή...
Φοιτ.: Σκεφτείτε το σκοτάδι, καθηγητά. Υπάρχει κάτι που να
ονομάζουμε σκοτάδι;
Καθ.: Ναι, τι είναι η νύχτα αν δεν υπάρχει σκοτάδι;
Φοιτ.: Κάνετε και πάλι λάθος, κύριε καθηγητά. Το «σκοτάδι» είναι η
απουσία κάποιου άλλου παράγοντα. Μπορεί να έχεις λιγοστό φως,
κανονικό φως, λαμπερό φως, εκτυφλωτικό φως... Αλλά, όταν δεν έχεις
φως, δεν έχεις τίποτα και αυτό το ονομάζουμε σκοτάδι, έτσι δεν είναι;
Στην πραγματικότητα το σκοτάδι απλά δεν υπάρχει. Αν υπήρχε
θα μπορούσες να κάνεις το σκοτάδι σκοτεινότερο.
Καθ.: Που θέλεις να καταλήξεις με όλα αυτά, νεαρέ;
Φοιτ.: Κύριε, ότι η φιλοσοφική σας σκέψη είναι ελαττωματική.
Καθ.: Ελαττωματική!; Μήπως μπορείς να μου εξηγήσεις γιατί;
Φοιτ.: Καθηγητά, σκέφτεστε μέσα στα όρια της δυαδικότητας.
Υποστηρίζετε ότι υπάρχει η ζωή και μετά υπάρχει και ο θάνατος,
ένας καλός Θεός και ένας κακός Θεός. Βλέπετε την έννοια του Θεού
σαν κάτι τελικό, κάτι που μπορεί να μετρηθεί. Κύριε, η επιστήμη δεν
μπορεί να εξηγήσει ούτε κάτι τόσο απλό όπως την σκέψη. Χρησιμοποιεί
την ηλεκτρική και μαγνητική ενέργεια, αλλά δεν έχει δει ποτέ, πόσο
μάλλον να καταλάβει απόλυτα αυτήν την ενέργεια. Το να βλέπεις το
θάνατο σαν το αντίθετο της ζωής είναι σαν να αγνοείς το γεγονός ότι ο
θάνατος δεν μπορεί να υπάρξει αυτόνομος. Ο θάνατος δεν είναι το
αντίθετο της ζωής: είναι απλά η απουσία της. Τώρα πείτε μου, καθηγητά.
Διδάσκετε στους φοιτητές σας ότι εξελίχτηκαν από μια μαϊμού;
Καθ.: Εάν αναφέρεσαι στην φυσική εξελικτική πορεία, τότε ναι, και
βέβαια.
Φοιτ.: Έχετε ποτέ παρακολουθήσει με τα μάτια σας την εξέλιξη;
Καθ.: ...
Φοιτ.: Εφόσον κανένας δεν παρακολούθησε ποτέ την διαδικασία εξέλιξης
επιτόπου και κανένας δεν μπορεί να αποδείξει ότι αυτή η διαδικασία δεν
σταματά ποτέ, τότε διδάσκεται την προσωπική σας άποψη επί του θέματος.
Τότε μήπως δεν είστε επιστήμονας, αλλά απλά ένας κήρυκας;
Καθ.: ...
Φοιτ.: Υπάρχει κάποιος στην τάξη που να έχει δει τον εγκέφαλο του
καθηγητή; Που να έχει ακούσει ή νιώσει ή ακουμπήσει ή μυρίσει τον
εγκέφαλο του καθηγητή; Κανένας. Άρα σύμφωνα με τους κανόνες του
εμπειρικού, ελεγχόμενου και με δυνατότητα προβολής πρωτοκόλλου,
η επιστήμη ισχυρίζεται ότι δεν έχετε εγκέφαλο, κύριε.
Και αφού είναι έτσι τα πράγματα, τότε, με όλο τον σεβασμό,
πώς μπορούμε να εμπιστευτούμε αυτά που διδάσκετε, κύριε;
Καθ.: Μου φαίνεται ότι απλά θα πρέπει να στηριχτείς στην πίστη σου,
παιδί μου.
Φοιτ.: Αυτό είναι, κύριε... Ο σύνδεσμος μεταξύ του ανθρώπου και του
Θεού είναι η ΠΙΣΤΗ. Αυτή είναι που κινεί τα πράγματα και τα κρατάει
ζωντανά.
Αυτός ο νεαρός φοιτητής ήταν ο ALBERT EINSTEIN...
Δεν ξέρω εάν πράγματι αυτός ο νεαρός φοιτητής ήταν ο Einstein.
Είναι ενδιαφέρουσα ωστόσο αυτή η ανταλλαγή επιχειρημάτων.
Ιδιαίτερα οι ενστάσεις που κάνει ο φοιτητής για το κρύο και για το σκοτάδι.
Βέβαια, στο σημείο που αρχίζει να αναφέρεται στην εξέλιξη
και στην ύπαρξη του εγκεφάλου (ιδιαίτερα στο τελευταίο) τα
επιχειρήματα γίνονται πιο ασθενή και λιγότερο ευρηματικά.
Στερούνται λογικής και καταλήγουν να γίνονται σοφιστείες.
Ακόμα κι έτσι όμως και αφήνοντας απ' έξω το ανεξακρίβωτο της
δηλώσεως ότι ο φοιτητής ήταν ο Einstein, στην επιχειρηματολογία του
φοιτητή κρύβεται εκτός των άλλων, ένα μεγάλο φιλοσοφικό ερώτημα:
quote:
Κύριε, η επιστήμη δεν μπορεί να εξηγήσει ούτε κάτι
τόσο απλό όπως την σκέψη. Χρησιμοποιεί την ηλεκτρική και μαγνητική
ενέργεια, αλλά δεν έχει δει ποτέ, πόσο μάλλον να καταλάβει απόλυτα αυτή την ενέργεια.
Σ' αυτό το σημείο είναι που η επιστήμη και η πίστη διασταυρώνονται σε ένα αίνιγμα που όσο δεν λύνεται, η παραδοχή της ύπαρξης του Θεού είναι το ίδιο ανεξακρίβωτη, όσο και οποιοσδήποτε ισχυρισμός ότι δεν υπάρχει.
Γιώργος
εγώ θα έβγαζα ένα περίστροφο θα πυροβολούσα τον νεαρό φοιτητή και έλεγα στους υπόλοιπους μαθητές στην τάξη .. «μόλις παρατηρήσατε με τα μάτια σας μια εξέλιξη … ο φοιτητής δεν κατάφερε να περάσει το μάθημα… 
Να σας πω τη δική μου γνώμη.
Κατ' αρχήν, αν θέλουμε να μιλάμε για παραγωγική (άρα πλήρη) προσέγγιση στο θέμα, πιστεύω (sic) πως θα πρέπει να διασαφηνίσουμε το τι εκπροσωπεί η προσέγγιση ενός ζητήματος από επιστημονικής πλευράς και τι από πλευράς πίστης.
1. Η επιστημονική προσέγγιση:
Στα πλαίσια της επιστήμης, υπαρκτό είναι μόνον οτιδήποτε είναι μετρήσιμο με φυσικά μέσα (αισθήσεις) και η ταυτότητά του ορίζεται από συγκεκριμένες παραμέτρους και νόμους λειτουργίας. Ως ύπαρξη είναι επαναλαμβανόμενο φαινόμενο και οποτεδήποτε μπορεί να αναπαραχθεί. Για παράδειγμα, ο εγκέφαλος που αναφέρθηκε πριν, αποτελεί ένα σύνολο από κύτταρα (ως πρωταρχική δομική ύλη), τα οποία μέσω ηλεκτρικού ρεύματος προκαλούν-επιτελούν κάποιες συγκεκριμένες σωματικές λειτουργίες. Ο εγκέφαλος αποτελεί "αντικείμενο" μετρήσιμο [έχει συγκεκριμένη οπτική μορφή (εικόνα, χρώμα κλπ), έχει συγκεκριμένη οσμή, συγκεκριμένο βάρος κλπ.]. Αν λοιπόν ο ανθρώπινος εγκέφαλος δεν ήταν αντιληπτός από τις 5 αισθήσεις μας, τότε από αμιγώς επιστημονικής άποψης, ο εγκέφαλος δεν θα υπήρχε.
2. Η προσέγγιση της πίστης:
Στα πλαίσια της πίστης, υπαρκτό μπορεί να είναι και κάτι που ανήκει στη σφαίρα του ιδεατού, αυτού που μπορεί μεν να μην έχουμε τη δυνατότητα να το αντιληφθούμε με τις απλές 5 αισθήσεις μας αλλά βαθιά μέσα μας, έχουμε την πεποίθηση ότι υπάρχει. Φυσικά, ως πιο περίτρανο παράδειγμα της πίστης είναι ο "Θεός".
Τα δύο γραφήματα που παρέθεσε αρχικά η φίλη Ostria, έχουν να κάνουν με τη "σκληροπυρηνική" όχη της θρησκείας και της επιστήμης. Η μία πλευρά ορίζει πως πιστεύω χωρίς να χρειάζομαι αποδείξεις και η δεύτερη ορίζει πως υπάρχει μόνον αυτό που μπορώ να μετρήσω και να επαναλάβω μέσα από πειράματα.
Κατά τη γνώμη μου, το πρόβλημα με τις δύο αυτές αντιδιαμετρικά αντίθετες κοσμοθεάσεις είναι πως και οι δύο παραμένουν στις θέσεις τους χωρίς να βάζουν "νερό στο ποτήρι τους". Κοινώς, χωρίς να προσθέτει η επιστήμη στοιχεία της πίστης και η πίστη στοιχεία της επιστήμης. Η πλευρά της επιστήμης λέει: Για να υφίσταται κάτι, πρέπει υποχρεωτικά να είναι μετρήσιμο και να έχει επαναλαμβανόμενη υπόσταση (δηλ. να μην υπάρξει μόνον μία φορά ή από τυχαιότητα). Η πλευρά της πίστης λέει: Για να υφίσταται κάτι, δεν είναι υποχρεωτικό ή δεν χρειάζεται να μπορεί να μετρηθεί και να γίνει αντιληπτό από τις 5 βασικές αισθήσεις μας.
Ένα μεγάλο βήμα της εποχής μας είναι το ότι οδεύουμε σε ένα πάντρεμα της πίστης με την επιστήμη. Φυσικά, δεν μπορούμε παρά να ταυτίσουμε την πίστη με τη θεολογική έκφρασή της αλλά ας μην ξεχνάμε πως ο όρος "πίστη" έχει εφαρμογές και σε μη θεολογικά ζητήματα. Η διαφορά της επιστήμης από τη θρησκεία, έγκειται κυρίως στο ότι η πρώτη (επιστήμη) ασχολείται με το πως θα επιτύχουμε το επίγειο ευ ζειν, ενώ η δεύτερη (θρησκεία), ασχολείται με το πως θα επιτύχουμε το ουράνιο ευ ζειν. Δείτε λοιπόν από μία απόσταση αυτές τις δύο τάσεις και προσπαθήστε να τις ενώσετε (όπου "ουράνιο" εννοώ το μετά τον φυσικό θάνατό μας). Αυτό που θα επιτύχουμε θα είναι ένας άριστος συνδυασμός επίγειου και ουράνιου ευ ζειν, άρα η πιο αρμονική και ολοκληρωμένη πορεία μας ως ατομικότητες.
Το κλειδί στην επιτυχία αυτή, είναι το να καταφέρουμε να κάνουμε τη "γραμμή" της πίστης να τέμνεται διαρκώς με τη "γραμμή" της επιστήμης. Έως τώρα, οι δύο αυτές γραμμές κινούνταν σε απόλυτα διαφορετικές κατευθύνσεις, καθώς καμμία δεν "χρειαζόταν" την άλλη για να ορίζεται και να εξελίσσεται. Πιστεύω όμως πως τόσο η επιστήμη, όσο και η θρησκεία έχουν φτάσει σε ένα πολύ σημαντικό και μεταβατικό στάδιο. Θεωρώ πως πλέον και οι δύο πλευρές κάνουν μία αξιολόγηση της πορείας τους και κοιτώντας μπροστά, αναζητούν τις βάσεις για το επόμενο βήμα τους. Αυτή τη στιγμή υπάρχουν επιστήμονες που δεν αρκούνται στα αποτελέσματα της "στείρας" επιστήμης αλλά και θεϊστές (ή έστω ντεϊστές) που δεν αρκούνται στο αναπόδεικτο των πεποιθήσεών τους. Υπάρχουν πλέον επιστήμονες όχι αμιγώς "επιστημονολάτρες" αλλά και θεϊστές όχι αμιγώς "θρησκειολάτρες". Έτσι, πιστεύω πως και οι δύο πλευρές θα οδηγηθούν (επιτέλους) σε μία "ολιστική" θεώρηση του κόσμου μας, όπου τόσο το αισθητηριακό (επιστημονικό), όσο και το υπερβατικό/μεταφυσικό (θεολογικό) στοιχείο θα μεταμορφωθούν σε κάτι νέο, πιο ολοκληρωμένο σύστημα κοσμοθέασης που σε κάθε ζήτημα θα έχει τη δυνατότητα να δίνει απαντήσεις αλλά ταυτόχρονα να γεννά νέα ερωτήματα (ως αποτέλεσμα των πρότερων απαντήσεων), άρα να μας εξελίσσει διαρκώς μέσα από αυτή τη διαδικασία. Στην πορεία της "ένωσης", θα υπάρξουν πολλές απομυθοποιήσεις, καθώς τόσο επιστημονικά, όσο και θεολογικά δεδομένα, είτε θα απορριφθούν, είτε θα "μεταλλαχθούν", πάντως θα υπάρξει μία νέα κατάσταση όπου ο άνθρωπος θα προσεγγίζει πλέον ολοκληρωμένα τον κόσμο του και τη σχέση του με αυτόν.
Προσωπικά πιστεύω πως η επιστήμη και η θρησκεία/πίστη αποτελούν αλληλοσυμπληρούμενες κι όχι αντιμαχόμενες "γραμμές". Αν θέλετε τη γνώμη μου, η συνεργασία θρησκείας κι επιστήμης αποτελούν τον επιτυχή συνδυασμό του διπλού διπόλου "Αίσθηση-Διαίσθηση" και "Λογική-Συναίσθημα", με την αίσθηση και τη λογική να εκπροσωπούνται από την επιστήμη και τη διαίσθηση με το συναίσθημα να εκπροσωπούνται από τη θρησκεία. Πάνω σε αυτή τη θεώρηση, κινούνται κάποια φιλμ των τελευταίων ετών ("What the bleep do we know", "What the bleep do we know - Down the rabbit hole", "The secret", αλλά και το πρώτο μέρος του "Zeitgeist") που σκοπό έχουν να μας γνωστοποιήσουν και να απομυθοποιήσουν κάποιες παραμέτρους της σχέσης μας με το σύμπαν.
A.E.T.E.R.N.I.T.A.S.