- Πολιούχοι Άγιοι - .-= ΜΥΘΟΣ & ΘΡΗΣΚΕΙΑ =-.
Γνωρίζω, σημαίνει, προ πάντων, καταλαβαίνω, δηλαδή μια πράξη διανοητική που ξεπερνάει τις ικανότητες του ζώου. Ό,τι θυμόμαστε χρησιμεύει για υλικό του νου, ο οποίος αξιοποιεί αυτό το υλικό με βάση τους κανόνες της λογικής και του οποίου επιστέγασμα, σε πάρα πολλές περιπτώσεις, είναι η αφαίρεση.
Το ζώο «γνωρίζει», χωρίς να έχει συνείδηση του πράγματος. Απ’ό,τι φαίνεται, δεν κάνει αναφορά της γνώσης του στον εαυτό του. Κάθε γνώση του, καρπός, πάντοτε, ατομικής εμπειρίας, έχει μονάχα την αξία ενός σήματος – σήμα-εικόνα, σήμα-μορφή, σήμα-ήχος, σήμα-τονισμός, σήμα-χρώμα, σήμα-κίνηση, σήμα-οσμή, σήμα-γεύση, σήμα-αφή … στο οποίο το ζώο αποκρίνεται με μιαν αυτόματη αντίδραση (εξαρτημένο αντανακλαστικό).
Φτάνουμε στο σημείο να διερωτηθούμε αν αυτό που ονομάζουμε γνώση, αναφερόμενοι στους εαυτούς μας, υπάρχει και στα ζώα σαν κάτι παραπάνω από αόριστη υποτυπώδης κατάσταση.
Τα αισθητηριακά αγγέλματα επιτρέπουν άραγε στο ζώο να προχωρεί σε αφαιρέσεις ;
Είναι μάλλον απίθανο. Το πολύ πολύ η αφαιρετική ικανότητα να διαγράφεται κάπως στα Θηλαστικά (κυρίως στα Πρωτεύοντα ανθρωποειδή). Η βάση της νόησης εξακολουθεί να είναι περιορισμένη και η γνώση-σήμα εντάσσεται μέσα σε ένα σύμπλεγμα τελεοκρατούμενων πράξεων.
Φιλικά
Κηφεύς
Ου τα πάντα τοις πάσι ρητά.
========================================================
Αγαπητέ Κηφέα, συμφωνώ σχετικά με αυτό που λες:
quote:
Το ζώο «γνωρίζει», χωρίς να έχει συνείδηση του πράγματος. Απ’ό,τι φαίνεται, δεν κάνει αναφορά της γνώσης του στον εαυτό του. Κάθε γνώση του, καρπός, πάντοτε, ατομικής εμπειρίας, έχει μονάχα την αξία ενός σήματος – σήμα-εικόνα, σήμα-μορφή, σήμα-ήχος, σήμα-τονισμός, σήμα-χρώμα, σήμα-κίνηση, σήμα-οσμή, σήμα-γεύση, σήμα-αφή … στο οποίο το ζώο αποκρίνεται με μιαν αυτόματη αντίδραση (εξαρτημένο αντανακλαστικό).
Παρόλα αυτά, μου ήρθε στο νου το γεγονός ότι κάποια δελφίνια αρκετές φορές έχουν σώσει ή έχουν "ειδοποιήσει" κάποιους ναυαγούς από τους καρχαρίες που βρίσκονται κοντά κι ενδεχομένως να τους σκοτώσουν.
Αυτή η αντίδραση τους όμως δε νομίζω να γίνεται εξαιτίας κάποιας ατομικής τους εμπειρίας ούτε να έχει την αξία ενός σήματος. 
In anticipation of my resurrection...
Το δέχομαι.
Βέβαια θα μπορουσα να προσθέσω, ότι η εξαίρεση επιβεβαιώνει τον κανόνα.
Όπως και το ότι για να συμπεριλάβω αυτές τις εξαιρέσεις προσέθεσα:
quote:
Το πολύ πολύ η αφαιρετική ικανότητα να διαγράφεται κάπως στα Θηλαστικά (κυρίως στα Πρωτεύοντα ανθρωποειδή)
Γράφοντας τη λέξη "κυρίως στα πραωτεύοντα ανθρωποειδή", αφήνω περιθώριο για την ύπαρξη τέτοιου είδους εξαιρέσεων. Και πιστεύω ότι πρέπει να υπάρχουν και άλλες, πράγματι, εξαιρέσεις.
Πάντως, όπως και νάχει, έχεις πέρα για πέρα δίκιο στην συγκεκριμένη περίπτωση.
Φιλικά
Κηφεύς
Απλά η συγκεκριμένη σκέψη μου ήρθε στο νου πολύ αυθόρμητα κι απλά την κατέθεσα. 
In anticipation of my resurrection...
Σε προηγούμενο μήνυμά μου της 26ης Ιουνίου 2008, ανέφερα:
quote:
Γνωρίζω, σημαίνει, προ πάντων, καταλαβαίνω, δηλαδή μια πράξη διανοητική που ξεπερνάει τις ικανότητες του ζώου. Ό,τι θυμόμαστε χρησιμεύει για υλικό του νου, ο οποίος αξιοποιεί αυτό το υλικό με βάση τους κανόνες της λογικής και του οποίου επιστέγασμα, σε πάρα πολλές περιπτώσεις, είναι η αφαίρεση.
Δεν θεωρώ ότι θα ήταν μεγάλη παρέκβαση από το θέμα μας να αναφερθώ σήμερα για τη σχέση που έχουν μεταξύ τους οι έννοιες "Γνώση" και "Αλήθεια", αφού αυτές δρουν υποβοηθητικά στο θέμα μας που αφορά "Το νόημα της Ζωής".
Αντικειμενικός σκοπός της Επιστήμης είναι η Αλήθεια και της Θρησκείας ο Θεός .
Όμως στην τελική εμπειρία , Θεός και Αλήθεια είναι μία και η αυτή πραγματικότητα και ο κοινός σκοπός Επιστήμης και Θρησκείας είναι η άμεση αντίληψη αυτής της Πραγματικότητας .
Το θέμα είναι , αν έχουμε την δυνατότητα για αντικειμενική προσέγγιση αυτής της Πραγματικότητας .
Ας ψάξουμε για τα όρια των εποπτικών μας φυσικών ικανοτήτων .
Η πλήρης φυσική περιγραφή του Σύμπαντος από ένα μέρος του, τον άνθρωπο , όταν μάλιστα εμπεριέχεται στο Σύμπαν , δεν είναι δυνατή .
Μία θεωρία που θα περιελάμβανε ολόκληρο το Σύμπαν θα μπορούσε να εξηγήσει κάθε τι που συμβαίνει σ’ολόκληρο το Σύμπαν ανά πάσα χρονική στιγμή .
Αυτό όμως θα απαιτούσε την δυνατότητα της έκτασης της παρατήρησης και του πειραματισμού σ’ολόκληρο το Σύμπαν την δεδομένη στιγμή . Πράγμα που είναι αδύνατον για τα ανθρώπινα όρια και μέτρα μας .
Η ύστατη θεωρία , σαν το Άγιο Δισκοπότηρο , μοιάζει να είναι κάτι που πάντοτε το αναζητούμε , αλλά ποτέ δεν το βρίσκουμε .
Όταν παρατηρούμε ένα αντικείμενο , δεν μπορούμε να συλλάβουμε παρά την ασυνεχή αντανάκλαση της πραγματικότητάς του , μεταβαλλόμενη ανάλογα με τα διαφορετικά εποπτικά μέσα που χρησιμοποιούμε .
Οι Heisenberg και Bohr κατέστησαν σαφές , ότι είναι πιο λογικό να κρίνουμε την συμπεριφορά του υποκειμένου που παρατηρεί , παρά την πραγματικότητα του αντικειμένου που παρατηρείται , διότι η παρατήρηση , σαν συμμετοχική διαδικαστική παρέμβαση , σχηματοποιεί υποκειμενικά τα παρατηρούμενα αντικείμενα , και απλά η νομιμότητα των «γιατί» μας , δηλαδή των αναζητήσεων σημασίας που επιχειρούμε , ισχύει στην μακροσκοπική μας κλίμακα και στην καθημερινή ζωή μας , αλλά από τη στιγμή που βγαίνουμε από τα όρια της ανθρώπινης εμπειρίας , μπορεί να γίνει η φυσική πηγή άτοπων ερωτημάτων .
Και ο λόγος που πρέπει να απαλλαγούμε από τις άτοπες και άσκοπες ερωτήσεις , είναι όχι γιατί δεν έχουν απάντηση , αλλά γιατί οι ίδιες , εμπεριέχουν το στοιχείο του …«πλαστού» και της χρήσης πλαστών δεδομένων .
Η αναζήτηση της ακρίβειας και της αλήθειας στον χειρισμό των νοητικών εργαλείων της Γνώσης μας , μπορεί να αποκαλυφθεί τραυματική εμπειρία , εάν διαφοροποιήσουμε τις συντεταγμένες , έτσι ώστε άθελά μας οι ερωτήσεις μας να γίνουν παράλογες .
Παραδείγματος χάριν :
- Τι υπάρχει πίσω από τα όρια του Σύμπαντος ;
Μα το Σύμπαν περικλείει , εξ ορισμού , τα πάντα !
- Τι υπήρχε πριν την δημιουργία του Σύμπαντος ;
Αλλά ο χρόνος δημιουργήθηκε μαζί με το Σύμπαν !
Ο Claude Bernard ( 1813 – 1878 . Γάλλος ιατροφιλόσοφος . Θεμελιωτής της σύγχρονης πειραματικής φυσιολογίας ) λέει :
« Η φύση του πνεύματός μας , μας παρακινεί να αναζητήσουμε την “ουσία” ή το “γιατί” των πραγμάτων . Η πείρα , μας μαθαίνει , ότι δεν μπορούμε να πάμε πιο πέρα από το “πώς”… » .
Παρόμοια αντίρρηση εκφράζεται και μέσα από την θεωρία της ανθρωπικής αρχής .
Δηλαδή , την θεωρία που παίρνει σαν βάση της ερμηνείας του κόσμου , την ύπαρξή μας .
Σύμφωνα με αυτήν , θα ήταν επιθυμία φρόνησης και θέληση ταπεινοφροσύνης , να μη ζητάμε να απαντήσουμε στο «γιατί» , αλλά να ψάχνουμε να βρούμε τους νόμους που διέπουν την ύπαρξή του .
Όταν ερωτάμε :
Γιατί ο άνθρωπος κατασκευάζει έργα τέχνης ή αυτοκίνητα , το ερώτημα αφορά μίαν ανθρώπινη πρόθεση και πρακτική . Είναι δηλαδή ένα επιστημονικό ερώτημα .
Όταν , όμως , ερωτάμε : Γιατί δημιουργήθηκε το Σύμπαν , δηλαδή μεταφυσικό ερώτημα , προϋποθέτουμε , ότι ο κόσμος υπακούει σε μια διανοητική , εσκεμμένη , εκούσια συμπεριφορά , όμοια με την συμπεριφορά της ανθρώπινης σκέψης , ότι είναι καμωμένος κατ’εικόνα των διανοητικών δομών του ανθρώπινου εγκεφάλου .
Εάν δεχθούμε την θεϊκή μας προέλευση σαν δεδομένη , τότε και μόνον τότε , νομιμοποιούμε «επιστημονικά» το ερώτημα .
Αλλά ο εξωτερικός κόσμος δεν έχει διανοητικές δομές ανάλογες με τις δικές μας και επομένως , οι έννοιες που διαμορφώνει το πνεύμα μας , δεν είναι έγκυρες , αν οι άνθρωποι εμφανίζονταν από την Γή .
Φιλικά
Κηφεύς
Ου τα πάντα τοις πάσι ρητά.
Από τα πρώτα στάδια της ύπαρξής τους , οι άνθρωποι , έμαθαν να προβάλλουν τους εαυτούς τους με τις ιδιότητές τους πάνω στα όντα και τα πράγματα , στην προσπάθεια να αντιληφθούν την θεότητα ή να εξηγήσουν τον φυσικό κόσμο .
Εάν ερωτήσουμε ένα μικρό παιδί : Όταν πηγαίνεις βόλτα το βράδυ , τι κάνει το φεγγάρι ;
Θα μας απαντήσει : Έρχεται μαζί μου , με ακολουθεί !
Και εάν το ερωτήσουμε : Και τι είναι αυτό που το κάνει να κινείται ;
Θα μας απαντήσει : Εγώ όταν περπατώ !
Βλέπουμε , με αυτό το απλό παράδειγμα , ότι στην παιδική ηλικία ο φυσικός κόσμος και το ΕΓΩ είναι μία ενότητα . Αργότερα χωρίζονται , αλλά ποτέ ολοκληρωτικά . Πάντα κάποια τμήματα του ΕΓΩ μας μένουν προσδεδεμένα με τον φυσικό κόσμο .
Συχνά , αλλοιώνουμε με ανθρωπομορφικά τεχνάσματα , την έννοια ή την παρατήρηση , προκειμένου να την εντάξουμε στο πεδίο γνώσης μας .
Για παράδειγμα , η έννοια του «απείρου» κινείται στον ιδεατό χώρο , χωρίς καμμία αντικειμενική ή πειραματική αντιστοιχία . Όμως αυτό δεν μας εμποδίζει να την χρησιμοποιούμε ευχερώς σήμερα , ειδήμονες και μη .
Το μέγεθος της άγνοιάς μας , είναι ανάλογο με το βάθος της πεποιθήσεώς μας σε ότι αφορά το καλό και το κακό , το δίκαιο και το άδικο , τη ζωή και το θάνατο και όλα τα δίπολα του κόσμου μας .
Το ότι ξέρουμε τα όρια των ανθρωπίνων δυνατοτήτων μας , σημαίνει μήπως ότι μπορούμε να βάλουμε τον νού μας στην υπηρεσία του εαυτού μας , για την ανεύρεση της Αλήθειας ;
Φιλικά
Κηφεύς
Ου τα πάντα τοις πάσι ρητά.
Ένα σύστημα ανάλυσης και σύνθεσης , όπως είναι ο εγκέφαλός μας , είναι άραγε δυνατόν να αυτοαναλυθεί , και να αυτοσυντεθεί , τροποποιώντας την ίδια την συμπεριφορά του και τα τελικά αποτελέσματα της λειτουργίας του ;
Υπάρχει τρόπος και δυνατότητα , να αρθεί η ανθρώπινη λογική πάνω από τα δεσμά του χρόνου , του χώρου και της αιτιότητας ;
Ανηλεή ερωτήματα , στα οποία καλείται να απαντήσει ο ίδιος μας ο νούς . Κριτής μαζί και κρινόμενος .
Θα περίμενε κανείς , και το πεδίο εξερεύνησης των ανθρωπίνων γνώσεων να είναι περιορισμένο , γιατί ο χειρισμός που επιβάλλουμε στις πληροφορίες που μας έρχονται από τον εξωτερικό κόσμο, ορίζεται υποχρεωτικά, από το καλούπι της σκέψης μας και την μήτρα της διάνοιάς μας .
Η μοναδικότητα όμως και ιδιαιτερότητα του ανθρώπινου πνεύματος , εμπεριέχεται στην ουσία του , και όχι στην δυνατότητα της πολλαπλής έκφρασής του .
Όταν γράφουμε ένα ποίημα για το φεγγάρι , δεν ξεκινάμε ούτε από το πρόγραμμα της ΝΑSΑ , ούτε από τις παλίρροιες που προκαλεί .
Με τον ίδιο τρόπο , όταν προσπαθούμε να προσεγγίσουμε την θεότητα , δεν μπορούμε να ξεκινάμε από τις βιολογικές ή άλλες έρευνες .
Ο τρόπος , με τον οποίο το σύνολο των κανόνων που ορίζουν την ηθική μας , περιγελά την φυσική σκληρότητα , είναι η απόδειξη , ότι ο πνευματικός μας κόσμος μπορεί να αρθεί πάνω από τα στενά σύνορα που οριοθετούν οι φυσικές μας ικανότητες και εγγραφές .
Η ίδια η Φύση , με την φυσική της επιλογή , δημιουργεί ένα περιβάλλον καθολικής ανηθικότητας , μέσω του οποίου επιδιώκει την εμφάνιση του αδύνατου και του δυσπροσάρμοστου .
Με αυτό τον τρόπο αναδεικνύει τα μέσα και τις αρετές – όπως δικαιοσύνη , αλτρουϊσμός , αγάπη , έλεος – , μέσω των οποίων μπορούμε να ξεπεράσουμε την ανθρώπινη φύση μας .
Ο άνθρωπος είναι η μόνη οντότητα που έχει την δυνατότητα και ικανότητα , να μεταφέρει στον εσωτερικό του κόσμο και να κάνει προσωπική του υπόθεση , ο καθένας ξεχωριστά , ολόκληρη την Πλάση , με τις δημιουργικές και καταστροφικές δυνάμεις της , με τις έλξεις και τις απωθήσεις της , με τα πάθη για επικράτηση , αλλά και της ισότητας και δικαιοσύνης , με την γέννηση μιάς ζωής ή τον αφανισμό της.
Φιλικά
Κηφεύς
Ου τα πάντα τοις πάσι ρητά.
Κατά τον Ζάκ Μονό ( 1910 – 1976 . Γάλλος Βιολόγος και γενετιστής . Βραβείο Νόμπελ ) :
« Η ηθική είναι από την φύση της , μη αντικειμενική , αποκλεισμένη για πάντα από το πεδίο της Γνώσης » , αποτελεί τον ένα πόλο του δίπολου της γνωσιολογικής δυνατότητας του ανθρώπου , έχοντας στον αντίποδά της τον επιστημονικό διαλογισμό .
Όμως , η ηθική και η γνώση είναι αναπόφευκτα συνδεδεμένες μέσα στην πράξη και από αυτήν .
Η πράξη , σαν βίωμα , θέτει σε κίνηση ή σε αμφισβήτηση , συγχρόνως , την γνώση και τις αξίες .
Κάθε πράξη σημαίνει μία ηθική , υπηρετεί ή βλάπτει ορισμένες αξίες , ή αποτελεί μίαν επιλογή αξιών , ή έχει αυτή την αξίωση . Ωστόσο , κάθε πράξη , υποθέτει κατ’ανάγκην μίαν γνώση .
Η Αλήθεια , αυτή καθ’εαυτή , δεν περιέχει καμμία ηθική αρχή .
Ο άνθρωπος όμως , που πορεύεται προς την Αλήθεια , διαποτίζεται από αυτήν την ηθική αρχή στην προσπάθεια που καταβάλλει . Σε κάθε βήμα του , αντιμετωπίζει θέμα ηθικών επιλογών .
Παραφράζοντας αυτό που έγραψε στο « Τύχη και Αναγκαιότητα » ο Ζάκ Μονό ότι :
« Ο άνθρωπος ξέρει επί τέλους ότι είναι μόνος μέσα στην αδιάφορη απεραντοσύνη του Σύμπαντος , απ’όπου αναδύθηκε κατά τύχη » , θα μπορούσαμε να πούμε ότι :
« Ο άνθρωπος , ξέρει επιτέλους ότι είναι μόνος μέσα στην αδιάφορη απεραντοσύνη της φυσικής του ύπαρξης , απ’όπου είναι αδύνατον να αναδυθεί κατά τύχη » .
Πόσο μοιάζουν φαινομενικά το « γιατί υπάρχουμε » και το « γιατί βρέχει » , και πόσο σκληρή είναι η τελική παραδοχή , ότι η νομιμότητα του καθενός από αυτά τα ερωτήματα είναι εντελώς διαφορετική .
Τα λελογισμένα όρια της διαλογιζόμενης διάνοιάς μας , μας στερούν την ηδονή να θέτουμε τα ερωτήματα , ακριβώς αυτά , που μας είναι πιο αγαπητά .
Αλλά , δεν ωφελεί να διαλογιζόμαστε επάνω στην ικανότητα ή μη του « διαλογίζεσθαι » . Εάν συζητάμε για τα περιορισμένα όρια των δυνατοτήτων μας , σίγουρα θα τα διατηρήσουμε . Άλλωστε , σύμφωνα και με μία Σουφική Σοφία :
« ο αληθινός εραστής της Γνώσης προσπερνά τις σοφίες , ενώ ο αμαθής περίεργος σκοντάφτει σ’αυτές » .
Φιλικά
Κηφεύς
Ου τα πάντα τοις πάσι ρητά.