- ΑΠΟΛΛΩΝΙΟΣ Ο...."ΝΑΖΩΡΑΙΟΣ"? - .-= ΜΥΘΟΣ & ΘΡΗΣΚΕΙΑ =-.

Γεμίζει η καρδιά μου με ανείπωτη χαρά να ανταποκρίνομαι στο ζεστό και εγκάρδιο καλωσόρισμα που μας απευθύνατε. Σας ευχαριστώ εκ μέρους του πιο αρχαίου τάγματος μοναχών του κόσμου. Σας ευχαριστώ εκ μέρους της μητέρας των θρησκειών και σας ευχαριστώ στο όνομα των εκατομμυρίων και εκατομμυρίων Ινδών όλων των τάξεων και όλων των αιρέσεων.

Τις ευχαριστίες, επίσης, σε κάποιους από τους ομιλητές αυτού του συνεδρίου οι οποίοι, αναφερόμενοι στους εκπροσώπους της Ανατολής, σας είπαν ότι εκείνοι οι άνθρωποι από την μακρινή Ανατολή θα έπρεπε να τιμηθούν γιατί έσπειραν στις διαφορετικές χώρες την ιδέα της ανεκτικότητας. Είμαι περήφανος που ανήκω σε μια θρησκεία η οποία έχει διδάξει στον κόσμο την ανεκτικότητα αλλά και την παγκόσμια αποδοχή. Δεν πιστεύουμε μόνο στην παγκόσμια ανεκτικότητα αλλά αποδεχόμαστε και όλες τις θρησκείες ως αληθινές. Είμαι περήφανος που ανήκω σε ένα έθνος που έχει περιθάλψει τους διωκόμενους και πρόσφυγες όλων των θρησκειών και των εθνών της γης. Είμαι περήφανος να σας πω ότι έχουμε μαζέψει στο στήθος μας τα κατάλοιπα των Ισραηλιτών, που ήρθαν στην Νότια Ινδία όταν αναζήτησαν καταφύγιο μετά την καταστροφή του ναού τους από την Ρωμαϊκή τυραννία.

Είμαι περήφανος που ανήκω σε μια θρησκεία που περίθαλψε και δέχτηκε το κατάλοιπο του Ζωροαστρικού έθνους. Θα σας μεταφέρω λίγες γραμμές από έναν ύμνο που θυμάμαι να επαναλαμβάνω από την παιδική μου ηλικία, και ο οποίος κάθε ημέρα επαναλαμβάνεται από εκατομμύρια ανθρώπους:

«Όπως τα διαφορετικά ρεύματα έχοντας τις πηγές του σε διαφορετικά μέρη, συγκεντρώνουν το νερό τους, όλα, μέσα στην θάλασσα, έτσι, ω Κύριες, τα διαφορετικά μονοπάτια τα οποία παίρνουν οι άνθρωποι μέσα από τις διαφορετικές τους κλίσεις, όσο διαφορετικά κι αν φαίνονται, με καμπύλες ή με ευθείες, όλα οδηγούν σε Εσένα»

Το παρόν συνέδριο, το οποίο είναι από τις πιο σεβαστές συγκεντρώσεις που έχουν γίνει ποτέ, είναι από μόνο του μια δικαίωση, μια διακήρυξη της θαυμάσιας διδασκαλίας που ευαγγελίζεται η Μπαγκαβάτ Γκίτα:

«Οποιοιδήποτε έρχονται σε Εμένα, με οποιαδήποτε μορφή, τους προσεγγίζω, όλοι οι άνθρωποι αγωνίζονται μέσα από τα μονοπάτια, τα οποία στο τέλος οδηγούν σε Εμένα»

Η απάρνηση ως υπόβαθρο της ηθικής

“Αυτή η εγκατάλειψη, αυτή η απάρνηση της προσπάθειας, είναι το υπόβαθρο της ηθικής. Η απάρνηση είναι η ίδια η βάση πάνω στην οποία στηρίζεται η ηθική. Ποτέ δεν κηρύχτηκε κανένας ηθικός κανόνας, που να μην έχει σαν βάση του την απάρνηση. Η ηθική πάντα λέει: “Όχι ο εαυτός μου, αλλά ο μη εαυτός μου”.” (σ. 22)

Ο φόβος για απώλεια της ατομικότητας.

“Τέλειος αυτομηδενισμός είναι το ιδεώδες της ηθικής. Αν ζητήσετε από τον κόσμο να μην σκέπτεται την ατομικότητά του, τρομάζει. Φοβάται πάρα πολύ μήπως χάσει εκείνο που ονομάζει ατομικότητά του. Ταυτόχρονα, ο ίδιος κόσμος δηλώνει ότι τα υψηλότερα ιδανικά της ηθικής είναι σωστά, χωρίς να σκέφτεται ούτε για μια στιγμή πως ο σκοπός το τέρμα, η σκέψη κάθε ηθικής είναι η καταστροφή, κι όχι η οικοδόμηση, του ατόμου” (σ. 22)

Ο αγώνας προς το Άπειρο ως προϋπόθεση της ηθικής

“Η αναζήτηση του Απείρου, αυτός ο αγώνας για την κατανόηση του Απείρου, αυτή η προσπάθεια να μεταβούμε πέρα από τους φραγμούς των αισθήσεών μας, σαν έξω από την ύλη, για τη φανέρωση του πνευματικού ανθρώπου, αυτός ο μόχθος, μέρα και νύχτα, για να κάνουμε το Άπειρο ένα με το είναι μας – αυτή η μάχη είναι η πιο μεγαλειώδης κι η πιο ένδοξη που μπορεί να δώσει ο άνθρωπος. Μερικά άτομα βρίσκουν την πιο μεγάλη ευχαρίστηση στο φαΐ. Δεν έχουμε το δικαίωμα να τους την αρνηθούμε. Άλλοι βρίσκουν την πιο μεγάλη ευχαρίστηση στην απόκτηση ορισμένων πραγμάτων. Δεν έχουμε το δικαίωμα να τους πούμε πως δεν θα έπρεπε. Αλλά κι αυτοί δεν έχουν πάλι δικαίωμα να πούμε “όχι” στον άνθρωπο που βρίσκει την πιο υψηλή ευχαρίστηση στην πνευματική σκέψη.” (σ. 25)

Η ηθική ως μέσο και όχι ως σκοπός. Γιατί να κάνουμε το καλό;

“Γιατί να κάνουμε το καλό; Το να κάνουμε το καλό είναι μια δευτερεύουσα υπόθεση. Πρέπει να έχουμε ένα ιδανικό. Η ίδια η ηθική δεν είναι το τέρμα, αλλά το μέσο για το φτάσιμο τους σκοπού. Αφού λοιπόν δεν υπάρχει εκεί το τέρμα, γιατί να είμαστε ηθικοί; Γιατί πρέπει να κάνω το καλό στους άλλους ανθρώπους και να μη τους βλάπτω; Αν η ευτυχία είναι ο στόχος της ανθρωπότητας, γιατί να μην κάνω ευτυχισμένο τον εαυτό μου και τους άλλους δυστυχείς; Τι με εμποδίζει;” (σ. 23)

Η σπουδαιότητα της κατάκτησης της εσωτερικής (και όχι μόνο) της εξωτερικής φύσης.
Ο ρόλος της θρησκείας.

“Η κατάκτηση της εξωτερικής φύσης είναι κάτι ωραίο και σπουδαίο, αλλά σπουδαιότερη ακόμα είναι η κατάκτηση της εσωτερικής μας φύσης. Είναι ωραίο και σπουδαίο να ξέρουμε τους νόμους που κυβερνούν τα άστρα και τους πλανήτες, αλλά είναι άπειρα καλύτερο και σπουδαιότερο να μάθουμε τους νόμους που κυβερνούν τα πάθη, τα αισθήματα, τη θέληση της ανθρωπότητας. Τούτη η κατάκτηση του εσώτερου ανθρώπου, η κατανόηση των λεπτών λειτουργιών που υπάρχουν μέσα στον ανθρώπινο νου, κι η γνώση των θαυμάσιων μυστικών του, ανήκουν αποκλειστικά στη θρησκεία.” (σ. 24)

Ο όχλος θαυμάζει μόνο το εξωτερικό

“Ο ανθρώπινος νους – θέλω να πω ο κοινός ανθρώπινος νους – αρέσκεται να βλέπει μεγάλα υλικά γεγονότα. Ο κοινός άνθρωπος δεν καταλαβαίνει τίποτα το λεπτοφυές. Καλά είπαν, πως ο όχλος θαυμάζει το λιοντάρι που σκοτώνει χίλια πρόβατα, και δε σκέπτεται ούτε για μια στιγμή ότι ο θάνατος των προβάτων αποτελεί το στιγμιαίο θρίαμβο του λιονταριού. Ο όχλος βρίσκει ευχαρίστηση μόνο σε εκδηλώσεις φυσικής δύναμης. Αυτή είναι η κανονική πορεία της κοινής ανθρωπότητας. Καταλαβαίνει και βρίσκει ευχαρίστηση σε καθετί που είναι εξωτερικό.” (σ. 24)

Οι θρησκείες του μέλλοντος πρέπει να έχουν αλληλοσεβασμό και να αγκαλιάσουν όλο το φάσμα της ανθρώπινης σκέψης και δράσης

“Τα θρησκευτικά ιδεώδη του μέλλοντος πρέπει να αγκαλιάσουν κάθε τι που υπάρχει στον κόσμο κι είναι ωραίο και μεγάλο και ταυτόχρονα να έχουν άπειρες πιθανότητες για μελλοντική ανάπτυξη. Ό,τι υπήρξε καλό από το παρελθόν πρέπει να διατηρηθεί και να αφήσουμε ανοιχτές τις πόρτες για μελλοντικές προσθήκες στην παρακαταθήκη που υπάρχει. Οι θρησκείες πάλι πρέπει να είναι περιεκτικές και να μη κοιτούν η μια την άλλη με περιφρόνηση, επειδή οι ιδιαίτερες ιδέες τους για το Θεό είναι διαφορετικές.” (σ. 26-27)

“Αυτό που χρειάζεται είναι ένα αίσθημα συναδέλφωσης ανάμεσα στα διάφορα είδη θρησκειών - αφού μαζί ή θα σταθούν ή θα πέσουν – ένα αίσθημα συναδέλφωσης που πηγάζει από αμοιβαία εκτίμηση και σεβασμό, κι όχι εκείνη τη συγκαταβατική πατρωνική ψευτοέκφραση καλής θέλησης, που είναι δυστυχώς της μόδας σε πολλούς σήμερα.” (σ. 27)

ΟΜΙΛΙΑ: Η ΑΛΗΘΙΝΗ ΦΥΣΗ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ

Η πτώση του ανθρώπου ως κοινή αντίληψη σε όλες τις θρησκείες

Είναι σημαντικό το γεγονός πως όλες οι θρησκείες, χωρίς καμιά εξαίρεση, δέχονται πως ο άνθρωπος ξέπεσε από εκείνο που υπήρξε, είτε το επενδύουν με μυθολογικές λέξεις, ή με την καθάρια γλώσσα της φιλοσοφίας, ή ακόμα με ωραίες εκφράσεις της ποίησης. Μέσα από κάθε γραφή και κάθε μυθολογία βγαίνει ένα μοναδικό γεγονός: Ότι ο άνθρωπος είναι μια κατάπτωση αυτού που κάποτε υπήρξε.” (σ. 31)

Θρησκευτικές και επιστημονικές προλήψεις και “μύθοι”

“Αν είναι σωστό ότι οι άνθρωποι πρέπει να περιγελούν τη θρησκεία, επειδή οι περισσότερες θρησκείες λένε πως πρέπει να πιστεύουμε στις μυθολογίες που δίδαξε ο “Α” ή ο “Β” προφήτης, τότε κανείς θα έπρεπε μα περιγελάσει περισσότερο κάτι σύγχρονους. Στην σημερινή εποχή, αν κάποιος αναφέρει εδάφια των λόγων ενός Μωυσή ή ενός Βούδα ή ενός Χριστού, γίνεται περίγελως, αλλά αν δώσει το όνομα ενός Χάξλευ, ενός Τυντάλ, ενός Δαρβίνου, τον αποδέχονται αδιαμαρτύρητα. Για πολλούς είναι αρκετό “το είπε ο Χάξλευ”. Είμαστε πραγματικά ελεύθεροι από προλήψεις! Εκείνη ήταν μια θρησκευτική πρόληψη κι αυτή μια επιστημονική πρόληψη, μόνο που διαμέσου εκείνης της πρόληψης προήλθαν ζωογόνες ιδέες πνευματικότητας, ενώ διαμέσου και μέσα από αυτή την σύγχρονη πρόληψη προήλθε λαγνεία και πλεονεξία. Εκείνη η πρόληψη ήταν η λατρεία του Θεού, κι αυτή είναι η λατρεία του βρωμερού κέρδους, της φήμης και της δύναμης. Αυτή είναι η διαφορά.” (σ. 33)

Ο αληθινός και ο φαινόμενος άνθρωπος.
Η ψευδαίσθηση της σκλαβιάς.

“Ο χρόνος αρχίζει με το νου, ο χώρος, επίσης βρίσκεται μέσα στο νου. Η αιτιότητα δεν μπορεί να ισχύσει χωρίς το χρόνο, χωρίς την ιδέα της διαδοχής δεν μπορεί να υπάρξει καμιά σχέση αιτιότητας. Άρα χρόνος, χώρος κι αιτιότητα υπάρχουν μέσα στο νου, κι αφού ο Άτμαν βρίσκεται πέρα από του νου, κι είναι άμορφος, πρέπει να είναι πέρα από το χρόνο, πέρα από τον χώρο και πέρα από την αιτιότητα. Αφού λοιπόν είναι πέρα από τον χρόνο, τον χώρο και την αιτιότητα, ο Άτμαν θα πρέπει να είναι άπειρος.

Σε αυτό το σημείο έρχεται η πιο υψηλή θεωρία της φιλοσοφίας μας. Το άπειρο δεν μπορεί να είναι δύο. Αν η Ψυχή είναι άπειρη, τότε δεν μπορεί να υπάρχει παρά μόνο μία Ψυχή, κι όλες οι ιδέες που έχουμε για διάφορες ψυχές – εσείς να έχετε μια ψυχή, εγώ μια άλλη κ.ο.κ. – δεν είναι αληθινές. Ο Αληθινός Άνθρωπος λοιπόν, είναι μοναδικός κι άπειρος, είναι το παντού παρόν Πνεύμα. Κι ο φαινόμενος άνθρωπος δεν είναι παρά ένας περιορισμός μονάχα εκείνου του Αληθινού Ανθρώπου.

(…) Ο Αληθινός Άνθρωπος, το Πνεύμα, όντας πέρα από την αιτία και το αποτέλεσμα, δεν είναι περιορισμένος από τον χρόνο και τον χώρο, και κατά συνέπεια πρέπει να είναι ελεύθερος. Ποτέ δεν υπήρξε δεσμευμένος, ούτε ήταν δυνατό να δεσμευτεί. Ενώ ο φαινόμενος άνθρωπος, η αντανάκλαση, είναι περιορισμένος από το χρόνο, το χώρο και την αιτιότητα, επομένως είναι δεσμευμένος. Μάλλον, στην γλώσσα μερικών φιλοσόφων μας φαίνεται σαν να είναι δεσμευμένος, στην πραγματικότητα όμως δεν είναι.” (σ. 36-37)

Ατομικότητα υπάρχει μόνο στο Άπειρο.

Τι είναι η ατομικότητα; Πολύ θα ήθελα να τη δω. Το μωρό δεν έχει μουστάκι, όταν μεγαλώσει και γίνει άντρας, ίσως, αποκτήσει μουστάκι και γένια. Η ατομικότητά του θα χανόταν αν αναφερόταν στο σώμα. Αν έχανα ένα μάτι, ή αν έχανα ένα χέρι, τότε θα χανόταν η ατομικότητά μου, αν σχετιζόταν με το σώμα. Τότε ένας μεθύστακας δεν θα έπρεπε να αφήσει το πιοτό, γιατί θα έχανε την ατομικότητά του. Κι ένας κλέφτης δεν θα έπρεπε να γίνει καλός άνθρωπος, από το φόβο μήπως χάσει την ατομικότητά του. Αλήθεια κανένας δε θα έπρεπε να αλλάξει τις συνήθειές του, εξαιτίας τούτου του φόβου. Ούτε και στη μνήμη μπορεί να υπάρχει η ατομικότητα. Ας υποθέσουμε πως από ένα χτύπημα στο κεφάλι ξεχνάω όλο το παρελθόν μου, τότε χάνω την ατομικότητά μου κι έχω ξοφλήσει. Δε θυμάμαι τα δύο ή τρία χρόνια της βρεφικής μου ζωής, αν λοιπόν η μνήμη και η ύπαρξη ταυτίζονται, τότε ό,τι ξεχνάω χάνεται. Το κομμάτι της ζωής μου που δεν θυμάμαι, δεν το έζησα. Αυτή είναι μια πολύ στενή άποψη της ατομικότητας.

Δεν υπάρχει ατομικότητα παρά μόνο μέσα στο Άπειρο. Το Άπειρο είναι η μόνη κατάσταση που δεν αλλάζει. Ο,τιδήποτε άλλο, βρίσκεται σε συνεχή κατάσταση ροής. Δεν είμαστε ακόμα άτομα. Αγωνιζόμαστε να φτάσουμε στην ατομικότητα, κι αυτή είναι το Άπειρο. Αυτή είναι η αληθινή φύση του ανθρώπου.” (σ. 38-39)

Ο φόβος του θανάτου νικιέται με την συνείδηση της άπειρης ζωής μας. - Υπέρβαση της χωριστικότητας

“Ζούμε αληθινά εκείνες μόνο τις στιγμές που η ζωή μας βρίσκεται μέσα στο σύμπαν, μέσα στους άλλους. Το να ζούμε τη μικρή αυτή ζωή, αυτό είναι θάνατος, σκέτος θάνατος και για αυτό έρχεται ο φόβος του θανάτου. Ο φόβος του θανάτου μπορεί να νικηθεί μόνον όταν βιώσει ο άνθρωπος, πως όσο υπάρχει έστω και μια ζωή μέσα στο σύμπαν, πάντα θα ζει. Όταν μπορεί να πει, “βρίσκομαι μέσα στο καθετί, μέσα στον καθένα, είμαι μέσα σε όλες τις ζωές, είμαι το σύμπαν” τότε μόνο έρχεται η κατάσταση της αφοβίας.” (σ. 39)

Η ψευδαίσθηση της εξέλιξης του Ατόμου. Παράδειγμα με τρύπα στο πέπλο

“Οι αλλαγές αυτές που συμβαίνουν – οι κακοί να γίνονται καλοί, τα ζώα άνθρωποι, πάρτε τα με όποιον τρόπο θέλετε – δεν υπάρχουν μέσα στο Πνεύμα. Όλα αυτά είναι εξέλιξη της φύσης κι εκδήλωση του Πνεύματος. Ας υποθέσουμε πως υπάρχει ένα πέπλο αναμεταξύ μας που με κρύβει από εσάς, και πάνω του βρίσκεται μια μικρή τρύπα μέσα από την οποία να μπορώ να δω μερικά από τα πρόσωπά σας, μόνο μερικά. Ας υποθέσουμε τώρα πως η τρύπα αρχίζει να γίνεται όλο και πιο μεγάλη κι όσο συμβαίνει αυτό, όλο κι αποκαλύπτεται περισσότερο η σκηνή μπροστά μου, κι όταν τελικά το πέπλο εξαφανιστεί, τότε στέκομαι πρόσωπο με πρόσωπο απέναντί σας. Εσείς δεν αλλάξατε καθόλου, ήταν η τρύπα που εξελισσόταν και εσείς εμφανιζόσασταν βαθμιαία. Έτσι γίνεται και με το Πνεύμα. Δεν πρόκειται να φτάσετε σε καμία τελειότητα. Είσαστε από τώρα ελεύθεροι και τέλειοι.” (σ. 39-40)

“Είναι εκείνος ο Θεός που βρίσκεται μέσα στον ίδιο τον εαυτό σας που σας σπρώχνει να τον αναζητήσετε, να τον πραγματώσετε” (σ. 40