- Ο ΕΚΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΒΙΚΙΝΓΚΣ - .-= ΜΥΘΟΣ & ΘΡΗΣΚΕΙΑ =-.

Οι βικιπέδιες αναφέρουνε ό,τι

...προσπάθησε να μεταρρυθμίσει τον σλαβικό παγανισμό, καθιερώνοντας τη λατρεία του Περούν ως υπέρτατης θεότητας. Η προσπάθεια απέτυχε και τον οδήγησε στην απόφαση να εισαγάγει κάποια μονοθεϊστική θρησκεία από τα γειτονικά κράτη.

Ελληνόφωνη βικιπέδια:
http://el.wikipedia.org/wiki/Βλαδίμηρος_Α'_του_Κιέβου

Σύμφωνα με την γερμανόφωνη βικιπέδια:
http://de.wikipedia.org/wiki/Wladimir_I.

Μετά την απόφαση του να εισαγάγει κάποια μονοθεϊστική θρησκεία, κάλεσε θεολόγους και διαβασμένους απ όλες τις θρησκείες και αποφάσισε τελικά να ασπαστέι τον Χριστιανισμό. Σύμφωνα με την παράδοση (και τα Χρονικά του Νέστορα) απέριψε τον Ισλαμισμό, λέγοντας τα εξής: "Ο Ρως αγαπάει το ποτό και δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς αυτό"...

Σύμφωνα με την αγγλόφωνη βικιπέδια
http://en.wikipedia.org/wiki/Vladimir_I_of_Kiev

...απέριψε τον Ιουδαϊσμό, λέγοντας στους Ιουδαίους απεσταλμένους, ότι η απώλεια της Ιερουσαλήμ είναι σημάδι, ότι έχουνε εγκαταλειφθεί απο τον Θεό.

...και δεν του άρεσανε οι Εκκλησίες των Γερμανών, αλλά έμεινε κατενθουσιασμένος απο την λειτουργία στην Άγια Σοφιά.

Έτσι βαπτίστηκε Χριστιανός και ήτανε ο πρώτος ηγέτης της Ευρώπης, που παντρεύτηκε μια Πορφυρογέννητη.

Η βάπτιση του Βλαδίμιρου

Αισθάνθηκα την ανάγκη να σ'ευχαριστήσω και εγώ για την έξοχη όσο και επίπονη εργασία σου.

Ο τρόπος γραφής σου και το πλήθος των πληροφοριών που έδωσες, ιδιαίτερα για ένα θέμα με το οποίο δεν είχα ασχοληθεί ποτέ, ήταν θαυμάσια.

Συγχαρητήρια!

Φιλικά

Κηφεύς

quote:

---

Μπορούμε να πούμε λοιπόν, αγαπητέ Σαμουήλ, ότι ο
εκχριστιανισμός των Βίκινγκς, ήταν μάλλον ότι
καλύτερο μπορούσε να τους τυχει εκείνο το διάστημα...
Τους καλλιέργησε, τους έδωσε πιο λεπτή τέχνη και
γενικά τους έφερε εκεί που ήταν οι υπόλοιποι
σύγχρονοι των λαοί.

---

HASTA LA VICTORIA SIEMPRE

quote:

---

trexagireve

Φίλε Agnostic, χαίρομαι που σε ξαναδιαβάζω, απλά
ξέρεις καλά πως η λέξη εκχριστιανισμός που συνοδεύεται
απο τη λέξη επιβολή, δεν δείχνουν παρά αντιχριστιανική
διάθεση. Στο κάτω κάτω, δεν είδα να γράφεις κανένα θετικό
αποτέλεσμα... Αν παράδειγμα σταμάτησαν οι λεηλασίες των
παραλίων της Μεσογείου, του Ατλαντικού, και λοιπών περιοχών.
Αν η ζωή των Βίκινγκς έγινε πιο ήπια, πιο πολιτισμένη, αν αναπτύχθηκαν
τα γράμματα που ήταν σε πρωτόγονη μορφή, και άλλα θετικά που
σε μια τέτοια περίπτωση υπάρχουν...
Για να μη λέτε ὀτι είμαι εγώ προκατειλημένος...Θετικά υπάρχουν;
Γιατι άν δεν υπάρχυν σημαίνει ότι πάλι κάνετε επίθεση στον "κακό"
χριστιανισμό που δεν άφησε πουθενά για πουθενά την "πατρώα" θρησκεία...
Τον καημό των αμετανόητων...

---

Φίλε μου τρέχα, θα διαφωνήσω στο ότι η λέξη εκχριστιανισμός όταν συνοδεύεται από τη λέξη επιβολή δηλώνει αυτόματα και αντιχριστιανική διάθεση. Εφόσον αποφάσισα να δημιουργήσω το συγκεκριμένο θέμα και στις πηγές που μελέτησα συνάντησα περιπτώσεις εκχριστιανισμού και με επιβολή από την κεντρική εξουσία, έπρεπε να το αναφέρω, αλλιώς το θέμα θα ήταν ελλιπές.

Δεν έθεσα θέμα θετικών επακόλουθων αφού κύριος σκοπός του θέματος ήταν να σκιαγραφήσω τα γεγονότα, τις μαρτυρίες και τις διαδικασίες που έφεραν την θρησκευτική μεταστροφή των Σκανδιναβών, με παράλληλη αναφορά σε αρχαιολογικά-υλικά ευρήματα που συμπληρώνουν τα παραπάνω και που προσωπικά με εντυπωσίασαν. Αν θες μπορούμε να συζητησουμε τα θετικά αφού το έθεσες. Ένα από τα θετικά για τους σκανδιναβικούς πληθυσμούς ήταν όντως η αναπτυξη των γραμμάτων και της λογοτεχνίας. Θετικό αποτέλεσμα μπορεί να χαρακτηρισθεί και η σταθεροποίηση του εμπορικού δικτύου της δυτικής και κεντρικής Ευρώπης.

Όσο για το αν σταμάτησαν οι λεηλασίες στη Μεσόγειο, στον Ατλαντικό και αλλού...θα είμαι πιο συγκρατημένος αφού σηκώνει πολύ συζήτηση το θέμα. Θέλω να πω ότι μπορεί η Ευρώπη με τον εκχριστιανισμό των Βίκινγκς να γλίτωσε από τις λεηλασίες τους αλλά οι πόλεμοι και οι συγκρούσεις που έχουν επακόλουθο τις λεηλασίες, δεν σταμάτησαν να ταλανίζουν τους Ευρωπαίους. Αν ρίξεις μια γενική ματιά στην Ευρωπαϊκή ιστορία μετά το τέλος της εποχής των Βίκινγκς θα συναντήσεις αρκετούς αιματηρούς πολέμους στους οποίους εμπλέκονται χριστιανικά κράτη.

Ας μην ξεχνάμε ότι μερικά χρόνια μετά των εκχριστιανισμό των περισσότερων Βίκινγκς ξεκινούν οι Σταυροφορίες. Εχει άραγε κάποια σημαντική διαφορά η λεηλασία και η σφαγή ενός πληθυσμού, είτε γίνεται από χέρια ειδωλολατρών, είτε από χριστιανών? Υπάρχει διάκριση στη βία?

quote:

---

samuel1974

Ο Agnostic έκανε πολύ δουλεία, αν όμως στα περισσότερα απο αυτά που λέει βασίζεται σε ιστορικά στοιχεία συγγραφέων, στυλ Ρασιά, τότε...

---

Καταλαβαίνω τι εννοείς και πρέπει λοιπόν να ξεκαθαρίσω τη θέση μου. Γενικά επειδή η βιβλιογραφία στην Ελλάδα για το συγκεκριμένο θέμα είναι εξαιρετικά περιορισμένη αγόρασα και τον Ρασσιά (τον Γ τόμο) γνωρίζοντας πάνω κάτω το ύφος που θα συναντούσα στο βιβλίο του. Ο Ρασσιάς γενικά προσπαθεί να προβάλλει μόνο το βίαιο σκέλος της χριστιανικής επικράτησης στη Σκανδιναβία, και συχνά χρησιμοποιεί γλαφυρούς χαρακτηρισμούς για πρόσωπα και καταστάσεις, κατι το οποίο δεν εκτιμώ ιδιαίτερα. Π.χ. Στο βιβλίο του περιγράφει συχνά τον Ολαφ Τρύγκβασον που εκχριστιάνισε με βίαιες μεθόδους τα παράλια της Νορβηγίας ως "τερατώδη βασιλιά". Εγώ προσπάθησανα αποφύγω τέτοιες εκφράσεις στην παράθεση των στοιχείων υιοθετώντας ένα περισσότερο ψυχρό ύφος και όχι πολωμένο και εκκεντρικό. Όμως σε γενικές γραμμές αυτά που γράφει ο Ρασσιάς αναφορικά με τις περιπτώσεις βίαιου εκχριστιανισμού των Σκανδιναβών τα διασταύρωσα και με άλλες πηγές που έδωσα, τόσο από το διαδίκτυο, όσο και από βιβλιογραφία.

Αντίθετα κάποια άλλα στοιχεία που αναφέρει και δεν μπόρεσα να τα διασταυρώσω προτίμησα να τα αφήσω έξω μέχρι νεωτέρας. Για παράδειγμα στο βιβλίο του παραθέτει διάφορους νόμους του Κανούτου οι οποίοι αναφέρονται σε φυλακίσεις όσων τελούν θυσίες ζώων σε δαίμονες, όσων τρώνε κοντά σε ειδωλολατρικούς χώρους ή καταναλώνουν τροφές που προέρχονται από ειδωλολατρικές θυσίες, δίνοντας πηγή έναν συγγραφέα Benjamin Thorpe από το έργο Monumenta Eccleseastica, London 1840. Παραθέτει άλλον ένα νόμο σύμφωνα με τον οποίο ο Κανούτος όρισε να γνωρίζουν οι υπήκοοί του από στήθους την "Κυριακή Προσευχή" και να μεταλαμβάνουν τουλάχιστον 3 φορές το χρόνο υποχρεωτικά. Για το νόμο αυτό δίνει πηγή κάποιον Hauck,τόμος 3, σελ 641, αλλά δεν αναγράφεται όλο το έργο αυτού του Hauck στην βιβλιογραφία που δίνει στο τέλος του Γ τόμου αφού υποτίθεται ότι θα την δίνει στον Α τόμο. Γι'αυτό στην παράθεση στοιχείων έβαλα μόνο το νόμο που απαγορεύει την λατρεία του ήλιου, της σελήνης, των δέντρων, των πετρών κτλ αφού τον βρήκα σε βιβλίο από το google-books και πιο έμμεσα από αυτό το σάιτ.

Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι λέει ανακρίβειες για τους σχετικούς νόμους ο Ρασσιάς. Απλά εγώ δεν κατάφερα να τους βρω. Αν μπορούσε κάποιος άλλος να τους επιβεβαιώσει έχει καλώς. Πάντως οι περισσότερες πηγές που έδωσα δεν είναι σε "στυλ Ρασσιά". Αν ρίξεις μια ματιά θα το διαπιστώσεις και μπορώ αν θες να σου πω και πιο συγκεκριμένα από πού πήρα αρκετές από τις πληροφορίες που κατέθεσα.

quote:

---

samuel1974

Στο μόνο που μπορώ (προς το παρόν) να τον κριτικάρω είναι στο θέμα των Ρώσων, γιατί ο Ραφαηλίδης, ένας δηλωμένος άθεος συγγραφέας, που δεν γούσταρε και τόσο τον Χριστιανισμό (κι εδώ θίγεται η εγκυρότητα), παρουσιάζει μια λίγο διαφορετική ερμηνεία. Εάν καθίσουμε και ψάξουμε και για όλους τους άλλους λαούς και βρούμε συχνά πυκνά άλματα 50 και 100 χρόνων και ολόκληρους βασιλιάδες να λείπουνε ξαφνικά τελείως, τότε θα γυρίσουνε κάποιοι και θα πούνε, ότι οι Χριστιανοί πάνε να "μαγαρίσουνε" το θέμα, όπως το είπανε άλλωστε.

---

Βασικά σκόπευα να παραθέσω κι εγώ περαιτέρω στοιχεία για τους Ρως αλλά με πρόλαβες. Γενικά θα υπάρχουν και σε άλλες περιπτώσεις από τις διαδικασίεες εκχριστιανισμού που ανέφερα στοιχεία ή αναφορές που μπορούν να προστεθούν εμπλουτίζοντας το θέμα. Άλλωστε αυτό κάλεσα τον κόσμο να κάνει

Να σημειώσουμε και μια ακόμα λεπτομέρεια για την έλευση του χριστιανισμού στους Ρως. Αρχικά η δούκισα Όλγα είχε ζητήσει το 959 ιερείς από τον Όθωνα Ά της Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας (παράλληλα με τη σύναψη εμπορικών σχέσων). Ετοιμάστηκε ο μοναχός Λιβούτιος του Μάιντς αλλά πέθανε πριν ξεκινήσει το ταξίδι. Ο επόμενος ιεραπόστολος που της έστειλε ο Όθωνας στο Κίεβο ήταν ο Αδαλβέρτος αλλά επέστρεψε κυνηγημένος είτε από εχθρικούς χριστιανούς, είτε από ειδωλολάτρες που αντέδρασαν και μάλιστα ήταν αρκετά τυχερός αφού στο δρόμο σκοτώθηκαν οι περισσότεροι σύντροφοί του. Τελικά από τη Δύση ξεκίνησαν οι πρώτες απόπειρες εκχριστιανισμού των Ρως, από την Ανατολή τους ήρθε. Ενδιαφέρον...

Lost in Necropolis

La ville de la mort

Στην 5η επισήμανση στην φράση...Όμως ο Χάλαλντ Κλακ δεν κατόρθωσε να επανακτήσει τον θρόνο του το πρώτο "λ" είναι "ρ" στο όνομα του βασιλιά Χάραλντ Κλακ. Αν και ήταν ευνόητο νομίζω ότι αναφέρομαι στον ίδιο βασιλιά.

Στην 11η επισήμανση έχω γράψει...Το βέβαιο είναι ότι ο Χριστιανισμός έφτασε στην Ισλανδία περίπου την ίδια εποχή με την Ισλανδία γύρω στο 1000 κι έπειτα.
Η μπολνταρισμένη λέξη έπρεπε -όπως εύκολα μάλλον καταλαβαίνει ο αναγνώστης- να είναι "Γροιλανδία" και όχι Ισλανδία όπως έγραψα εκ παραδρομής.

Πάλι στην 11η επισήμανση αναφέρω ότι...Ακόμα βρέθηκαν σ’αυτήν βρέθηκαν 150 σκελετοί ανθρώπων. Προφανώς δεν χρειάζονται και τα δύο "βρέθηκαν" στην πρόταση

Οπως και στην 5η επισήμανση όπου έβαλα δύο φορές το όνομα του Χάραλντ Κλακ, στην πρόταση Παρότι η ιεραποστολή υποστηρίχθηκε και από τον Δανό άρχοντα Χάραλντ Κλακ Χάραλντ Κλακ και ενισχύθηκε από δύο ακόμα ιεραποστολές κτλ κτλ...κρατήστε το όνομα Χάραλντ Κλακ με το λινκ επάνω σ'αυτό

Αυτά μπορεί να πάθει όποιος συγγράφει μακροσκελή κείμενα με μπόλικες ποικίλες πληροφορίες ενσωματωμένες.
Μπορεί να με καταράστηκε και ο Όντιν βέβαια...

Παραθέτω το απόσπασμα από την ιστοσελίδα http://www.pitt.edu/~dash/njal100.html

Στο τέλος θα παραθέσω και λίγα σχόλια.

Η ΙΣΛΑΝΔΙΑ ΑΠΟΔΕΧΕΤΑΙ ΤΟΝ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟ - ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΑΠΟ ΤΗΝ Njals Saga(κεφάλαια 100-105)

Ο Όλαφ Τρύγκβασον λίγο μετά την άνοδό του στον βασιλικό θρόνο της Νορβηγίας διέταξε την αποπομπή της αρχαίας θρησκείας και την αντικατάστασή της από τον χριστιανισμό. Η ισχύς του διατάγματός του επεκτάθηκε και στα νησιά Σέντλαντ, Όρκνεϋ και Φερόες. Όταν τα νέα για τον προσηλυτισμό της Νορβηγίας έφτασαν στην Ισλανδία, οι περισσότεροι Ισλανδοί τα αντιμετώπισαν με αγανάκτηση.« Είναι τερατώδες να απαρνηθούμε την αρχαία πίστη μας»είπαν οι Ισλανδοί.

Όμως ο Njal, ένας αξιοσέβαστος φύλαρχος γνωστός για την ικανότητά του να προβλέπει το μέλλον, αποκρίθηκε: «Υποστηρίζω τη νέα πίστη. Πιστεύω ότι ο Χριστιανισμός είναι καλύτερη θρησκεία από την αρχαία μας πίστη. Όσοι τον ασπαστούν θα ευτυχήσουν.»

Ο Όλαφ Τρύγκβασον ξεκίνησε τις προετοιμασίες για τον προσηλυτισμό της Ισλανδίας. Έστειλε στην Ισλανδία τον ιεραπόστολο Θάγκμπραντ,γιο του κόμη της Σαξονίας, Βίλιμπολντ. Συνοδευόμενος από έναν ξακουστό Ισλανδό πολεμιστή, τον Γκούντλεϊφ Άρασον ο Θάγκμπραντ σάλπαρε για την Ισλανδία με ένα πλοίο ονόματι «Ο Βόνασος». Προσάραξαν στα ανατολικά φιορδ, σ’ένα μέρος ονόματι Gautavik. Εκεί τους αντιμετώπισαν με εχθρότητα. Οι περισσότεροι Ισλανδοί της συγκεκριμένης περιφέρειας αρνήθηκαν να τους προσφέρουν προμήθειες ή να εμπορευτούν μαζί τους, εκτός από τον Χαλ της Sida ο οποίος τους φιλοξένησε στον οίκο του.

Ένα πρωί όπου διεξαγόταν μια σημαντική θρησκευτική γιορτή, ο Θάγκμπραντ τέλεσε λειτουργεία και ο Χαλ τον ρώτησε: «ποιον τιμά αυτή η τελετή»;

«Είναι προς τιμήν του αγγέλου Μιχαήλ»,αποκρίθηκε ο Θάγκμπραντ.

«Έχει μεγάλη δύναμη ο Μιχαήλ;»ρώτησε ο Χαλ.

«Ναι έχει μεγάλη δύναμη»απάντησε ο Θάγκμπραντ και συνέχισε λέγοντας «Ο άγγελος Μιχαήλ θα είναι ο φίλος και ο προστάτης σου αν αφιερώσεις τον εαυτό σου σ’ αυτόν εις το όνομα του Θεού».

«Θα το κάνω»», αποκρίθηκε ο Χαλ και μετά από λίγο βαπτίσθηκε χριστιανός μαζί με όλους τους κατοίκους του οίκου του.

Την επόμενη άνοιξη ο Θάγκμπραντ συνοδευόμενος από τον πολεμιστή Γκούντλεϊφ και τον νέο προσήλυτο Χαλ, κήρυξαν το Χριστιανισμό κατά μήκος όλης της Ισλανδίας.
Στην πόλη Stafafell ένας αγρότης που τον έλεγαν Θόρκελ προκάλεσε σε μονομαχία τον Θάγκμπραντ. Ο Θάγκμπραντ τον αντιμετώπισε χρησιμοποιώντας έναν σταυρό αντί για ασπίδα. Ο Θάγκμπραντ νίκησε τον Θόρκελ και τον σκότωσε. Έπειτα ο Θάγκμπραντ και οι σύντροφοί του συνέχισαν το ταξίδι τους από επαρχία σε επαρχία προσηλυτίζοντας πολλές εξέχουσες οικογένειες στον Χριστιανισμό.

Οι παγανιστές, ανήσυχοι από την επιτυχία των χριστιανών προσέλαβαν στην Kerlingardale έναν μάγο ονόματι Χέντιν, για να σκοτώσει τον ιεραπόστολο Θάγκμπραντ, τον αρχηγό των Χριστιανών. Ο μάγος πήγε στον θαμνότοπο Arnarstakk και πραγματοποίησε θυσία στους θεούς για να σταματήσει τον Θάγκμπραντ. Εκείνη τη στιγμή ο Θάγκμπραντ κατευθυνόταν δυτικά ώσπου ξαφνικά το έδαφος κάτω από το άλογό του άνοιξε διάπλατα. Το άλογο βυθίστηκε στο κενό, αλλά ως εκ θαύματος ο Θάγκμπραντ αποτραβήχτηκε από το άλογο και σώθηκε.

Ο πολεμιστής και σύντροφος του Θάγκμπραντ, Γκούντλεϊφ αναζήτησε τον μάγο Χέντιν και τον σκότωσε με ένα ακόντιο.

Στη συνέχεια κήρυξαν τη νέα πίστη στην πόλη Fljotshlid, όπου συνάντησαν ισχυρή αντίσταση από τον Βέτρλιντι τον Ποιητή, τον οποίο και σκότωσαν. Από εκεί πήγαν στην Bergthorsknoll, όπου ο Njal και όλοι οι κάτοικοι του οίκου του βαπτίσθηκαν.

Στην περιοχή Grimsness, ο Θόρβαλντ ο Φιλάσθενος είχε συγκεντρώσει μια μεγάλη ομάδα Ισλανδών εναντίον των προσηλυτιστών. Επιχείρησαν να στήσουν ενέδρα στους χριστιανούς, αλλά ένας από τους Ισλανδούς προειδοποίησε την ιεραποστολική ομάδα. Γνωρίζοντας το σχέδιο των Ισλανδών του Θόρβαλντ, ο Θάγκμπραντ, ο Γκούντλέιφ και οι ακόλουθοί τους αιφνιδίασαν τους Ισλανδούς. Ο Θάγκμπραντ εκσφενδόνισε ένα ακόντιο στον Θόρβαλντ, ενώ ο Γκούντλεϊφ του έκοψε το χέρι και ο Θόρβαλντ πέθανε.

Οι προσηλυτιστές κατόπιν κατευθύνθηκαν προς την Althing. Οι συγγενείς του Θόρβαλντ, είχαν συγκεντρωθεί εκεί για να εκδικηθούν για το θάνατο του Θόρβαλντ, όμως ο Njal κράτησε τις δύο αντιμαχόμενες πλευρές σε απόσταση.

Στην Althing ο Hjalti Skeggjason, πρόσφατα προσηλυτισμένος στο χριστιανισμό, συνέθεσε ένα ποίημα που περιείχε τους εξής στίχους

Τολμώ να χλευάζω τους Θεούς
Η Φρέγια είναι μια σκύλα
Ο Όντιν ένας σκύλος
ή και το αντίστροφο...

Αργότερα το ίδιο καλοκαίρι, το πλοίο του Θάγκμπραντ ναυάγησε. Δεν είναι γνωστό αν ο Θάγκμπραντ βρισκόταν πάνω σ’ αυτό την στιγμή του ναυαγίου, αλλά όπως και να’ χει συνέχισε τις ιεραποστολικές του δραστηριότητες. Το ναυάγιο του «Βόνασου» έκανε μερικούς ειδωλολάτρες Ισλανδούς να ισχυριστούν ότι ο Θωρ με το σφυρί του που σκοτώνει γίγαντες βύθισε και το πλοίο των χριστιανών, αποδεικνύοντας συνεπώς ότι ο Χριστός ήταν ανίσχυρος να αντιμετωπίσει την πρόκληση του Θωρ.

Ανταπαντώντας ο Θάγκμπραντ ισχυρίστηκε ότι «Ο Θωρ ζει μόνο με τη θέληση του χριστιανικού Θεού. Χωρίς την άδεια του Θεού μου, ο Θωρ δεν θα ήταν τίποτε άλλο παρά σκόνη και στάχτες».

Στην περιοχή Hagi ένας άντρας που ονομαζόταν Gest Oddleifsson διοργάνωσε ένα εορταστικό γεύμα για τον Θάγκμπραντ και 60 ακολούθους του. Περίπου 200 ειδωλολάτρες συγκεντρώθηκαν επίσης στην περιοχή. Οι ειδωλολάτρες ανέμεναν να προστεθεί στην παράταξή τους ο πολεμιστής-μπερζέρκερ Otrygg. Σύμφωνα με μαρτυρίες ούτε η φωτιά, ούτε το ξίφος τρόμαζε τον Otrygg.

Ο Θάγκμπραντ ανακοίνωσε ότι θα χρησιμοποιούσε τη δύναμη του μπερζέρκερ για να δοκιμάσει την υπεροχή του χριστιανισμού έναντι της αρχαίας θρησκείας. Ο Θάγκμπραντ πρότεινε: «Θα ανάψουμε τρεις φωτιές. Θα ευλογήσω την πρώτη, κι εσείς ειδωλολάτρες θα ευλογήσετε την δεύτερη, ενώ η τρίτη δεν θα ευλογηθεί από κανέναν. Αν ο μπερζέρκερ κατορθώσει να περάσει από την δική σας φωτιά αλώβητος αλλά φοβηθεί να διαβεί την δική μου τότε θα πρέπει να ασπαστείτε τον χριστιανισμό».

Ο Gerst, ο αρχηγός των ειδωλολατρών, πεπεισμένος ότι ο ατρόμητος μπερζέρκερ θα πέρναγε κι από τις τρεις φωτιές, δέχτηκε την πρόκληση. Μόλις ο Otrygg ο μπερζέρκερ πλησίασε το σπίτι όπου είχαν συγκεντρωθεί οι αντιμαχόμενες πλευρές, οι τρεις φωτιές άναψαν και ευλογήθηκαν σύμφωνα με το συμφωνηθέν σχέδιο. Χωρίς δισταγμό ο μπερζέρκερ πέρασε μέσα από τη φωτιά των ειδωλολατρών αλλά σταμάτησε μπροστά στη φωτιά των χριστιανών. Ενώ βασανιζόταν από κάποιον ανεξακρίβωτο πόνο, ο Otrygg σήκωσε το σπαθί του για να χτυπήσει τους εχθρούς του αλλά το σπαθί του μαγκώθηκε σε μια από τις οριζόντιες δοκούς του ταβανιού του σπιτιού. Ο Θάγκμπραντ τον χτύπησε στο χέρι μ’ έναν σταυρό, ρίχνοντας το ξίφος από το χέρι του Otrygg και μετά τον διατρύπησε στο θώρακα με ένα σπαθί. Ο Γκούντλεϊφ επιτέθηκε επίσης στον Otrygg κόβωντάς του το χέρι. Και άλλοι ενεπλάκησαν στη σύρραξη βοηθώντας στον σκοτωμό του ειδωλολάτρη μπερζέρκερ.

Έχοντας δει λοιπόν τη δύναμη του χριστιανισμού, πολλές από τις εξέχουσες φατρίες βαπτίσθηκαν.

Εντωμεταξύ, οι φύλαρχοι που είχαν συγκεντρωθεί στην Althing, έθεσαν εκτός νόμου τον Hjalti Skeggjason εξαιτίας της βλασφημίας του ποιήματός του στο οποίο αποκάλεσε την Φρέγια σκύλα και τον Όντιν σκύλο.

Το πλοίο του Θάγκμπραντ είχε πλέον επισκευασθεί και ο ιεραπόστολος επέστρεψε στη Νορβηγία. Εκεί ανέφερε στον βασιλιά Όλαφ Τρύγκβασον την εχθρική αντιμετώπιση που δέχτηκε από τους Ισλανδούς υπερτονίζοντας την ειδωλολατρική μαγεία που ασκήθηκε εις βάρος του κάνοντας το έδαφος να ανοίξει κάτω από το άλογό του. Ο βασιλιάς Όλαφ εξοργίστηκε τόσο πολύ από την αναφορά του Θάγκμπραντ με αποτέλεσμα να ρίξει στα μπουντρούμια όλους τους Ισλανδούς που κατοικούσαν στη Νορβηγία. Απείλησε να τους σκοτώσει όλους αλλά μεταπείστηκε από δύο Ισλανδούς, τον Gizur τον Λευκό και τον Hjalti Skeggjason οι οποίοι συμφώνησαν να συνεχίσουν την ιεραποστολική δραστηριότητα με την επιστροφή τους στην Ισλανδία.

Επιστρέφοντας λοιπόν στην Ισλανδία οι Gizur και Hjalti συνάντησαν πολλούς συμπαραστάτες χριστιανούς και όλοι μαζί κατευθύνθηκαν προς την Althing. Όλα έδειχναν ότι θα ξεσπούσε εκεί μια μεγάλη σύγκρουση μεταξύ χριστιανών και ειδωλολατρών. Όταν όμως πήρε το λόγο ο Θόργκεϊρ, ένας ειδωλολάτρης ιερέας, όλοι τον άκουσαν. «Δεν μπορούμε να ζούμε σε διαιρεμένη χώρα», τους είπε. «Ποτέ δεν θα υπάρξει ειρήνη μεταξύ μας, αν δεν αποδεχτούμε έναν και μοναδικό νόμο». «Ζητώ από όλους σας, ειδωλολάτρες και χριστιανούς, να αποδεχτείτε το νόμο που πρόκειται να εξαγγείλω.

Όλοι συμφώνησαν δίνοντας όρκο ότι θα αποδεχτούν την κρίση του.

Και τότε τους ανακοίνωσε: «Η πρώτη αρχή του νόμου μας είναι ότι στο εξής όλοι θα πρέπει να είμαστε χριστιανοί. Θα πιστεύουμε στον έναν Θεό – Πατέρα, Υιό και Άγιο Πνεύμα. Θα αποκηρύξουμε την λατρεία των ειδώλων. Δεν θα εκθέσουμε ξανά ανεπιθύμητα παιδιά. Δεν θα ξαναφάμε κρέας αλόγου. Όποιος τηρεί αυτά τα ειδωλολατρικά έθιμα δημοσίως, θα τίθεται εκτός προστασίας των νόμων, αλλά δεν θα επιβάλλεται ποινή αν αυτά τηρούνται στον ιδιωτικό χώρο».

Μέσα σε λίγα χρόνια τα ειδωλολατρικά έθιμα απαγορεύτηκαν τόσο ιδιωτικώς, όσο και δημοσίως.

Οι ειδωλολάτρες ένιωσαν ότι ο Θόργκεϊρ, ένας από τους δικούς τους ιερείς...τους πρόδωσε, όμως είχαν υποσχεθεί ότι θα αποδέχονταν την απόφασή του, κι έτσι ο χριστιανισμός έγινε η θρησκεία όλης της Ισλανδίας.

Σχόλια - Διευκρινίσεις

1) Οι μπερζέρκερς ήταν μια ειδική ομάδα ένθερμων πολεμιστών που μάχονταν με ιδιαίτερη έξαψη, με ρυθμικά επαναλαμβανόμενες κινήσεις, με άγριες κραυγές καθώς και με τακτικές αυτοτραυματισμού ευρισκόμενοι σε κατάσταση έκστασης. Την έκσταση την επιτύγχαναν είτε με κάποιο είδος αυθυποβολής είτε με κατανάλωση παραισθησιογόνων μανιταριών. Οι ίδιοι θεωρούσαν ότι κατά τη διάρκεια της μάχης μεταμορφώνονταν σε λύκο ή αρκούδα ενώ υποτίθεται ότι ένιωθαν άτρωτοι στα χτυπήματα του εχθρού. Λάτρευαν ειδικότερα τον Όντιν και πίστευαν ότι από αυτόν αντλούσαν τις δυνάμεις τους. Στη διάρκεια του 12ου αιώνα η συμπεριφορά των μπερζέρκερς απαγορεύτηκε δια νόμου αφού θεωρήθηκε απειλή για τη δημόσια τάξη ενώ και στις ισλανδικές σάγκα συχνά παρουσιάζονται ως περιθωριακά και ταραχοποιά στοιχεία.

(Πιόνι σκακιού του 12ου αιώνα από ελεφαντόδοντο που απεικονίζει έναν έξαλλο Βίκινγκ μπερζέρκερ να δαγκώνει την ασπίδα του)

2) Η Φρέγια ήταν σπουδαία σκανδιναβική σεληνιακή θεότητα, αλληλένδετη με τον ερωτισμό, τη γονιμότητα, τη μαγεία και την ποίηση μεταξύ άλλων. Θεωρείται αδερφή του θεού της γονιμότητας Φρέυ.

3) Ο πολεμιστής Γκούντλεϊφ Άρασον που συνοδεύει τον ιεραπόστολο Θάγκμπραντ πιθανόν να απηχεί κάποια μικρή ένοπλη ομάδα που συνόδευε για προστασία τους ιεραπόστολους κατά τη διάρκεια του προσηλυτιστικού τους έργου στο νησί.

4) Νομίζω ότι από το παραπάνω απόσπασμα της Njals Saga διακρίνουμε σε κάποια σημεία τη συμβολική νίκη και ανωτερώτητα του χριστιανισμού έναντι της αρχαίας σκανδιναβικής θρησκείας. Η στιγμή που ο Θάγκμπραντ γλιτώνει το θάνατο, ύστερα από το άνοιγμα της γης κάτω από το άλογό του με την ύστερη εξόντωση του μάγου ειδωλολάτρη Χέντιν από τον πολεμιστή Γκούντλεϊφ, είναι ένα τέτοιο σημείο. Αλλο σημείο όπου ο συγγραφέας εξιστορεί έντεχα και μυθιστορηματικά την ανωτερώτητα της χριστιανικής πίστης, είναι η περίπτωση που ο λυσσασμένος μπερζέρκερ τρομάζει μπροστά στην ευλογημένη από τον ιεραπόστολο Θάγκμπραντ φωτιά, και στη συνέχεια εξοντώνεται από τους χριστιανούς.

Παρά τα μυθιστορηματικά στοιχεία και τους συμβολισμούς, το απόσπασμα της Njals Saga θα έλεγα απηχεί φανερά την τεταμένη κατάσταση που επικρατούσε στην Ισλανδία στα τέλη του 10ου αιώνα με τα αντιμαχόμνεα θρησκευτικά ρεύματα, τις επίμονες ιεραποστολές και τις πολιτικές πιέσεις του Νορβηγού βασιλιά Όλαφ Τρύγκβασον να οδηγούν τελικά σε νέες ριζικές αλλαγές την θρησκευτική ζωή της χώρας.

Στην Σάγκα του βασιλιά Όλαφ Τρύγκβασον, ο Ισλανδός συγγραφέας και πολιτικός Σνόρι Στούρλουσον (1179 – 1241) - ίσως η σπουδαιότερη λογοτεχνική μορφή των Σκανδιναβών του Μεσαίωνα - καταθέτει μια σύντομη αλλά ενδιαφέρουσα μαρτυρία για το «προφίλ» του δραστήριου ιερωμένου Θάγκμπραντ, που σύμφωνα με τη Njals Saga πραγματοποίησε επίμονο αν και όχι αναίμακτο προσηλυτιστικό έργο.
Ας δούμε λοιπόν το απόσπασμα από την Σάγκα του Όλαφ Τρύγκβασον (κεφάλαιο 2, παράγραφος 80).

http://www.pitt.edu/~dash/thangbrand.html

Ο ΙΕΡΩΜΕΝΟΣ ΘΑΓΚΜΠΡΑΝΤ ΠΗΓΑΙΝΕΙ ΣΤΗΝ ΙΣΛΑΝΔΙΑ

Όταν ο βασιλιάς Όλαφ Τρύγκβασον εξουσίαζε ήδη δύο χρόνια τη Νορβηγία (997 μ.Χ.), υπήρχε στον οίκο του ένας Σάξονας ιερέας που ονομαζόταν Θάγκμπραντ ο οποίος ήταν ένας φανατικός και ατίθασος άνδρας αλλά και μεγάλος σφαγέας. Ήταν όμως φιλομαθής και έξυπνος άνθρωπος. Ο βασιλιάς Όλαφ δεν θα τον φιλοξενούσε εξαιτίας των αδικημάτων του, αλλά του ανέθεσε την αποστολή να εκχριστιανίσει την Ισλανδία. Ο βασιλιάς Όλαφ του παρέδωσε ένα εμπορικό πλοίο και απ’ όσο γνωρίζουμε για το ταξίδι του, προσάραξε στην Ισλανδία πρώτα στο Austfjord στο νότιο Alptfjord και πέρασε το χειμώνα στον οίκο του Χαλ της Sida. O Θάγκμπραντ κήρυξε τον χριστιανισμό στην Ισλανδία, πείθοντας τον Χαλ, τους σύνοικούς του και πολλούς άλλους φύλαρχους να βαπτισθούν χριστιανοί. Όμως υπήρχαν πολλοί άλλοι που εκφράστηκαν εναντίον αυτής της πρακτικής. Ο Thorvald Veile και ο σκάλδος(*) Veterlide συνέθεσαν μια σάτιρα για τον Θάγκμπραντ, αλλά αυτός τους σκότωσε ακαριαία. Ο Θάγκμπραντ παρέμεινε δύο χρόνια στην Ισλανδία και προκάλεσε τον θάνατο τριών ανθρώπων πριν αποχωρήσει.

*Οι σκάλδοι ήταν σκανδιναβοί αοιδοί με υψηλή θέση στην σκανδιναβική κοινωνία αφού διατηρούσαν την συλλογική μνήμη της κοινότητας μέσω των ποιημάτων και των ιστοριών που απήγγελαν στις εορταστικές εκδηλώσεις. Αυτοί ανέπλαθαν τις αρχαίες σκανδιναβικές παραδόσεις και τις μετέδιδαν στις επόμενες γενιές προφορικά μέσω ποιημάτων σε στροφές των οκτώ στίχων και με ποικίλα μέτρα.

Η Σάγκα του βασιλιά Όλαφ Τρύγκβασον αποτελεί τμήμα του σπουδαίου έργου Heimskringla του Σνόρι Στούρλουσον στο οποίο περιγράφει με επικό τρόπο την ιστορία των πρώτων Νορβηγών βασιλιάδων μέχρι το έτος 1177.
Μπορείτε να βρείτε όλο το έργο του μεγάλου Ισλανδού συγγραφέα στη διεύθυνση: http://omacl.org/Heimskringla/

Για διευκόλυνση θα μπολντάρω τα καίρια σημεία της περιγραφής του Αδάμ της Βρέμης που μας ενδιαφέρουν στο θέμα.

Πηγές
http://en.wikipedia.org/wiki/Temple_at_Uppsala
http://www.northvegr.org/lore/gesta/index.php
http://www.pitt.edu/~dash/uppsala.html

Σ’ αυτό το σημείο θα αναφερθώ στις θρησκευτικές πεποιθήσεις των Σουηδών. Αυτός ο λαός διατηρεί έναν μεγαλοπρεπή ναό που ονομάζεται Ουψάλα και βρίσκεται κοντά στην πόλη Sigtuna. Σ’ αυτό το ναό, χτισμένο ολοκληρωτικά από χρυσό, οι ντόπιοι λατρεύουν τα αγάλματα τριών θεών. Η διάταξή τους είναι τέτοια ώστε το άγαλμα του Θορ, του ισχυρότερου θεού, να κατέχει την θέση στο κέντρο ανάμεσα στους άλλους δύο θεούς, τον Όντιν και τον Φρέυ. Οι αρμοδιότητές τους έχουν ως εξής: Ο Θορ λέγεται ότι κυβερνά τους ουρανούς, ότι είναι ο θεός του κεραυνού, του ανέμου και της βροχής, του αίθριου καιρού και της γεωργικής παραγωγής. Ο δεύτερος Θεός, ο Όντιν, είναι ο θεός του πολέμου και χαρίζει κουράγιο στους ανθρώπους για να αντιμετωπίζουν τους εχθρούς τους. Ο τρίτος θεός είναι ο Φρέυ ο οποίος απονέμει ειρήνη και ευχαρίστηση στους θνητούς. Πράγματι απεικονίζεται έχοντας έναν μεγάλο φαλλό. Τον Όντιν τον απεικονίζουν με πανοπλία και όπλα όπως περίπου ο λαός μας απεικονίζει τον Άρη, ενώ ο Θορ απεικονίζεται φέροντας ένα σκήπτρο, προσομοιάζοντας στον Δία. Επίσης λατρεύουν θεοποιημένους ανθρώπους(ήρωες του παρελθόντος) στους οποίους απονέμουν αθανασία λόγω των ηρωικών κατορθωμάτων τους.

Για όλους τους θεούς τους έχουν ορίσει ιερείς που προσφέρουν τις θυσίες των ανθρώπων. Σε περίπτωση επιδημίας ή λιμού πραγματοποιούν σπονδή στον Θορ, σε περίπτωση πολέμου κάνουν σπονδή στον Όντιν και σε περίπτωση διεξαγωγής γάμου στον Φρέυ. Μια μεγαλύτερη θρησκευτική εορτή για όλες τις επαρχίες της Σουηδίας πραγματοποιείται κατ’ έθιμο κάθε εννέα χρόνια στην Ουψάλα. Απαιτείται η συμμετοχή όλων στην γιορτή. Βασιλιάδες και υπήκοοι, συλλογικά και ατομικά, στέλνουν τα δώρα τους στην Ουψάλα και το πιο θλιβερό χαρακτηριστικό της τελετουργίας είναι ότι συμμετέχουν στην προσφορά θυσιών και Σουηδοί που πρόσφατα έχουν γίνει χριστιανοί.

Οι θυσίες πραγματοποιούνται ως εξής: για κάθε είδος αρσενικού πλάσματος προσφέρονται εννέα θύματα. Είναι έθιμο από το αίμα αυτό των πλασμάτων να κατευνάζονται οι θεοί. Επιπλέον τα σώματά τους τα κρεμάνε σ’ ένα άλσος που βρίσκεται κοντά στο ναό. Το άλσος είναι τόσο ιερό για τους ντόπιους και πιστεύουν ότι κάθε ξεχωριστό δέντρο του έχει καθαγιαστεί μέσω του θανάτου και της σήψης των θυσιασμένων θυμάτων που έχουν κρεμαστεί εκεί. Υπάρχουν ακόμα και κουφάρια σκύλων και αλόγων κρεμασμένα δίπλα σε αυτά των ανθρώπων. Ένας χριστιανός μου είπε ότι είχε δει 72 θυσιασμένα πτώματα να κρέμονται μαζί. Οι ειδωλολάτρες ψέλνουν πολλές διαφορετικές προσευχές και επωδές στη διάρκεια των τελετών,αλλά είναι τόσο αηδιαστικές που δεν θα πω τίποτα περισσότερο γι’ αυτές.

Σχόλια

Κοντά στο ναό υπάρχει ένα τεράστιο δέντρο του οποίου τα απλωμένα κλαδιά παραμένουν πράσινα και το χειμώνα και το καλοκαίρι. Κανείς δεν γνωρίζει τι είδος δέντρου είναι. Υπάρχει επίσης μια πηγή στην οποία οι ειδωλολάτρες συνηθίζουν να πραγματοποιούν θυσίες και να βυθίζουν ζωντανούς ανθρώπους. Όσο το πτώμα του δεν ανακαλύπτεται οι εκκλήσεις των ντόπιων θα εκπληρωθούν. Μια χρυσή αλυσίδα περιστοιχίζει ολοκληρωτικά το ναό, και κρέμεται στα αετώματα του κτιρίου. Αυτοί που τον πλησιάζουν διακρίνουν τη λάμψη του από μακριά επειδή ο ναός βρίσκεται σε πεδιάδα περιστοιχισμένος από βουνά μοιάζοντας με δομή θεάτρου.
Για εννέα μέρες διεξάγονται θρησκευτικές εορτές και θυσίες αυτού του είδους. Θυσιάζουν κάθε μέρα από έναν άνθρωπο μαζί με άλλα ζώα, ώστε σε εννέα μέρες να έχουν θυσιαστεί 72 θύματα. Αυτή η θυσία διεξάγεται κατά την εαρινή ισημερία.

.
.
.
.
.
.
.
.
Αυτό ήταν το κείμενο και ευθύς αμέσως πρέπει να συγκρατήσουμε τα εξής:

1) Εχουμε μια αξιοσημείωτη περίπτωση όπου τα υλικά ευρήματα της εκχριστιανισμένης Σκανδιναβίας επιβεβαιώνουν μια προγενέστερη ιστορική μαρτυρία. To μοτίβο της παγανιστικής "Αγίας Τριάδας" των Σκανδιναβών με τον Θορ στο κέντρο ανάμεσα στους Όντιν και Φρέυ που περιγράφεται από τον Αδάμ της Βρέμης επαναλαμβάνεται εικονογραφικά στην ταπισερί της χριστιανικής Εκκλησίας Skog σχεδόν έναν αιώνα αργότερα, όπως είδαμε και πιο πάνω. Φαίνεται ότι ήταν ιδιαίτερα σημαντική αυτή η διάταξη για τους Βίκινγκς της Σουηδίας και όταν εκχριστιανίστηκαν διατήρησαν την λατρευτική τριάδα με τις απαραίτητες χριστιανικές τροποποιήσεις ώστε να μην γίνονται αντιληπτές οι παγανιστικές καταβολές της.

2) Το φαινόμενο της μεικτής πίστης, δηλαδή της περίπτωσης που εκχριστιανισμένοι Σκανδιναβοί διατηρούν τα παγανιστικά τους έθιμα επιβεβαιώνεται και στη Σουηδία(γινόταν όπως είδαμε και στη Δανία) αφού ο Αδάμ της Βρέμης δηλώνει με έκδηλη απογοήτευση την συμμετοχή και χριστιανών ντόπιων στις παγανιστικές ιεροπραξίες της Ουψάλα. Προφανώς δεν ήταν καθόλου εύκολο για τους Σουηδούς να εγκαταλείψουν σύντομα τους παραδοσιακούς θεούς τους και δεν είναι τυχαίο ότι ο βασιλιάς Ολαφ Σκότκονουνγκ παρότι υποστήριξε τους χριστιανούς ιεραπόστολους όπως είδαμε,εντούτοις δεν εφάρμοσε διώξεις κατά των παγανιστών μιας και στα χρόνια του ήταν ακόμα ισχυρή η εθνική θρησκεία στην συνείδηση του λαού του. Ούτε είναι τυχαία η αρχική εξορία του Ινγκόλδου του Γηραιού όταν επιχείρησε να απαγορεύσει τις παγανιστικές ιεροπραξίες των Σουηδών Βίκινγκς (μέχρι να κερδίσει αργότερα την εξουσία).

3) Ο χαρακτηρισμός ως "αηδιαστικών" των θρησκευτικών ύμνων και προσευχών των Βίκινγκς προς τους τρεις θεούς τους από τον Αδάμ της Βρέμης ουσιαστικά επιβεβαιώνει αυτό που ανέφερα περί συκοφάντησης βασικών θεοτήτων για την ευημερία των Σκανδιναβών, εκ μέρους χριστιανών συγγραφέων. Ηταν λογικό οι χριστιανοί να μην έβλεπαν με καλό μάτι οποιεσδήποτε επικλήσεις και λοιπές εσωτεριστικές μεθόδους που υποτίθεται εξασφάλιζαν επικοινωνία των Βίκινγκς με τους θεούς τους και ενδεχομένως ενίσχυαν την πίστη τους σ'αυτούς.

Αν και ο παγανιστικός ναός της Ουψάλα δεν έχει επιβεβαιωθεί αρχαιολογικά, έτσι τουλάχιστον όπως περιγράφεται από τον Αδάμ της Βρέμης (εικάζεται ότι ήταν στην πραγματικότητα Mead hall, δηλαδή ξύλινο καμπυλωτό ογκώδες κτίσμα στο οποίο διέμεναν Βίκινγκ ηγεμόνες με τους υπηρέτες τους φιλοξενώντας και θρησκευτικές τελετουργίες μεταξύ άλλων), μπορούμε να υποθέσουμε ότι η μαρτυρία του για το άγαλμα του θεού Φρέυ που απεικονιζόταν με μεγάλο φαλλό,πρέπει να ήταν αληθής. Ετσι τουλάχιστον υποδεικνύει ένα διάσημο αγαλματίδιο φαλλικής μορφής του θεού Φρέυ που βρέθηκε στο Ρέλινγκε της Σουηδίας και χρονολογείται στον 11ο αιώνα, δηλαδή την εποχή που ο Αδάμ της Βρέμης έγραψε το έργο του..

Ως θεός της βλάστησης, του γάμου και της ευχαρίστησης ήταν μάλλον αναμενόμενο να απεικονίζεται έτσι...